Hoofdstuk 4: Dieren EHBO
IBS 2: Asiel, Pension, Kennel (APK)
MBO niveau 2
Hoofdstuk 4: Dieren EHBO
IBS 2: Asiel, Pension, Kennel (APK)
MBO niveau 2
Doelen bij ongeval of ziekte
Redden van het leven van een dier
Verlichten van het lijden van het dier
Voorkomen van verergering van klachten
Bevorderen van het herstel van het dier
Doelen dieren EHBO
Regels dieren=EHBO
Blijf kalm
Let op gevaar voor jezelf, de omgeving en het dier
Eerst controleren SPAR:
Slijmvliezen
Pols
Ademhaling
Reflexen
Pas daarna ga je handelen.
Zet in de juiste volgorde van controleren:
1
2
3
4
Ademhaling
Slijmvliezen
Reflexen
Pols
Handelen
Controleer of houd de ademhaling op gang
Stelp bloedingen
Bestrijd de shock
Verplaatst het dier niet verder dan noodzakelijk is
Voorkom dat het dier afkoelt
Schakel zo snel mogelijk een dierenarts in.
vertel de informatie die je hebt gevonden
Eigen veiligheid
Blijf altijd kalm
Eerst zorgen dat je zelf veilig kan handelen.
Moet het dier verplaatst worden?
Verkeer omgeleid worden? (politie inschakelen)
Verwondingen en bloedingen
Alle verwondingen waarbij een onderdeel uit het lichaam komt:
Voorkom beschadigingen (krabben, bijten)
Voorkom uitdroging
Voorkom vies worden
3 soorten bloedingen:Slagaderlijke bloeding
Aderlijke bloeding
Haarvatbloeding
Slagaderlijke bloeding
Zeer gevaarlijk: dier kan doodbloeden
Door de hoge druk zal het bloed in goven uit de wond komen.
slagaderlijk bloed = zuurstofrijk --> helder rood
Doen
slagader dicht drukken (tussen wond en hart in)
- met de hand
- of met een drukverbandje
Drukpunten van de ledematen
Aderlijke bloeding
Minder gevaarlijk
lagere druk: bloed stroomt gelijkwaardig uit de wond
aderlijk bloed = zuurstof arm --> donker rood
Doen
Stelpen met een drukverband
Bij grotere aderlijke bloedingen eventueel een knevelverband
Haarvatbloeding
Niet gevaarlijk
Kleine bloeding: bloed sijpelt uit de wond (weinig bloedverlies)
--> wond zal zichzelf dichten
Doen
Als wond niet vanzelf dicht een verbandje aanleggen.
Zet de juiste beschrijving bij de juiste soort bloeding.
Slagaderlijke bloeding
Aderlijke bloeding
Haarvatbloeding
bloed spuit uit de wond
helderrood
bloed stroomt uit de wond
donkerrood
bloed sijpelt uit de wond
Botbreuken
Gesloten breuken
enkel het bot gebroken
huid en weefsel intact gebleven
Open breuken
bot steekt eruit en maakt contact met de buitenwereld
huid en weefsel beschadigd
eerst de wond afdekken met een steriel gaasje
Eerste hulp bij botbreuken
Waarneming
Het bot bevindt zich op een andere plek bij beweging van het gewricht
Op de plaats van de breuk ontstaat een zwelling
Door beschadiging van weefsel en bloedvaten ontstaat er een bloeduitstorting
Het dier kan niet op de pijnlijke poot staan
Eerste hulp bij botbreuken
Doen
De uiteinden van het bot mogen zo min mogelijk bewegen
Eventuele open wond afdekken met steriel gaas
Eventueel een noodspalk verband aanleggen
Het dier naar de dierenarts vervoeren
(zoveel mogelijk liggend en op een plat ondervlak)
Loopt het dier op 3 poten, dan mag dit zo blijven
Geef het dier geen pijnstillers. Pijn heeft een reden! Het dier ontziet hierdoor de poot. De poot krijgt op deze manier rust.
Wat voor soort breuk is te zien op de afbeelding?
open breuk
gesloten breuk
Wat te doen bij een verstuiking?
Verstuiking
Botstukken schuiven (door geweld) van elkaar af en terug,
de banden of kapsel die de botten bij elkaar houden rekken uit of scheuren.
Waarneming
Plotseling pijn
Niet meer op de poot kunnen staan
Pijn bij bewegen
Plaatselijke zwelling en warmte
Doen
Met stevig, nat en koud verband het gewricht onbeweeglijk maken
De eerste 24 uur het verband koel houden
Rust geven
Als de zwelling niet meer toe neemt, de volgende 24 uur warm houden
Ontwrichting
Botten worden zover mogelijk uit elkaar gedreven, zodat ze niet meer in hun oorspronkelijke stand terug kunnen komen.
Waarneming
Beweging in het gewricht is sterk belemmerd en erg pijnlijk
Het gewricht is duidelijk verdikt
Een veranderde stand van botdelen is duidelijk te zien
Doen
Naar de dierenarts!
Wat doe je als je hond overgoten is met kokend heet water?
Brandwonden door oververhitting
Dier komt in contact met een hete vloeistof (water of anders).
Waarneming
Haren vangen in eerste instantie de hitte op, dus je ziet niet meteen iets.
--> Vaak pas na enkele dagen opgemerkt;
haren beginnen uit te vallen en er is een ontsteking op de huid te zien.
Doen
Direct na verbranding de wond 10-15 minuten koelen (lauw water)
Naar de dierenarts.
Brandwonden door elektriciteit
In aanraking gekomen met bijv. bedrading in huis.
Dieren kunnen spierkrampen krijgen gevolgd door bewusteloosheid.
Waarneming
Kleine schroeiplekjes op het lichaam.
Doen
Stroom uitschakelen.
--> als niet mogelijk is;
zorg voor handschoenen, droge ondergrond, wollen deken of een droge houten stok (geleiden geen stroom).
Haal hiermee het dier bij de stroom vandaan.
Bekijk toestand van het dier.
Als het nodig is hartmassage of mond op snuit beademing.
Ga naar de dierenarts.
Brandwonden door chemische stoffen
Gebeurt meestal bij natronloog, zwavelzuur en zoutzuur, afwasmiddel
Doen
Wond met veel water spoelen.
Heeft het dier de vloeistof ook binnen gehad: geen water laten drinken! (niet braken)
Ga naar de dierenarts.
Brandwond door bevriezing
Waarneming
Meestal bij de oren, poot en staart.
Er vormen blaren op de huid.
Doen
Verwarm het lichaamsonderdeel met handwarm water.
Wrijf dit zachtjes in (de wond mag niet kapot zijn!)
Ga naar de dierenarts.
Wat zijn enkele symptomen van een dier die vergiftiging heeft?
Vergiftiging
Waarneming
Braken
Diarree
Ontsteking aan voetzolen, mondrand en oogranden
Pijnlijke krampen
Kop en nek worden achterover gestrekt
De voorpoten naar voren en de achterpoten naar achteren
Doen
Naar de dierenarts! (eventueel met de verpakking van het vergif/medicijn/schoonmaakmiddel
Zonnesteek
Bijvoorbeeld door opsluiting in de auto.
Waarneming
Lichaamstemperatuur erg hoog.
Dier hijgt en verliest veel vocht en speeksel.
Doen
Het dier zo snel mogelijk op een koele plek leggen.
Overgiet het dier met water (of natte doek);
begin bij de poten
Dier bij bewustzijn; zorg voor fris drinkwater
Naar de dierenarts
Hoe herken je een maagrdraaing? (maagtorsie/maagkanteling)
Maagtorsie
Maag draait dan in het lichaam:
veel droogvoer (zwaar) en dan veel bewegen
maag is aan de voor- en achterkant afgesloten:
- door bloedstuwing snel veel gas in de
maag: zwelt op
- door zwelling maagwand en bloedvaten dichtgedrukt
- hart krijgt niet
genoeg bloed:
hartproblemen
Waarneming
Dier wordt onrustig, daarna juist stil
Maagzwelling van buitenaf te zien (linkerzijde)
Veel speeksel, braakneigingen (zonder braaksel)
Benauwd en veel hijgen
Doen
Snel naar de dierenarts!
Aan de slag!
Hoofdstukvragen:
H 4.1 t/m 4.2
Leeractiviteiten:
2.11 EHBO praktijk uitwerken
Aan product (ziektekaart) werken
joinmyquiz.com
hondenrassen: 1605 5241
rasgroepen: 5694 9705
exterieur hond: 4987 1817
Kat: 6009 5433