Depressieve stoornissen LES 2

Thema 7: 

De zorgvrager met psychopathologie






Gemaakt door: Buzeijn Sarah

Schooljaar: 2018-2019

ZoWe

1 / 43
next
Slide 1: Slide
stemmingsstoornissenHoger onderwijs

This lesson contains 43 slides, with interactive quizzes, text slides and 1 video.

time-iconLesson duration is: 240 min

Items in this lesson

Thema 7: 

De zorgvrager met psychopathologie






Gemaakt door: Buzeijn Sarah

Schooljaar: 2018-2019

ZoWe

Slide 1 - Slide

Symptomen van depressie
DSM - 5: 
Ten minste vijf symptomen gedurende 2 weken aanwezig. 
Ten minste één van de symptomen is een kernsymptoom

Slide 2 - Slide

Situatie?
ZV komt na auto-intoxicatie binnen op spoed.

Wat zou jij als verpleegkundige bevragen om zicht te krijgen op evt depressieve stemmingsstoornis? 

Slide 3 - Slide

Welke symptomen moeten zeker aanwezig zijn om te spreken over depressie?
A
Denken aan de dood
B
Sombere / depressieve stemming
C
Verlies van interesse
D
Zich schuldig / waardeloos voelen

Slide 4 - Quiz

Wat is anhedonie?
A
Gewichtsverlies
B
Zich futloos voelen
C
Verlies interesse/plezier
D
Slaapprobleem

Slide 5 - Quiz

Sofie ligt gans de dag in bed.
Aan welke symptomen van depressie link je dit?
A
Stress
B
Sombere stemming
C
Slaapproblemen
D
Anhedonie

Slide 6 - Quiz

Lesdoel 
Het ontstaan van de depressieve stemmingsstoornis vanuit verschillende invalshoeken

Slide 7 - Slide

Verschillende invalshoeken om depressie te verklaren:

(Visie - Modellen)

Slide 8 - Slide

Depressie vanuit biopsychosociaal model

Slide 9 - Slide

Depressie vanuit biopsychosociaal model

  • Erfelijkheid (pg42)
  • Neurotransmitters (pg 43)
  • Chronobiologie (pg 44)
  • Lichamelijke ziekten (pg 45)
  • Verslavende middelen (pg 45)
  • Hormonen (pg 46)

Slide 10 - Slide

Ontregeling in neurotransmitters
Neurotransmitter: zorgt voor communicatie tussen de zenuwcellen
Tekort aan serotonine - noradrenaline - dopamine 
= ontstaan van depressie

Behandeling?
Antidepressiva

Slide 11 - Slide

Erfelijkheid
Erfelijkheid en omgevingsfactoren spelen een rol!


= (traumatische) ervaringen, leefstijl, drugsgebruik,
infectieziektes en armoede

Slide 12 - Slide

Lichamelijke ziekten
Bij heel wat lichamelijke ziekten kan depressie optreden: 

Aan welke lichamelijke ziekten denken jullie dan? 

Slide 13 - Slide

Alcohol- en drugsmisbruik
Zelfmedicatie = coping

Onthouding van drugs/alcohol 

--> optreden van depressieve gevoelens
--> "dubbele diagnose"

Slide 14 - Slide

Hormonen
Combinatie kwetsbaarheid en hormonale verandering

Soort:
Post-partumdepressie - depressiever voelen rond menstruatie

Slide 15 - Slide

Chronobiologie
Biologische klok --> hypothalamus --> aangesloten op de oogzenuw.

Licht --> stimuleert de biologische klok

Behandeling?
Lichttherapie - waaktherapie

Slide 16 - Slide

Depressie: biopsychosociaal model
Behandeling vanuit biologisch oogpunt? 
  • Psychofarmacotherapie (pg 58 - 63)
  • Waaktherapie                  (pg 64)
  • Lichttherapie                   (pg 64)
  • Elektroshocktherapie   (pg 65)
  • Lichaamsbeweging       (pg 66)

Slide 17 - Slide

Depressie vanuit biopsychosociaal model
  • Stress (pg 46 - 49)
  • Cognitieve gedragstherapie (pg 50 -52 pg 56 - 57) 
  • Rouw (pg 37 - 39)
  • Angst (pg 40)
  • Persoonlijkheid/karaktereigenschappen
  • Gebrekkig probleemoplossend vermogen

Slide 18 - Slide

Welke vormen van stress kennen jullie?

Slide 19 - Open question

Stress

Slide 20 - Slide

Stress
1. Stress is niet slecht, maar goed

2. Stress en depressie
=> De lijst van Holmes en Rahe: stresserende levensgebeurtenissen. 

  • Acute stress
  • Chronische stress
  • Ervaringen van trauma's 

Slide 21 - Slide

Cognitieve stoornissen pg 50 - 52
Negatieve gedachten over zichzelf
" alles wat ik aanpak gaat fout - iedereen is tegen me"

Piekeren= hapering in het oplossen van problemen

Uitvergroten van het negatieve

Rampdenken

Dingen persoonlijk nemen


Slide 22 - Slide

Cognitieve stoornissen pg 56 - 57
Verpleegkundig handelen?

Focus gericht op activiteiten en hobby's
  • " Wat deed u vroeger graag van hobby's? Hoe zag dit eruit? Deed u dit alleen of met iemand?
  • Dagplanning opstellen: realistisch en haalbaar - ook gericht op ontspanning
  • Structuur



Slide 23 - Slide

Cognitieve stoornissen pg 56 - 57
Verpleegkundig handelen?

Focus gericht op anders gaan denken:
  • Dagboek opstellen om piekeren in kaart te brengen Bv Over welke onderwerpen pieker je? Wat doe je dan als je piekert? Heb je al kunnen ervaren wat helpt als je piekert? 
  • Dagboek helpt negatieve gedachten structureren - reflecteren op persoonlijke groei
  • Denkfouten uitdagen: Bv. Kloppen die gedachten wel met de werkelijkheid? Hoe zou je er anders over kunnen denken? Hoe zou je er dan anders mee omgaan? 
  • Actief dingen gaan doen: lijst opstellen
  • Ontspanningsoefeningen: ademhalingsoefening - bodyscan   = meditatie


Slide 24 - Slide

Cognitieve stoornissen pg 56 - 57
Verpleegkundig handelen?

Focus gericht op Mindfulness:
  • Hersenen = teveel gedachten - waardoor uitputting
  • Zelfregulatie van de aandacht: leven in het moment - niet veroordelen van je gedachten - accepteer
  • Nieuwsgierige en accepterende houding: je bent niet hetgene wat je denkt "Ik ben dom" - "Ik mag niet opkomen voor mezelf" => "Ik ben het wel waard ... "


Slide 25 - Slide

Cognitieve stoornissen pg 56 - 57
Verpleegkundig handelen?

Focus gericht op herval:
  • ZV leert zijn signalen herkennen adhv bv signaleringsplan
  • Belang van psycho-educatie 


Slide 26 - Slide

Rouw
De reactie na het overlijden van een geliefd persoon of na een belangrijk verlies​
  (bv. job, verlies, …)​ 

Overspoeld worden door verdriet & emoties​​ 

Symptomen: droefheid – boosheid – schuldgevoel – angsten – slapeloosheid – zich terugtrekken - …

Onderscheid tussen: normale rouw – abnormale rouw – depressieve stoornis​

Slide 27 - Slide

Slide 28 - Video

Angst
Angst is een gewaarwording die je niemand toewenst.
Angst is overrompelend en overweldigend.
Een benauwend en beklemmend gevoel.
Verstikkend en verlammend.


Slide 29 - Slide

Depressie vanuit biopsychosociaal model
Behandeling vanuit psychologisch oogpunt? 

Psychotherapie => verschillende vormen => psycholoog/psychiater

1. Cognitieve gedragstherapie
      = herkennen van gedachten, uitdagen en vervangen door reële gedachten
      = geven van opdrachten

Slide 30 - Slide

Depressie vanuit biopsychosociaal model
Behandeling vanuit psychologisch oogpunt? 

1. Cognitieve gedragstherapie:

1)  Focus gericht op activiteiten en hobby's
2) Focus gericht op anders gaan denken
3) Focus gericht op herval
4) Mindfulness
  

Slide 31 - Slide

Depressie vanuit cognitieve gedragstherapie
Hoe kijken we naar onszelf, anderen en de toekomst?

Bij depressie: negatieve gedachten over zichzelf/denkfouten
= vicieuze cirkel

Doeltreffend: cognitieve gedragstherapie

Slide 32 - Slide

Opdracht: Lees pg 50 - 51:  G-schema klassikaal uitwerken


  • Opdracht: "Wat vind je goed aan jezelf"




Slide 33 - Slide

Depressie vanuit biopsychosociaal model
Behandeling vanuit psychologisch oogpunt? 

2. De psychodynamische visie

= Intensieve gesprekken bij de psychiater, psycholoog en verpleegkundige

In gesprek: vooral de zv aan het woord - niet sturend zijn
Vpk: empathische en niet-oordelende houding

  

Slide 34 - Slide

Depressie vanuit biopsychosociaal model
Behandeling vanuit psychologisch oogpunt? 

2. De psychodynamische visie
  • Holding
  • Good enough mother
  • Containment
  • Mentaliseren

  

Slide 35 - Slide

Depressie vanuit biopsychosociaal model
Sociaal
Verklaring vanuit de wisselwerking met de context/omgeving 

(Vb: door depressie negatieve commentaren -> extra druk -> isolement)
(Vb: door depressie -> steun van familie -> geeft kracht)

Kernvraag bij depressie:
Wat is de functie van de depressie binnen het systeem?
Welke steun is er al? Welke kan in gebruik genomen worden?

- Systeem en gezinstherapie

Slide 36 - Slide

Depressie vanuit psychodynamische invalshoek
Levensverhaal/ geschiedenis van de zorgvrager
Betekenis zoeken van traumatische gebeurtenis
Onbewuste processen

Slide 37 - Slide

Depressie vanuit psychodynamische invalshoek
Behandeling vanuit psychodynamisch oogpunt?

Psychotherapie dmv "vrij associëren"
Empatische en niet-oordelende houding


Slide 38 - Slide

Depressie vanuit biopsychosociaal model
Behandeling vanuit sociaal oogpunt?
  • Betrekken van de familie - gezinstherapie
  • Focus gericht op activiteiten en hobby's
  • Dagplanning opstellen: stapsgewijs - structuur
  • Assertiviteitstraining
  • Ontspanningsoefeningen
  • Sociale vaardigheidstraining

Slide 39 - Slide

Hoe zou jij als verpleegkundige de familie betrekken? 

Slide 40 - Slide

Depressie vanuit interactionele invalshoek
Wisselwerking tussen patiënt en omgeving (systeem)

Waarop baseert zich hier de behandeling?
Betrekken van de omgeving
Zie cursus de gevolgen van depressie voor familie en vrienden pg72

Slide 41 - Slide

Slide 42 - Slide

Comorbiditeit

Slide 43 - Slide