H1, §1.1 Problemen in de kerk (II)
Humanisme en de Reformatie
H1, §1.1 Problemen in de kerk (II)
Humanisme en de Reformatie
Programma
Voorkennis
Lesdoelen
Uitleg + aantekeningen
Lesdoelen check
Opdrachten maken
Voorkennis
Hoe noemde de kerk mensen die kritiek hadden?
Hoe bestreed de kerk hen?
Welke kritiek ontstond vanaf 1500 op de kerk?
Lesdoelen
Ik kan uitleggen wat het humanisme is.
Ik kan uitleggen welke invloed het humanisme heeft gehad op de Reformatie.
Ik kan uitleggen wat de Reformatie was.
Het humanisme
Welk woord herken je in het begrip humanisme?
Het humanisme
Welk woord herken je in het begrip humanisme?
-> Human/mens
'De mens centraal', wie of wat stond tijdens de middeleeuwen juist in het middelpunt?
Het humanisme
Vanaf de 14e eeuw doen steeds meer geleerden onderzoek naar teksten uit de oudheid (Grieken, Romeinen, enz.).
Ze ontdekken dat veel teksten uit de oudheid verkeerd vertaald en/of verkeerd geïnterpreteerd zijn.
Zelfstandig nadenken en een eigen oordeel vormen vinden zij het allerbelangrijkst: de mens staat centraal.
Deze groep geleerden noemen we humanisten.
Het humanisme
= geleerden die teksten uit de oudheid bestudeerden en vertaalden. Humanisten vonden het belangrijk dat mensen leerden lezen en leerden om zelf ergens een oordeel over te vormen.
Het humanisme
De ideeën van de humanisten botste met de kerk, want:
Het humanisme
De ideeën van de humanisten botste met de kerk, want:
- De kerk bepaalde wat je wel en niet mocht lezen.
- De kerk vond dat alleen zij mochten uitleggen wat de schrijvers van de Bijbel bedoelde.
- Humanisten vonden juist dat iedereen zelf een oordeel moest vormen, ook over het geloof.
- Humanisten kwamen achter fouten in de middeleeuwse vertaling van de Bijbel.
Humanisten
Onderwerp:
Kerk:
Lezen & kennis
Iedereen moet zelf kunnen lezen en kennis opdoen.
De kerk bepaalde welke boeken je wel of niet mocht lezen.
Uitleg van de Bijbel
Iedereen mag zelf onderzoeken en een eigen oordeel vormen.
Alleen de kerk heeft het recht om de Bijbel uit te leggen.
Vrij denken
Kritisch nadenken en zelfstandig oordelen, ook over geloofszaken.
Geloof en leer van de kerk staan boven persoonlijke mening.
Vertaling van de Bijbel
Humanisten ontdekten fouten in die vertalingen en wilden correcties.
Middeleeuwse vertalingen werden als gezaghebbend gezien.
Het humanisme als oorzaak van de Reformatie
Het individu staat centraal:
- Rechtstreekse band met God zonder tussenkomst van een priester.
- Zelf de Bijbel lezen
Interesse in teksten oudheid:
-Ontdekte foute vertalingen in de Bijbel. -Sommige dingen, zoals biechten en aflaten, staan niet in de Bijbel.
Desiderius Erasmus
Nederlandse humanist
Vertaalde de oorspronkelijke oud-Griekse teksten van het Nieuwe Testament naar het Latijn.
Probeerde de kerk van binnenuit te veranderen in plaats van te breken met de kerk.
De Reformatie
Paus is boos over alle kritiek: Calvijn, Luther en hun aanhangers worden uit de kerk gezet.
Katholieken blijven trouw aan de Paus.
Protestanten kozen voor hervormers.
Het ontstaan van nieuwe, protestantse kerken heet de Reformatie.
Maak- en leeswerk:
Lees: werkblad 'Humanisten' en 'Bedreiging voor de kerk'
Maak: werkblad opdrachten 6 t/m 10