LOB_lj2_P5_Les7_Lasten_en_baten (1)
MBO UTRECHT
LOB · LEERJAAR 2 · PERIODE 5 · LES 7
INZICHT IN STAGE
Lasten en baten
Kun jij van dit beroep rondkomen?
Niveau 3 & 4
60 minuten · één lesuur
LOB · Leerjaar 2 · MBO Utrecht — Periode 5, les 7
1 / 9
Items in this lesson
MBO UTRECHT
LOB · LEERJAAR 2 · PERIODE 5 · LES 7
INZICHT IN STAGE
Lasten en baten
Kun jij van dit beroep rondkomen?
Niveau 3 & 4
60 minuten · één lesuur
LOB · Leerjaar 2 · MBO Utrecht — Periode 5, les 7
1 / 9
Programma van deze les
60 minuten
Inleiding
10 min
Flitscollege 1: Bruto, netto en wat er tussen zit
7 min
Opdracht deel 1: Je salaris opzoeken
11 min
Flitscollege 2: Vaste lasten en keuzes
6 min
Opdracht deel 2: Je begroting en je conclusie
11 min
Afsluiting — één check per leerdoel
15 min
LOB · Leerjaar 2 · MBO Utrecht — Periode 5, les 7
2 / 9
Leerdoelen
Loopbaancompetentie: Werkexploratie + loopbaansturing
Je legt uit wat het verschil is tussen brutoloon en nettoloon en wat er tussenuit gaat.
Je zoekt op loonwijzer.nl op wat een startsalaris is in jouw beroep en berekent je netto-inkomen.
Je maakt een begroting van inkomsten en uitgaven en trekt een conclusie: kun je hiermee rondkomen?
NIVEAU 3 Je vult een begroting in met je verwachte inkomsten en uitgaven en zegt of je uitkomt.
NIVEAU 4 Je rekent met varianten: je vergelijkt bijvoorbeeld een 24-uurscontract met een 32-uurscontract of niveau 3 met niveau 4, en legt uit welke keuze dat oplevert voor je loopbaan.
LOB · Leerjaar 2 · MBO Utrecht — Periode 5, les 7
3 / 9
INLEIDING · 10 MIN
Waar begin je?
Individueel opschrijven, niemand hoeft het te delen: wat denk je dat je netto per maand overhoudt in je eerste baan?
Tweede vraag: wat kost het leven per maand als je op jezelf woont? Noem in tweetallen zoveel kostenposten als je kunt in één minuut.
Klassikaal de kostenposten inventariseren. De docent schrijft ze op het bord — die lijst gebruik je straks bij je begroting, en er wordt altijd iets vergeten.
LOB · Leerjaar 2 · MBO Utrecht — Periode 5, les 7
4 / 9
FLITSCOLLEGE · 7 MIN
Bruto, netto en wat er tussen zit
Brutoloon is wat je met je werkgever afspreekt. Nettoloon is wat er op je rekening komt. Daartussen zit een flink stuk.
Wat gaat eraf: loonheffing (belasting en premies volksverzekeringen), pensioenpremie (in de zorg via PFZW), en soms een bijdrage voor de zorgverzekering van je werkgever of vakbondscontributie.
Wat komt erbij: vakantiegeld (8 procent, meestal in mei), een eindejaarsuitkering als de cao die kent, en de onregelmatigheidstoeslag als je avond-, nacht- of weekenddiensten draait. Die ORT kan in de VVT flink oplopen.
Ruwe vuistregel: netto is ongeveer 70 tot 80 procent van bruto, maar dat verschilt sterk per situatie. Reken niet met de vuistregel als je het precies wilt weten — gebruik een bruto-nettocalculator.
Let ook op je contracturen. In de zorg zijn contracten van 24 of 28 uur heel gewoon. Een mooi uurloon bij 24 uur per week levert een heel ander maandbedrag op dan bij 36 uur.
LOB · Leerjaar 2 · MBO Utrecht — Periode 5, les 7
5 / 9
OPDRACHT · 11 MIN
Je salaris opzoeken
Ga naar loonwijzer.nl en zoek jouw beroep op: begeleider, persoonlijk begeleider, verzorgende IG, activiteitenbegeleider — wat het dichtst bij jouw stage ligt.
Noteer het startsalaris (bruto per maand bij een volledig contract) en, als het er staat, wat iemand met een paar jaar ervaring verdient.
Reken om naar netto met een bruto-nettocalculator, of gebruik de vuistregel van 75 procent en zet erbij dat het een schatting is.
Reken daarna om naar jouw verwachte contract: hoeveel uur per week wil jij werken? Deel en vermenigvuldig.
LOB · Leerjaar 2 · MBO Utrecht — Periode 5, les 7
6 / 9
FLITSCOLLEGE · 6 MIN
Vaste lasten en keuzes
Uitgaven bestaan uit vaste lasten en variabele lasten. Vaste lasten gaan er elke maand af of je wilt of niet: huur, gas, water, licht, internet, zorgverzekering, telefoonabonnement, aflossing van je studieschuld.
Variabele lasten kun je beïnvloeden: boodschappen, kleding, uitgaan, abonnementen, vervoer.
Twee posten die studenten bijna altijd vergeten: de zorgverzekering (verplicht vanaf 18, met eigen risico) en de aflossing van je studieschuld — die begint niet meteen, maar hij komt.
En denk aan wat er wegvalt zodra je gaat werken: studiefinanciering, en mogelijk je recht op huurtoeslag of zorgtoeslag als je meer gaat verdienen. Meer verdienen betekent niet altijd evenveel meer overhouden.
Waarom hoort dit bij LOB? Omdat het meeweegt in je keuze. Als je weet dat je met een 24-uurscontract niet rondkomt, is dat informatie voor je gesprek met je werkgever — geen reden om je beroep op te geven.
LOB · Leerjaar 2 · MBO Utrecht — Periode 5, les 7
7 / 9
OPDRACHT · 11 MIN
Je begroting en je conclusie
Vul het begrotingswerkblad in: bovenaan je netto-inkomen, daaronder je vaste en variabele lasten. Gebruik de lijst van het bord zodat je niets vergeet.
Reken uit wat er overblijft. Kom je uit, of kom je tekort?
Beantwoord twee vragen: Kun jij hiermee rondkomen? en Wat zou je willen veranderen — meer uren, een andere functie, of anders wonen?
Je mag dit inleveren als tabel, grafiek of begrotingsverslag. Voeg het toe aan je LOB-portfolio als opdracht van week 7.
LOB · Leerjaar 2 · MBO Utrecht — Periode 5, les 7
8 / 9
AFSLUITING · 15 MIN · ÉÉN CHECK PER LEERDOEL
Wisborden. Eén check per leerdoel.
Leerdoel 1: schrijf twee dingen op die van je brutoloon af gaan.
Leerdoel 2: handopsteker — wie kwam hoger uit dan hij of zij vooraf had opgeschreven? Wie lager? Bespreek kort waarom.
Leerdoel 3: in tweetallen: kom je uit, en zo niet, wat is jouw eerste knop om aan te draaien? De buur reageert met één vraag. Niemand hoeft bedragen te delen.
LOB · Leerjaar 2 · MBO Utrecht — Periode 5, les 7
9 / 9
