H1: Nederland en Indonesië
§1.4 De dekolonisatie van Indonesië
H1: Nederland en Indonesië
§1.4 De dekolonisatie van Indonesië
- Herhaling §1.3
- Leerdoelen
- Uitleg
- Zelfstandig werken
Planning
§1.4
De dekolonisatie van Indonesië
A
Een koloniale oorlog
Leerdoel:
Je kan verklaren waarom Nederland een oorlog in Indonesië begon en beschrijven hoe die verliep.
Begrippen:
pemoeda's
politionele acties
B
Indonesië onafhankelijk
Leerdoel:
Je kan de directe oorzaken en gevolgen noemen van de onafhankelijkheid van Indonesië.
Begrippen:
Verenigde Naties (VN)
soevereiniteit
dekolonisatie
C
Na de onafhankelijkheid
Leerdoel:
Je kan beschrijven hoe de relatie tussen Nederland en Indonesië was na 1949.
guerilla
oorlogsmisdaad
15 augustus 1945: Japan geeft zich over
-> gezagsvacuüm: niemand aan de macht
17 augustus 1945: Soekarno roept onafhankelijkheid Republiek Indonesië uit.
Dit deed hij onder druk van pemoeda's: jonge nationalisten die met behulp van de Japanners waren gedrild tot militairen.
De pemoeda's bezetten overheidsgebouwen en voerden gruwelijke moordpartijen uit op Nederlanders en Indo's.
§1.4
De dekolonisatie van Indonesië
A
DeBoze burgers
Een koloniale oorlog
Leerdoel:
Je kan verklaren waarom Nederland een oorlog in Indonesië begon en beschrijven hoe die verliep.
Reactie NL:
Weigerden de onafhankelijkheid te accepteren.
Pemoeda's waren terroristen, Soekarno een verrader.
Het lukte het KNIL niet om het verzet te breken. Daarom stuurt Nederland meer soldaten naar Nederlands-Indië.
Gevolg was een oorlog tot 1949, met daarin twee politionele acties.
§1.4
De dekolonisatie van Indonesië
A
DeBoze burgers
Een koloniale oorlog
Politionele acties:
In korte tijd fors meer Nederlandse soldaten in Indonesië
Een groot gebied werd veroverd
Betekenis politionele actie:
Politie zorgt voor orde en rust in eigen land
Nederlanders dachten dat het twee acties waren, in feite was het 4 jaar lang oorlog!
§1.4
De dekolonisatie van Indonesië
A
DeBoze burgers
Een koloniale oorlog
De Indonesische vrijheidsstrijders vochten terug met een guerrilla.
Bij een guerrilla voeren kleine groepen strijders een korte aanval uit en trekken zich daarna snel terug. Ze verschuilen zich in de bossen en in huizen.
Reactie NL: gewone burgers doden in de hoop de vijand uit te schakelen. Dit is een oorlogsmisdaad.
§1.4
De dekolonisatie van Indonesië
A
DeBoze burgers
Een koloniale oorlog
De Verenigde Naties (VN) had kritiek op het optreden van NL:
VN = organisatie die wil zorgen voor vrede en veiligheid
NL zou direct moeten stoppen met hun oorlog
Leiders van Indonesië vrijlaten
Praten over onafhankelijkheid
§1.4
De dekolonisatie van Indonesië
B
DeBoze burgers
Indonesië onafhankelijk
Leerdoel:
Je kan de directe oorzaken en gevolgen noemen van de onafhankelijkheid van Indonesië.
Ook de Verenigde Staten had kritiek:
dreigden economische hulp na WO2 stop te zetten (Marshallhulp)
NL had deze hulp in eigen land hard nodig
§1.4
De dekolonisatie van Indonesië
B
DeBoze burgers
Indonesië onafhankelijk
Gevolg:
NL en Indonesië gaan onderhandelen over soevereiniteit: recht op zelfbestuur.
Wat moet er gebeuren met KNIL-soldaten?
Wat moet er gebeuren met Nederlandse bedrijven in Indonesië?
27 december 1949: Indonesië onafhankelijk/dekolonisatie: Soekarno als leider
§1.4
De dekolonisatie van Indonesië
B
DeBoze burgers
Indonesië onafhankelijk
vlnr: Mohammed Hatta, koningin Juliana, minister-president Willem Drees in DH
Gevolgen van onafhankelijkheid:
WO2 en koloniale oorlog hadden grote schade toegebracht aan de economie van Indonesië
Sommige regio's wilden geen onderdeel zijn van Indonesië (Molukken en Atjeh eigen staat) -> Het leger werd ingezet om ze bij de republiek te houden.
Veel Nederlanders en Indo's werden na de onafhankelijkheid gewantrouwd
1957: NL'se bedrijven werden eigendom van de Indonesische staat. In ruil kreeg Nederland een financiële vergoeding.
§1.4
De dekolonisatie van Indonesië
B
DeBoze burgers
Indonesië onafhankelijk
300.000 Nederlanders en Indo's verhuisden naar Nederland en namen hun eigen cultuur mee.
Molukkers:
Hadden gestreden in het KNIL
Bang gestraft te worden door Indonesische nationalisten
1950: roepen zelf onafhankelijke Republiek der Zuid-Molukken uit (Republik Maluku Selatan, RMS)
Het Indonesische leger bezette de Molukken
Nederland haalde de oud-KNIL soldaten en hun familie op (12.500 mensen)
Leerdoel:
Je kan beschrijven hoe de relatie tussen Nederland en Indonesië was na 1949
§1.4
De dekolonisatie van Indonesië
C
DeBoze burgers
Na de onafhankelijkheid
1970: Molukkers voeren actie in Nederland:
waren kil ontvangen in Nederland (oa kamp Westerbork)
konden nog niet terug naar de Molukken
Nederland moest zich meer inzetten voor een onafhankelijke Molukse staat
Treinkaping bij Wijster (Drenthe)
Treinkaping bij de Punt (Groningen)
Gijzeling basisschool (Drenthe)
§1.4
De dekolonisatie van Indonesië
C
DeBoze burgers
Na de onafhankelijkheid
Ruzie over Nieuw-Guinea:
Was niet onderdeel van soevereiniteitsoverdracht
Indonesië vond dat dit gebied bij Indonesië hoorde
Ruzie leidde bijna tot een nieuwe oorlog
VS zet Nederland onder druk
1963: Nederland geeft gebied alsnog aan Indonesië
§1.4
De dekolonisatie van Indonesië
C
DeBoze burgers
Na de onafhankelijkheid
Af en toe nog spanningen:
1998: weinig democratie in Indonesisch bestuur
Nederland gaat zich ermee bemoeien
Gevolg: politieke ruzie
Eis: excuses of schadevergoeding van Nederland
In begin was dit onbespreekbaar
Sinds 1990 gaat men er langzaam op een andere manier naar kijken
§1.4
De dekolonisatie van Indonesië
C
DeBoze burgers
Na de onafhankelijkheid