Fictie
Verhaallijnen
Fictie
Verhaallijnen
Aan het eind van de les
Kun je verschillende verhaallijnen herkennen en kun je hierbij kenmerken én voorbeelden noemen
Kenmerken
Je herkent verschillende verhaallijnen in een verhaal aan een of meer van de volgende kenmerken:
Het verhaal heeft meerdere hoofdpersonen die ieder hun eigen perspectief hebben (dat kan een ik-perspectief zijn, maar ook een hij/zij-perspectief).
Het verhaal kan zich afspelen in verschillende tijden.
Het verhaal kan zich afspelen op verschillende plaatsen
Verhaallijnen
Een verhaallijn beschrijft wat een hoofdpersonage allemaal voelt, denkt, ziet, hoort en meemaakt. Veel boeken hebben één verhaallijn, maar er zijn ook boeken met meerdere verhaallijnen.
Als er meerdere verhaallijnen zijn, weet je dus van meerdere personages wat ze meemaken (meerdere hoofdpersonages).
Perspectieven
Elk verhaal heeft een vertelperspectief: dat is vanuit wie of wat je het verhaal beleeft.
Stel je een camera voor: de camera volgt iemand of iets. Degene die de camera volgt, bepaalt wat jij als lezer ziet, hoort en weet.
Zo kan de camera bijvoorbeeld op één persoon gericht zijn (ik-perspectief), of van een afstandje meerdere personages volgen (hij/zij-perspectief), of zelfs alles weten wat er gebeurt en wat iedereen denkt (alwetende verteller).
perspectief: Wat is een ik-verteller?
De schrijver vertelt het verhaal over iemand anders
De schrijver vertelt en weet alles van iedereen
Je kijkt als het ware van buitenaf naar het verhaal
Je leest alles door de ogen van één persoon
Ik-verteller
De ik-verteller:
- Eén kant van het verhaal (soms onbetrouwbaar)
- De schrijver laat een personage zelf het verhaal vertellen.
- Je leest alles door de ogen van dat personage: wat hij/zij denkt, voelt en ziet.
Je weet dus alleen wat dat ene personage weet.
De hij/zij-verteller:
- Vanuit hij/zij verteld, je leest dus geen ''ik'' maar het personage wordt vaak aangesproken bij de naam.
perspectief: Wat is een hij/zij-verteller?
Je leest alles door de ogen van één persoon
De schrijver vertelt het verhaal over iemand anders
De schrijver laat een personage zelf het verhaal vertellen
De schrijver vertelt en weet alles van iedereen
Hij/zij-verteller
De hij/zij-verteller:
- De schrijver vertelt het verhaal over iemand anders.
- Dat kan beperkt zijn (je volgt één personage en kent alleen diens gedachten) of alwetend (de verteller weet van iedereen alles, ook gedachten en gevoelens).
- Je kijkt als het ware van buitenaf naar het verhaal.
Filmfragment
Vanuit welk perspectief wordt dit verteld?
ik-perspectief
hij/zij-perspectief
meervoudige verteller
Filmfragment: Vantage point
Vanuit welk perspectief wordt dit verhaal verteld?
ik-verteller
hij/zij-verteller
meervoudige vertellers
Ik-perspectief
Hij/zij-perspectief
Alwetend perspectief
Ze stapte uit de auto, maar bleef met haar jas aan de gordel hangen. Ze viel recht vooruit met haar kin op de stoep. Dat gaat er niet mooi uitzien, dacht ze, terwijl ze probeerde weer overeind te krabbelen.
Hij wist nog niet dat, op datzelfde moment, driehonderd kilometer verderop, de koning bezig was een executiebevel op te stellen.
Ik loop naar de achterdeur, draai hem op slot en sluit de gordijnen. Net als ik me om wil draaien, hoor ik iemand aan de deurklink rammelen.
Aan het werk!