H1, §1.4 Het einde van de Opstand (I)
De Nederlanden wordt onafhankelijk
H1, §1.4 Het einde van de Opstand (I)
De Nederlanden wordt onafhankelijk
Programma
Voorkennis
Lesdoelen
Uitleg + aantekeningen
Lesdoelen check
Afsluiting
Voorkennis
Tijdens het bestuur van Filips II groeide in de Nederlanden de onvrede over de Spaanse koning. Welke drie oorzaken van de onvrede hebben we besproken?
Voorkennis
Tijdens het bestuur van Filips II groeide in de Nederlanden de onvrede over de Spaanse koning. Welke drie oorzaken van de onvrede hebben we besproken?
De strenge vervolging van protestanten;
Filips II wilde een centraal bestuur;
Filips II stelde hoge, vaste belastingen in.
Voorkennis
In 1568 leek de Opstand nog weinig succesvol.
1) Welke groep zorgde dat de Opstand tóch een succes werd?
2) Op welke succesvolle manier vochten de opstandelingen?
Voorkennis
In 1568 leek de Opstand nog weinig succesvol.
1) Welke groep zorgde dat de Opstand tóch een succes werd?
De watergeuzen.
2) Op welke succesvolle manier vochten de opstandelingen?
Door gebruik te maken van water, zoals het doorsteken van dijken.
Lesdoelen
Je kunt uitleggen welke gevolgen de onafhankelijkheidsverklaring van de Noordelijke Nederlanden had op het gebied van bestuur en religie.
Ik kan vier ontwikkelingen noemen die kunnen verklaren dat de opstandelingen steeds sterker werden.
Ik kan uitleggen hoe de strijd tussen de Republiek en Spanje tot een einde kwam.
Denk terug aan de Romeinen
Hoe noem je een land zonder koning?
1.4 Het einde van de Opstand
Onafhankelijk
1581: Noordelijke Nederlanden onafhankelijk
1588: nog geen geschikte nieuwe koning gevonden -> de NN gaan door zónder koning en werden een republiek:
Republiek der Zeven Verenigden Nederlanden
Republiek der Zeven Verenigden Nederlanden
Géén centraal bestuur: elk gewest behield eigen wetten en een eigen bestuur (Gewestelijke Staten)
Alle Gewestelijke Staten namen samen in de Staten-Generaal besluiten over oorlog en vrede en buitenlandse politiek
Maurits van Oranje (zoon WvO) stadhouder van de Republiek.
Godsdienst in de Republiek
Binnenshuis mocht je geloven wat je wilde.
Calvinisten: meer rechten, bijv. openbare kerkdiensten en banen in het bestuur van de Republiek
Katholieken:
kerk- en kloostergebouwen afstaan,
Kerkorganisatie verboden: geen priesters en kerkhierarchen meer.
Stiekem kerkdiensten in schuilkerken.
Welke van de twee in de Republiek?
Gewetensvrijheid = De situatie waarin een land een officiële kerk heeft, maar mensen de vrijheid hebben om binnenshuis een ander geloof te belijden.
Geloofsvrijheid = De situatie waarin alle geloven gelijk worden behandeld en iedereen zijn geloof ook buitenshuis mag belijden.
H1, §4: De strijd na 1588
De Republiek boekte steeds meer succes:
1) Holland en Zeeland werden rijker door handel en nijverheid -> geld voor een betaald leger waardoor burgers konden blijven werken i.p.v in het leger.
2) Spanje voerde veel oorlogen tegelijkertijd -> weinig tijd en geld voor de oorlog met de Republiek.
Hoezo konden juist Holland en Zeeland zo rijk worden?
30.000 (!!!) soldaten
H1, §4: De strijd na 1588
De Republiek boekte steeds meer succes:
3) De Republiek kreeg sterke bondgenoten die hen hielpen in de strijd: Frankrijk en Engeland
4) Maurits van Oranje was een goede stadhouder: goede training en veel discipline in het leger.
H1, §4: Op weg naar vrede
1609-1621: wapenstilstand (Twaalfjarig Bestand)
Oorzaak: beide landen waren oorlogsmoe, geen van beide partijen leek de overwinning te behalen.
Gevolg: handel en welvaart nam toe.
Na 1621: de Republiek veroverde steden in Limburg en Brabant -> deze gewesten kregen geen eigen bestuur want waren lange tijd aan de Spaanse kant -> gewesten werden bestuurd door de Staten-Generaal.
1648, Vrede van Münster: einde oorlog. Spanje erkende de Republiek, Zuidelijke Nederlanden bleven van Spanje.
Wat? opdr. 5 t/m 8, 11, 16 maken + nakijken
Hoe? 5 min zelfstandig (stil) werken, 10 min fluisterend overleggen
Hulp? Vraag de docent
Klaar? Maak flashcards van de begrippen van H1
Aan de slag!
minute
second