seneca epistula 9, paragraaf 11 + vragen

• Latijn
• Middelbare school
• vwo
• Leerjaar 6

seneca epistula 9, paragraaf 11

r. 58-59

Non dubie habet aliquid simile amicitiae adfectus amantium; 

possis dicere 

illam esse insanam amicitiam.

Ongetwijfeld heeft de hartstocht van geliefden iets dat lijkt op vriendschap; 

je zou kunnen zeggen 

dat dat een waanzinnige vriendschap is. 

r. 58-59

Non dubie habet aliquid simile amicitiae adfectus amantium; 

possis dicere 

illam esse insanam amicitiam.

Aliquid simile (iets gelijks aan)

Zowel bij vriendschap als bij verliefdheid bemint men niet vanwege een ander motief dan de geliefde/vriend, dus de liefde/vriendschap zelf.

Non dubie t/m adfectus amantium
In welke vorm staat habet?

1. 3e ev ind prae A
2. 3e ev coni prae A
3. 3e ev ind fut A
4. 3e ev ind imp A

Non dubie t/m adfectus amantium
Wat is het onderwerp van habet?

1. aliquid
2. aliquid simile
3. amicitiae
4. adfectus

Non dubie: Hoe noemen we dit stilistisch middel?

1. hyperbaton
2. hyperbool
3. litotes
4. tautologie

Non dubie t/m adfectus amantium
In welke vorm staat aliquid simile?

1. nom ev onz (pred. bep.)
2. acc ev onz (LV)
3. acc ev onz (BwB na vz)
4. acc ev onz (BwB zonder vz)

Non dubie t/m adfectus amantium
In welke vorm staat amicitiae?

1. gen ev (bvb bij aliquid simile)
2. gen ev (bvb bij adfectus)
3. dat ev (aanv. bij adfectus)
4. dat ev (aanv. bij simile)

Non dubie t/m adfectus amantium
In welke vorm staat amantium?

1. acc ev (LV)
2. acc ev (pred. bep.)
3. gen mv (bvb bij adfectus)
4. gen mv (bvb bij amicitiae)

Non dubie t/m adfectus amantium
Op welke manier is het ppa amantium gebruikt?

1. predicatief
2. bijvoeglijk
3. zelfstandig

possis dicere illam esse insanam amicitiam.
In welke vorm staat possis?

1. 2e ev ind prae A
2. 2e ev coni prae A
3. 2e ev ind fut A
4. 2e ev ind imp A

possis dicere illam esse insanam amicitiam.
Op welke manier is de coniunctivus possis gebruikt?

1. concessief
2. consecutief
3. irrealis
4. potentialis

na possis dicere volgt een ACI.
Wat is de pv in de ACI?

na possis dicere volgt een ACI.
Wat is het onderwerp in de ACI?

possis dicere illam esse insanam amicitiam.
Welke functie heeft insanam amicitiam?

1. Ond
2. LV
3. ND
4. BwB

vraag 20: In hoeverre zou je vriendschap hier insanam kunnen noemen?

1. Omdat vriendschap altijd irrationeel en destructief is
2. Omdat vriendschap niets met genegenheid te maken heeft
3. Omdat amicitia een vorm van genegenheid is, terwijl de adfectus amantium een doorgedraaide, sterk emotionele vorm daarvan is
4. Omdat vriendschap slechts een tijdelijke waan is die snel voorbijgaat

r. 60

Numquid ergo quisquam amat lucri causa? 

numquid ambitionis aut gloriae (causa)?  

Welnu, iemand bemint toch niet vanwege de winst? 

Toch niet uit eerzucht of vanwege roem? 

Numquid ergo quisquam amat lucri causa?

In welke vorm staat amat?

1. 3e ev ind prae A
2. 3e ev coni prae A
3. 3e ev ind fut A
4. 3e ev ind imp A

Numquid ergo quisquam amat lucri causa?
Wat is het onderwerp bij amat?

Numquid ergo quisquam amat lucri causa?
In welke vorm staat lucri?

1. gen ev (bvb)
2. gen ev (bij causa)
3. dat ev (bij causa)
4. nom ev (pred. bep.)

Numquid ambitionis aut gloriae (causa)?
In welke vorm staan ambitionis en gloriae ?

1. gen ev (bvb)
2. gen ev (bij causa)
3. dat ev (bij causa)
4. nom ev (pred. bep.)

Numquid... Numquid
Hoe noemen we dit stilistisch middel?

r. 60

Ipse per se amor, 

    omnium aliarum rerum neglegens, 

animos in cupiditatem formae 

non sine spe mutuae caritatis accendit. 

De liefde zelf op zichzelf, 

     onverschillig ten aanzien van alle 

     andere dingen, 

zet harten in vuur en vlam voor [uiterlijke] schoonheid 

niet zonder hoop op wederkerige tederheid. 

r. 60

Ipse per se amor, 

    omnium aliarum rerum neglegens, 

animos in cupiditatem formae 

non sine spe mutuae caritatis accendit. 

omnium aliarum rerum:

zoals lucri, ambitionis, gloriae (r. 60)

In welke vorm staat accendit?

1. 3e ev ind prae A
2. 3e ev coni prae A
3. 3e ev ind fut A
4. 3e ev ind imp A

Wat is het onderwerp bij accendit?

Wat is het lijdend voorwerp bij accendit?

In welke vorm staat ipse?

1. nom ev (pred. bep.)
2. nom ev (nd)
3. abl ev (BwB na vz)
4. abl ev (BwB zonder vz)

In welke vorm staat se?

1. acc ev (BwB na vz)
2. acc ev (BwB zonder vz)
3. abl ev (BwB na vz)
4. abl ev (BwB zonder vz)

omnium aliarum rerum neglegens
In welke vorm staat neglegens?

1. ppa nom ev
2. ppp nom ev
3. ppa nom mv
4. ppp nom mv

omnium aliarum rerum neglegens
Hoe is het ptc neglegens hier gebruikt?

1. predicatief
2. bijvoeglijk
3. zelfstandig

omnium aliarum rerum neglegens
In welke vorm staat omnium aliarum rerum?

1. acc ev (LV)
2. acc ev (BwB)
3. gen mv (bvb bij neglegens)
4. gen mv (aanv. bij neglegens)

amor... animos in cupiditatem formae non sine spe mutuae caritatis accendit.
In welke vorm staat cupiditatem?

1. acc ev (LV)
2. acc ev (BwB)
3. gen mv (bvb bij neglegens)
4. gen mv (aanv. bij neglegens)

amor... animos in cupiditatem formae non sine spe mutuae caritatis accendit.
In welke vorm staat formae?

1. gen ev (bvb - subjectivus)
2. gen ev (bvb - objectivus)
3. dat ev (bvb -possessivus)
4. dat ev (aanv. bij cupiditatem)

amor... animos in cupiditatem formae non sine spe mutuae caritatis accendit.
In welke vorm staat spe?

1. acc ev (LV)
2. acc ev (BwB na vz)
3. abl ev (BwB na vz)
4. abl ev (BwB zonder vz)

amor... animos in cupiditatem formae non sine spe mutuae caritatis accendit.
In welke vorm staat mutuae caritatis?

1. gen ev (bvb - subjectivus)
2. gen ev (bvb - objectivus)
3. dat ev (bvb -possessivus)
4. dat ev (aanv. bij cupiditatem)

Hoe noemen we het stilistisch stijlmiddel: non sine spe?

1. assonantie
2. litotes
3. pleonasme
4. tautologie

r. 62-63

Quid ergo? 

ex honestiore causa coit turpis adfectus? 

Wat dus? 

Komt uit een eervoller oorzaak een schandelijk verlangen voort?

r. 62-63

Quid ergo? 

ex honestiore causa coit turpis adfectus? 

Ex honestiore causa

een ‘tamelijk eervolle zaak’, d.w.z. de liefde 

ex honestiore t/m adfectus 

Het is onmogelijk dat uit de liefde een schandelijk gevoel voortkomt. Een begeerte naar winst, eerzucht of roem kan dus niet uit liefde/vriendschap voortkomen.

In welke vorm staat coit?

1. 3e ev ind prae A
2. 3e ev coni prae A
3. 3e ev ind fut A
4. 3e ev ind imp A

Wat is het onderwerp bij coit?

Wat is waar?

1. causa staat in de nom en is pred. bep. bij adfectus
2. causa is een abl - BwB zonder vz
3. honestiore causa is een abl - BwB na vz
4. causa is hier een postpositie

vraag 21:  Als liefde niet voortkomt uit verlangen naar geld, roem of eer, wat suggereert Seneca dan wel als causa voor de liefde?

Seneca suggereert dat 

• amor per se dus uit zichzelf de harten in vuur en vlam zet, zonder andere oorzaak; 
• Lucilius reageert dan ook met de opmerking dat het er nu toch niet om gaat of vriendschap (net als liefde) zijn eigen beweegreden is.