leren onderzoeken: een experiment

• Biologie
• Middelbare school
• vwo
• Leerjaar 1

Literatuur

Informatie lezen/opzoeken

Beschrijvend

observeren en beschrijven

Experimenteel

Experiment uitvoeren

Soorten Onderzoek

1. Wat eten kinderen in verschillende landen als ontbijt?

1. Hoe vaak eet een hond per dag?
   

1. Waarom ontkiemen zaadjes in een zakje niet? 

Onderzoek doen bij Biologie

leren onderzoeken

soorten onderzoek

literatuuronderzoek

beschrijvend onderzoek

experimenteelonderzoek

Literatuur

Informatie lezen/opzoeken

Soorten Onderzoek

1. Wat eten kinderen in verschillende landen als ontbijt?

Beschrijvend

observeren en beschrijven

Soorten Onderzoek

1. Hoe vaak eet een hond per dag?
   

Experimenteel

Experiment uitvoeren

Soorten Onderzoek

1. Waarom ontkiemen zaadjes in een zakje niet? 

experimenteel onderzoek

Kennen/Kunnen

• Je kunt de 6 stappen benoemen die je zet tijdens een onderzoek.
• Je kunt zelf een klein onderzoekje opzetten.
• Je weet hoe je een verslag moet schrijven.

De  onderzoeksstappen

0. Een waarneming en/of idee
1. De onderzoeksvraag bedenken

2 Een hypothese stellen
3. Het werkplan en lijst met benodigdheden opstellen

4  uitvoering
5. Resultaten verzamelen en verwerken
6. Een conclusie trekken

7. foutendiscussie

1. Wat wil ik onderzoeken?

Onderzoeksvraag

• Vraag die beschrijft wat je wilt onderzoeken

bijvoorbeeld:

2. Wat is mijn hypothese?

Hypothese

• Wat is het verwachte antwoord op de onderzoeksvraag?

Voorbeeld

• Ik denk dat zaadjes in een zakje niet ontkiemen omdat .........

2. Wat is mijn hypothese?

Hypothese

• Wat is het verwachte antwoord op de onderzoeksvraag?

Voorbeeld

• Ik denk dat zaadjes in een zakje niet ontkiemen omdat ze geen water krijgen. 

3. Werkplan

• Bedenk een proefje waarmee je probeert te bewijzen dat je hypothese klopt.
• maak een lijst van alles dat nodig is om het experiment uit te voeren

Ik ga het volgende proefje doen:  

benodigdheden:

proefgroep en controlegroep

Om te bewijzen dat je gelijk hebt, maak je gebruik van een proefgroep en een controlegroep. 

Alle omstandigheden zijn in beide groepen hetzelfde, op één ding na, namelijk datgene wat je wilt onderzoeken.

Alle omstandigheden zijn gelijk op één ding na!

controlegroep

4. uitvoering

Werkwijze

• Stap voor stap voer je nu de proef uit. 
• Schrijf heel precies op wat je precies hebt gedaan.
• sla geen enkele stap over, zodat een ander de proef op dezelfde manier kan doen.

5. resultaten

Resultaten

• Wat is er gebeurd tijdens het experiment?
• Alleen feiten!
• Gegevens in een tabel en/of grafiek
• Foto's/filmpjes van het experiment 

_________________ 

6. Welke conclusie kan ik trekken?

Conclusie

• Antwoord op onderzoeksvraag
• Verwijs naar resultaten
• Geef aan of je hypothese klopte of niet

7. foutendiscussie

Soms gaat er iets mis tijdens je onderzoek. 
Dat is niet erg, maar schrijf dat wel op!

zelf een experiment bedenken

kennis vooraf:

We weten dan zaadjes water nodig hebben om te kunnen ontkiemen.

Een experiment verzinnen

• Wat wil je precies onderzoeken?​
• Welke organismen ga je gebruiken?​
• Hoeveel organismen gebruik je om betrouwbare resultaten te krijgen?
• Aan welke omstandigheden stel je de proefgroep en controlegroep bloot?​
• Hoe zorg je er voor dat andere factoren niet van invloed zijn?​
• Wat heb je nodig om het experiment uit te kunnen voeren?​
• Hoe en wanneer ga je resultaten meten?​
• Op welke manier ga je de resultaten weergeven?

jullie krijgen tuinkerszaadjes

vraag: ontkiemen zaadjes  beter wanneer .............

les 2

Opdracht

Bedenk zelf een (simpel) experimentje dat je zou kunnen uitvoeren met behulp van tuinkerszaadjes (ontkiemen binnen een paar dagen)

noteer de volgende dingen:

• Wat is de onderzoeksvraag?
• Wat is jouw hypothese en waarom?
• Welke benodigdheden heb je nodig
• Welke werkwijze kies je (beschrijf dit heel nauwkeurig, zodat iemand anders je proef ook goed zou kunnen uitvoeren)

Let op de volgende dingen:

Tuinkerszaadjes komen op na twee dagen. Je moet het proefje minimaal drie dagen doen om resultaat te krijgen.

Zaai de tuinkerszaadjes bovenop een natte ondergrond (bijvoorbeeld op watjes of aarde)

Iedereen in het groepje doet hetzelfde proefje, maar je mag wel allemaal je eigen hypothese hebben.

verslag

Van je onderzoek schrijf je een verslag

hierin komen de volgende dingen te staan:

voorblad met:

• titel
• naam + klas 
• datum waarop de proef is uitgevoerd

les 3

verslag

• Inleiding (waarom ga je dit onderzoek doen)
• alle 6 de stappen van het onderzoek

       (let op: bij stap 5 zet je de resultaten in een grafiek/tabel)

• foutendiscussie: misschien zijn er dingen fout gegaan in je experiment. Geef hier duidelijk aan of/welke fouten je mogelijk gemaakt hebt en neem de resultaten van je groepsgenoten mee.

Let op bij stap 4!

Noteer alles stap voor stap.

Een ander moet aan de hand van jouw instructies de proef goed kunnen uitvoeren!

opdracht

Bespreek in je groepje de resultaten en daarna schrijf je je verslag. 

Je verslag lever je in via SOM.

plenda

uiterlijk woensdagavond = verslag inleveren