Prinsjesdag 2026

• New lesson editor
• Burgerschap
• Mens & Maatschappij
• Praktijkonderwijs
• Voortgezet speciaal onderwijs
• MBO
• Beroepsopleiding
• Middelbare school
• Basisschool

Introduction

Prinsjesdag 2026 30 minuten excl. verwerkingsopdracht(-en) mens & maatschappij burgerschap

Instructions

Dit is een interactieve les en leerlingen kunnen meedoen met een tablet of laptop. Hiervoor loggen zij in met hun account.
Meedoen kan ook via www.lessonup.app of de LessonUp app. Hier hebben zij van tevoren geen account voor nodig. Het enige wat de leerling op deze website/app doet, is de zescijferige code invullen die links onderaan de les staat of het scannen van de QR-code. Vervolgens vullen zij hun eigen naam in.

De verwerkingsopdrachten aan het eind van de les zijn naar eigen inzicht in te zetten.

Worksheets

MINFIN_MNPoster_PD2025_0911_DEF2_LR.pdf

Prinsjesdag

2026

Legenda

Iconen

Invuloefening

Video op volgende slide

Quiz start op volgende slide

Schrijfopdracht

Infographic

Out of the box

Filmopdracht

Na deze les...

Lesdoel

• weet je wat en wanneer Prinsjesdag is

• kan je uitleggen wat de troonrede is en wie deze voorleest

• weet je wat er in het koffertje van de Minister van Financiën zit

• kan je uitleggen wat er in de Rijksbegroting staat

• weet je wat de Miljoenennota is en kan je vertellen welke onderdelen jij belangrijk vindt

Hoort het woord wel ✅ of niet ❌ bij Prinsjesdag?

*LET OP* Zorg dat het nummer van je antwoord, overeenkomt met het nummer in de opgave.

1. Minister van Financiën = 1. ✅

2. Stembiljetten = 2. ❌

3. Hoedjes = 3. ✅

4. Troonrede = 4. ✅

5. Kroon = 5. ❌

6. Rijksbegroting = 6. ✅

7. Referendum = 7. ❌

8. Miljoenennota = 8. ✅

9. Koffertje = 9. ✅

1. ✅

2. ❌

3. ✅

4. ✅

5. ❌

6. ✅

7. ❌

8. ✅

9. ✅

1. ❌

3. ❌

4. ❌

5. ✅

6. ❌

7. ✅

8. ❌

9. ❌

10. ✅

2. ✅

10. ❌

Voorkennis

Wat is Prinsjesdag eigenlijk?

Video

Prinsjesdag...

Samengevat

Prinsjesdag is altijd op de derde dinsdag in september. De vakantie is voorbij en het nieuwe werkjaar van de regering start.

Prinsjesdag...

Samengevat

Prinsjesdag is altijd op de derde dinsdag in september. De vakantie is voorbij en het nieuwe werkjaar van de regering start.

In de Ridderzaal leest de Koning de troonrede voor. Met de troonrede gaat de Koning in op de plannen van de regering voor het komende jaar.

Prinsjesdag...

Samengevat

Na de troonrede gaat de Minister van Financiën naar de Tweede Kamer met een koffertje. In dat koffertje zitten de Rijksbegroting en de Miljoenennota.

Prinsjesdag is altijd op de derde dinsdag in september. De vakantie is voorbij en het nieuwe werkjaar van de regering start.

In de Ridderzaal leest de Koning de troonrede voor. Met de troonrede gaat de Koning in op de plannen van de regering voor het komende jaar.

Prinsjesdag...

Samengevat

Na de troonrede gaat de Minister van Financiën naar de Tweede Kamer met een koffertje. In dat koffertje zitten de Rijksbegroting en de Miljoenennota.

De Rijksbegroting beschrijft de uitgaven, inkomsten en verplichtingen voor het komende jaar. De Miljoenennota laat zien hoeveel geld er binnenkomt en hoeveel geld wordt uitgegeven. In de Miljoenennota staat ook hoe het geld zal worden verdeeld.

Prinsjesdag is altijd op de derde dinsdag in september. De vakantie is voorbij en het nieuwe werkjaar van de regering start.

In de Ridderzaal leest de Koning de troonrede voor. Met de troonrede gaat de Koning in op de plannen van de regering voor het komende jaar.

Weet je het nog allemaal?

Quiz

Wanneer is het Prinsjesdag?

Vraag 1

A

De eerste dinsdag van september

B

de tweede dinsdag van september

C

De derde dinsdag van september

D

de vierde dinsdag van september

Wat wordt er tijdens Prinsjesdag door de koning voorgelezen?

Vraag 2

A

De Miljoenennota

B

De Rijksbegroting

C

De Regeringsagenda

D

De Troonrede

Wat zit er in het koffertje van

de Minister van Financiën?

Vraag 3

Dít zit er in het koffertje van

de Minister van Financiën?

🛫 🏖️ 🍹 🛬 🏡 💼 = Start van het regeringsjaar

🧑🏼‍💼 💼 📑 💶 🔐 = Minister van Financiën

👒 🎩 🧢 ⛑️ 🎓 👑 = Statement maken

🗣️ 🫅🏼 🪑 📖 💬 👸🏼 = Troonrede

💶 📈 📉 🗓️ 🇳🇱 = Inkomsten en uitgaven van NL

Start van het regeringsjaar

Minister van Financiën

Statement maken

Troonrede

Inkomsten en uitgaven van NL

Welk begrip beelden de emoticons uit?

Vraag 4

Wat staat er in de Rijksbegroting?

Uitleg

De Rijksbegroting bestaat uit de begrotingsvoorstellen van alle ministeries. In de Rijksbegroting staat hoeveel geld elk ministerie krijgt en welke uitgaven zij het komende jaar verwachten. 

Wat staat er in de Rijksbegroting?

Uitleg

De Rijksbegroting bestaat uit de begrotingsvoorstellen van alle ministeries. In de Rijksbegroting staat hoeveel geld elk ministerie krijgt en welke uitgaven zij het komende jaar verwachten.

De Rijksbegroting geeft antwoorden op de volgende vragen:

• Wat willen we bereiken?

• Wat gaan we daarvoor doen?

• Wat gaat dat kosten?

Wat is de Miljoenennota?

Uitleg

De Miljoenennota is een toelichting op de plannen die in de Rijksbegroting staan.

Ook staan er de verwachte inkomsten (bijvoorbeeld belastingen, aardgas) en geplande uitgaven (bijvoorbeeld zorg, onderwijs) in beschreven.

De Miljoenennota gaat in op nationale en internationale economische situatie. En laat zien hoe Nederland er financieel voorstaat.

Gebruik deze slide eventueel als startpunt om leerlingen nader onderzoek te laten doen naar de inhoud van de Miljoenennota.

Laat iedere vraag door een groepje onderzoeken. De bevindingen kunnen klassikaal gedeeld worden of ge-upload op de laatste pagina van deze les.

Wat staat er in de Miljoenennota?

Uitleg

Wat zijn de belangrijkste plannen van het kabinet voor het volgende jaar?

1

Wat gaan die plannen kosten?

2

Welk effect hebben de plannen op burgers en bedrijven?

3

De Miljoenennota geeft uitleg over de Rijksbegroting en beantwoordt vragen als:

Hoe gaat het de bankrekening van het land? Komt er wel genoeg geld binnen? Geven we niet te veel geld uit?

4

Is er een tekort en zo ja, hoe groot is het tekort?

5

Houden we ons aan Europese afspraken en doelen?

6

Hoe gaat het met de Nederlandse economie?

7

Gebruik deze slide eventueel als startpunt om leerlingen nader onderzoek te laten doen naar de inhoud van de Miljoenennota.

Laat iedere vraag door een groepje onderzoeken. De bevindingen kunnen klassikaal gedeeld worden of ge-upload op de laatste pagina van deze les.

Waar gaat het geld van de

overheid in 2026 naartoe?

Uitleg

Voor 2026 heeft de regering het geld over verschillende posten verdeeld:

Zorg

Het geld wordt gebruikt voor de gezondsheidszorg, zodat iedereen goede medische zorg kan krijgen als ze ziek zijn of hulp nodig hebben.

Defensie

Hiermee worden het leger, vliegtuigen, schepen en soldaten betaald. Dit zorgt ervoor dat Nederland zich kan verdedigen en kan helpen bij rampen of conflicten in binnen- en buitenland.

Sociale zekerheid

Dit geld helpt mensen die tijdelijk niet genoeg inkomen hebben, zoals werklozen of gezinnen die extra ondersteuning nodig hebben. Ook kinderopvang en andere sociale regelingen worden hiervan betaald.

Gemeente- en Provinciefonds

Gemeenten en provincies krijgen dit geld om lokale voorzieningen te onderhouden, zoals wegen, scholen, speeltuinen, sportvelden en jeugdzorg.

Justitie en Veiligheid

Dit geld gaat naar politie, rechters, gevangenissen en andere diensten die ervoor zorgen dat Nederland veilig en eerlijk blijft.

Overig

Dit geld wordt gebruikt voor dingen die niet onder een specifiek ministerie vallen, zoals de rente die Nederland moet betalen over leningen, bijdragen aan de Europese Unie en de kosten om de overheid te laten werken.

Onderwijs, cultuur en wetenschap

Dit geld wordt gegeven aan scholen, universiteiten, onderzoeken en cultuur (musea, theaters, etc.) Zodat iedereen kan leren en van kunst kan genieten.

1

Justitie en Veiligheid

2

Gemeente- en Provinciefonds

3

Zorg

4

Onderwijs, Cultuur en Wetenschap

5

Defensie

6

Sociale Zekerheid

Waar geeft de overheid het meeste

geld aan uit?

Rangschik de posten van hoog naar laag. Zet op 1 de post waar het meest geld naar toe gaat.

Gemeente- en Provinciefonds

Gemeenten en provincies krijgen dit geld om lokale voorzieningen te onderhouden, zoals wegen, scholen, speeltuinen, sportvelden en jeugdzorg.

Zo wordt het geld over de posten verdeeld.

Uitleg

Dit jaar gaf de overheid €486,3 miljard uit.

Defensie

Hiermee worden het leger, vliegtuigen, schepen en soldaten betaald. Dit zorgt ervoor dat Nederland zich kan verdedigen en kan helpen bij rampen of conflicten in binnen- en buitenland.

Sociale zekerheid

Dit geld helpt mensen die tijdelijk niet genoeg inkomen hebben, zoals werklozen of gezinnen die extra ondersteuning nodig hebben. Ook kinderopvang en andere sociale regelingen worden hiervan betaald.

Justitie en Veiligheid

Dit geld gaat naar politie, rechters, gevangenissen en andere diensten die ervoor zorgen dat Nederland veilig en eerlijk blijft.

Overig

Dit geld wordt gebruikt voor dingen die niet onder een specifiek ministerie vallen, zoals de rente die Nederland moet betalen over leningen, bijdragen aan de Europese Unie en de kosten om de overheid te laten werken.

Zorg

Het geld wordt gebruikt voor de gezondsheidszorg, zodat iedereen goede medische zorg kan krijgen als ze ziek zijn of hulp nodig hebben.

Onderwijs, cultuur en wetenschap

Dit geld wordt gegeven aan scholen, universiteiten, onderzoeken en cultuur (musea, theaters, etc.) Zodat iedereen kan leren en van kunst kan genieten.

Leg uit hoe de grafiek gelezen moet worden, wanneer leerlingen moeite hebben met het interpreteren van de cijfers.

Laat de leerlingen eventueel uitrekenen hoeveel miljarden er naar de verschillende uitgavenposten gaan. Zo krijgen zij een beter beeld bij de verschillen tussen deze uitgavenposten.

Hoe zou jij het geld van Nederland verdelen?

Welke vier posten vind jij het belangrijkst? Post 1 geef je het meeste geld gaan, daarna post 2, enz.

Post 1

Post 2

Post 3

Post 4

Defensie

Sociale

zekerheid

Onderwijs, cultuur, wetenschap

Overig

Justitie en

veiligheid

Gemeente- en Provinciefonds

Zorg

Aan de hand van deze slide kan het gesprek met de klas worden aangegaan. Wat vinden zij belangrijke uitgavenposten? Waarom en hoe zouden zij daar invloed op kunnen uitoefenen?

In 2026 had Nederland:

• €451.400.000.000,- aan inkomsten

• €486.300.000.000,- aan uitgaven

Maak je eigen Rijksbegroting

Opdracht

Kijk nog eens goed naar de zes uitgavenposten: 

Vorm groepjes en maak een eigen Rijksbegroting. 

Zorg dat jullie het met elkaar eens zijn en dat jullie je begroting goed kunnen uitleggen aan de rest van de klas.

Gemeente- en Provinciefonds

Onderwijs, cultuur en wetenschap

Justitie en veiligheid

Defensie

Overig

Zorg

Sociale zekerheid

Kan jij vertellen wat en wanneer Prinsjesdag is?

Kan je uitleggen wat de troonrede is en wie deze voorleest?

Kan jij vertellen wat er in het koffertje van de Minister van Financiën zit?

Kan jij uitleggen wat er in de Rijksbegroting staat?

Kan jij vertellen welke onderdelen van de Miljoenennota voor jou belangrijk zijn?

Weet jij nu alles over Prinsjesdag?

Kies bij ieder leerdoel het antwoord 'Ja', 'Nee' of 'Een beetje'.

Evaluatie

Hoe zou jij Prinsjesdag leuker maken?

Open vraag

Wat heb jij over Prinsjesdag geleerd deze les?

Open vraag

Wat zou jij nog willen weten over Prinsjesdag?

Open vraag

Prinsjesdag

Op de volgende vier slides vind je interactie, creatieve opdrachten rondom Prinsjesdag.

Dit was...

Opdrachten rondom Prinsjesdag

Verwerken 1

Luisteren naar de troonrede is niet erg spannend.

Hoe zou jij de troonrede aanpassen zodat het leuk is om naar te luisteren? 

Hoe zou Koning Willem Alexander de plannen voor 2026 vertellen als jij het voor het zeggen had? 

Maak de troonrede voor Koning Willem Alexander zoals jij hem zou willen horen en zien. Gebruik hiervoor de Rijksbegroting die jullie gemaakt hebben deze les.

Maak een foto van het eindresultaat. Je kan deze uploaden op de laatste pagina.

Daag in deze opdracht de leerlingen uit hun Rijksbegroting zó te schrijven dat het leuk wordt om naar te luisteren. Maar belangrijk daarbij is dat de boodschap wél overkomt!

De leerlingen zijn vrij in de vorm van de troonrede; qua duur, vorm (gedicht, rap, beeldverhaal, ...) en de manier van presenteren.

Van belang is dat de argumentatie voor hun Rijksbegroting goed naar voren komt.

Opdrachten rondom Prinsjesdag

Verwerken 2

Wat gebeurt er allemaal op Prinsjesdag? Wat heeft de troonrede met het koffertje van de Minister van Financiën te maken? En wat betekent de Miljoenennota voor het volk?

Maak een infographic over Prinsjesdag. Dat is een poster met zo min mogelijk tekst en duidelijke plaatjes. Je laat zien wat er die dag gebeurt en wat dat met elkaar te maken heeft. 

TIP: Het kan helpen het filmpje nog eens te bekijken!

Fotografeer je infographic zodat je deze kan uploaden in deze les.

Laat leerlingen met diverse materialen een infographic maken. Dit mag zowel digitaal als op papier (zorg voor A3 vellen, gekleurd papier, scharen, stiften, eventueel tijdschriften)

De vormgeving is overzichtelijk en de leesrichting is goed te volgen. 

De infographic geeft een duidelijk, kloppend beeld van Prinsjesdag en toont de belangrijkste aspecten van deze dag.

Opdrachten rondom Prinsjesdag

Verwerken 3

Prinsjesdag is een dag vol tradities.

Het is altijd op de derde dinsdag van september, de vrouwen dragen hoeden en de Minister van Financiën brengt zijn koffertje naar de Tweede Kamer. Leuk voor hen, maar voor jongeren is er weinig te beleven op Prinsjesdag.

Welke traditie zou jij willen toevoegen aan Prinsjesdag?

Bedenk een traditie die past bij deze dag. Een traditie die jongeren aanspreekt en van Prinsjesdag een bijzondere dag maakt. Je kan je traditie uploaden op de laatste pagina.

Dit is vooral een creatieve opdracht om de leerlingen out of the box te laten denken. 

Hoe maken zij van Prinsjesdag een dag die jongeren betrekt bij de kern van de dag.

Daag de leerlingen uit hun idee zo aantrekkelijk mogelijk te presenteren. 

Opdrachten rondom Prinsjesdag

Verwerken 4

Het is Prinsjesdag. Jij bent verslaggever van het Jeugdjournaal en aanwezig op het Binnenhof. Je maakt een verslag dat kinderen uitlegt wat er gebeurt op deze dag. 

Film het verslag over Prinsjesdag voor het Jeugdjournaal.

Bedenk van te voren wat je wilt laten zien en hoe je deze dag aan kinderen wilt uitleggen. 

Vraag jezelf ook af hoe je jouw verslag leuk maakt om naar te kijken.

Door een link van het filmpje te uploaden op de laatste pagina, kan je de rest van de klas het eindresultaat laten zien.

Deze opdracht vraagt veel organisatie.

Leerlingen bedenken in het lokaal hun item voor het Jeugdjournaal, maar zullen daarna in en rond de school opnames maken.

Ze werken in groepjes om de diverse taken uit te kunnen voeren; filmen, verslag leggen, interviewer en geïnterviewde.

Als filmen geen optie is, kan je de leerlingen een storyboard laten maken. Zij kunnen daarop de diverse scenes laten zien, door antwoord te geven op vragen als:

- Waar gaan we filmen en hoe zien de shots eruit

- Welke momenten leggen we vast

- Wie gaan we interviewen en met welke vragen

- Wat wordt het commentaar bij de beelden

Opdrachten rondom Prinsjesdag

Resultaten

Prinsjesdag

Zoek je meer kant-en-klare lessen over actuele onderwerpen? 

Ga naar het Inspiratiekanaal van

Dit was...