EHBO: verbanden aanleggen

• Verpleging en verzorging
• MBO
• Studiejaar 1

EHBO: Verbanden aanleggen

Inhoud les

• Indicaties, complicaties bij verschillende soorten verbanden
• Aanleggen snelverband, wonddruk verband, zwachtelen van enkel, knie, elleboog, hand/pols, vingerverband, mitella

Welke indicaties zijn er voor een snelverband?

Snelverband aanleggen

• Indicatie: Hevig bloedende wonden (bijv. snij of scheurwonden), Open wonden waarbij snelle afdekking nodig is, Tijdelijke wondzorg totdat professionele medische hulp beschikbaar is.
• Complicaties: Te strak verband → kan de doorbloeding afknellen, Te los verband → bloeding stopt niet, Infectie wanneer de wond niet schoon is, Pijn of zwelling door druk, Doordrenkt verband bij aanhoudende bloeding

• Let altijd op tekenen van verminderde doorbloeding: Bleke of blauwe huid, Koude huid, Tintelingen of gevoelloosheid

• Het verband bevat alle drie de onderdelen die nodig zijn om een wond te verbinden: gaas, een absorberende laag en zwachtels.

Stappen snelverband aanleggen

• Haal het snelverband uit de verpakking.
  
• Leg het wondkussentje op de wond en zorg ervoor dat het niet verschuift.
  
• Pak een zwachtel en kijk in de zwachtel.
  
• Breng de eerste omzwachteling aan, half op de huid en half op het wondkussentje, en rol de zwachtel van smal naar breed.
  
• Zwachtel door naar boven richting het hart. Leg de slagen zo dat je steeds twee derde van het verband van de vorige slag bedekt.
  
• Stop in het midden en herhaal de handelingen met de tweede zwachtel van boven naar beneden.
  
• Rol de zwachtel af en bevestig hem met twee stroken zelfklevende pleister.
  
• Controleer na enige tijd of het verband niet afknelt.

Oefenen van een snelverband aanleggen in tweetallen

Welke indicaties zijn er voor een wonddrukverband?

Wat moet je als eerste doen bij een hevige bloeding?

1. Spoelen en schoonmaken
2. Direct druk uitoefenen op de wond

Wonddrukverband aanleggen

• Indicaties: Ernstige of aanhoudende bloeding (slagaderlijke bloeding), Diepe snij- of scheurwonden, Wanneer directe druk alleen niet voldoende is, Om bloedverlies te stoppen totdat medische hulp aanwezig.
• Complicaties: Te strak verband → afknellen van de doorbloeding, Te los verband → bloeding stopt niet, Zwelling of pijn door druk, Tintelingen, bleke of blauwe huid door verminderde circulatie.

Welke kleur heeft bloed bij een slagaderlijke bloeding?

1. Licht rood
2. Donker rood

Slagaderlijke bloeding

• Bloed spuit stootsgewijs uit de wond op het ritme van de hartslag
• Lichtrood bloed (zuurstofrijk)
• Direct levensgevaar → snel veel bloedverlies
• Eerste hulp, Direct stevige druk op de wond, Kleding openknippen indien nodig, 112 bellen, Indien nodig: wonddrukverband, tourniquet of hemostatisch gaas
• Vitale functies: Pols (hartslag) → wordt sneller en zwakker, Ademhaling → wordt sneller en oppervlakkiger

Bloeddruk → daalt door bloedverlies, Huid → bleek, koud en klam, Bewustzijn → kan verminderen of verdwijnen

Waar mag je een tourniquet nooit aanleggen?

1. Arm
2. Been
3. Op het gewricht

Stappen wonddrukverband

• Volgorde: vette gaas, normaal gaasje, watten, zwachtel.
  
• Kijk in de zwachtel.
  
• Zwachtel door naar boven richting het hart. Leg de slagen zo dat je steeds twee derde van het verband van de vorige slag bedekt. Trek bij elke slag licht aan de zwachtel, zonder het lichaamsdeel af te knellen

Oefenen wonddrukverband aanleggen in tweetallen

Mag je een voorwerp dat in een wond zit verwijderen?

1. Ja
2. Nee

Steekwonden

• Veroorzaakt door scherp voorwerp (mes, glas)
• Kleine huidopening, maar diepe inwendige schade mogelijk
• Voorwerp in lichaam laten zitten (niet verwijderen)
• Kans op extra schade aan organen en weefsels
• Voorwerp fixeren met rollen verband aan beide zijden
• Vastzetten met kleefpleister
• Kleding openknippen indien nodig
• Zorgvrager niet verplaatsen
• Direct medische hulp inschakelen (112 / arts)

Zwachtelen

• Indicatie: verstuiking, kneuzing, oedeem, na wondverzorging,  ondersteuning/ stabilisatie gewricht, ondersteuning bij pijn.
• Contra indicatie: allergie, gevoelsstoornissen, ernstige infecties van huid of wond, doorbloedingsstoornissen,
• Afknellen van de doorbloeding door te strak zwachtelen, Zwelling onder of boven het verband, Pijn of drukplekken, Tintelingen of gevoelloosheid, Bleke of blauwe huid door slechte circulatie, Huidirritatie of allergische reactie op het verbandmateriaal

Oefenen zwachtelen knie, elleboog, hand/pols, enkel in tweetallen

Vingerverband

Oefenen vingerverband aanlegen in tweetallen

Noem één teken dat een verband te strak zit.

1. Tintelingen
2. Koude huid
3. Pijn
4. Alle antwoorden zijn goed

Wanneer een mitella?

Oefenen mitella aanleggen in tweetallen

Mitella

• De mitella: geeft rust en steun aan het gewonde lichaamsdeel, ondersteunt een gipsverband aan onderarm, pols of hang, geeft steun bij letsel aan bovenarm of sleutelbeen.
• Stappen: 
• houd de gewonde arm omhoog
  
• - leg de mitella in de lengte van het lichaam met de korte punt naar de gewonde arm gericht.
  
• haal de onderste punt naar de schouder
  
• - leg een knoop in de mitella op de gezonde schouder.
  
• - maak de mitella met een veiligheidsspeld vast aan de voorkant van de elleboog.

Vragen en evaluatie