les 5 Je hart en bloedsomloop

• New lesson editor
• Biologie / Verzorging
• Praktijkonderwijs
• Leerjaar 1,5

Je hart en bloedsomloop

Open kort met een terugblik op de vorige les over de huid: de huid hoort ook bij je lichaam, en vandaag kijken we naar wat er binnenin steeds blijft werken: hart en bloed.

check in

lesdoelen

Ik kan uitleggen wat je hart doet, wat je hartslag is en waarom je hart sneller klopt als je beweegt.

Welke woorden denk je bij hart en bloed?

Gebruik de woordenwolk als start: laat leerlingen woorden noemen zoals hart, bloed, kloppen, zuurstof, rennen. Bespreek kort wat al bekend is en wat nog nieuw is.

Waar zit je hart?

Je hart zit in je borstkas.

• iets links van het midden

• achter je ribben

• tussen je longen

Soms kun je het voelen kloppen.

Laat leerlingen zelf aanwijzen waar zij denken dat het hart zit. Corrigeer rustig het idee dat het hart helemaal links zit; het zit meer in het midden, een beetje naar links.

Kun jij je hart soms voelen kloppen?

1

Ja

2

Nee

3

Soms

Wat doet je hart?

A

Bloed pompen

B

Lucht maken

C

Botten dragen

D

Haar groeien

Sluit aan op slides 2 en 3: het hart is een spier en pompt bloed door het lichaam.

Wat doet je hart?

Je hart is een spier.

Het hart pompt bloed door je hele lichaam.

Dat bloed gaat naar je:

• spieren

• organen

• hersenen

Onthoud: hart = bloed rondpompen

De bloedsomloop

Zo gaat het bloed door je lichaam:

hart → bloed → spieren en organen → terug naar het hart

Dit rondgaan heet de bloedsomloop.

Houd het eenvoudig: noem nog niet uitgebreid longen of kamers van het hart. De kern hier is dat bloed steeds rondgaat.

bloedsomloop

Slide tekst

Waarom is bloed belangrijk?

Bloed vervoert belangrijke stoffen door je lichaam:

• zuurstof

• voedingsstoffen

• afvalstoffen

Zo helpt bloed je lichaam om goed te werken.

Leg bij voedingsstoffen eenvoudig uit: dit zijn stoffen uit eten en drinken waar je lichaam energie van krijgt of mee kan groeien.

Waarom is bloed belangrijk?

A

Je hoort beter

B

Je haar groeit

C

Het geeft kleur

D

Het vervoert stoffen

Plausibele misvattingen staan ertussen, maar de kern uit de inhoud is: bloed vervoert zuurstof, voedingsstoffen en afvalstoffen.

Vul de goede woorden in

Je hart is een spier. Het pompt bloed door je lichaam. Dit rondgaan heet de bloedsomloop. Bloed vervoert ook zuurstof.

spier

bloed

bloedsomloop

zuurstof

longen

eten

hartslag

ribben

Alle woorden komen letterlijk terug op de vorige slides. Laat leerlingen de woorden hardop meelezen na het invullen.

Wat is je hartslag?

Je hartslag is hoe vaak je hart klopt in één minuut.

Je hart klopt de hele dag door.

Soms is je hartslag rustig.

Soms is hij sneller.

Wanneer klopt je hart sneller?

Je hartslag is vaak sneller als je beweegt.

Bijvoorbeeld:

• rennen

• springen

• traplopen

Als je rustig zit of slaapt, is je hartslag vaak lager.

Gebruik herkenbare voorbeelden uit het dagelijks leven. Vermijd precieze normwaarden; voor deze doelgroep is het begrip sneller/langzamer genoeg.

Hartslag meten

Zo meet je je hartslag:

1. Ga rustig zitten.

2. Leg 2 vingers op je pols.

3. Voel je kloppen.

4. Tel 30 seconden.

5. Doe het aantal × 2.

Dan weet je je hartslag per minuut.

Gebruik niet de duim, want daarin voel je zelf ook een slag. Help leerlingen die hun pols lastig kunnen vinden eventueel bij de hals, maar houd de slide eenvoudig.

Bewegen en hartslag

Na bewegen is je hartslag vaak hoger.

Bij bewegen werken je spieren harder.

Daarom heeft je lichaam meer zuurstof nodig.

Verwijs vooruit naar het vergelijkmoment: eerst rustig meten, dan na bewegen opnieuw. De latere interactieve pass kan dit verder uitwerken.

Waarom gaat je hart sneller?

Als je beweegt:

spieren werken harder → meer zuurstof nodig → hart pompt sneller bloed rond

Zo krijgen je spieren wat ze nodig hebben.

Dit is de kernredenering van de les. Herhaal de woorden zuurstof, bloed en sneller rondpompen steeds op dezelfde manier.

Samengevat

• Je hart is een spier.

• Je hart pompt bloed rond.

• Bloed vervoert zuurstof, voedingsstoffen en afvalstoffen.

• Je hartslag is het aantal hartslagen per minuut.

• Bij bewegen gaat je hartslag omhoog.

Wanneer klopt je hart vaak sneller?

A

Bij slapen

B

Bij rennen

C

Bij zitten

D

Bij rusten

Dit checkt begrip van hartslag en het verschil tussen rust en bewegen.

Maak de uitleg af

Je hartslag is hoe vaak je hart klopt in één minuut. Als je beweegt, hebben je spieren meer zuurstof nodig. Daarom gaat je hart sneller pompen.

hartslag

minuut

zuurstof

sneller

dag

langzamer

water

borstkas

Herhaalt de kernredenering van slides 6 t/m 10 in eenvoudige taal.

Waarom klopt je hart sneller bij bewegen?

Bespreek klassikaal antwoorden als: bij bewegen werken spieren harder, je lichaam heeft meer zuurstof nodig, het hart pompt daarom sneller bloed rond.

opdracht Hart dokters

groepjes van 2-4 personen

1 patient

jullie gaan uitzoeken wat deze patiënt heeft en hoe je het kan oplossen.

maak een mindmap, schrijf in het midden het probleem van patiënt en zoek uit wat de patiënt nodig heeft.

hulp, internet

presenteer per groepje wat jullie hebben ontdekt

Wat heb jij vandaag geleerd?

Reflectie zonder goed of fout. Laat leerlingen iets noemen als hart pompt bloed, bloed vervoert zuurstof, hartslag is per minuut, bewegen maakt hartslag hoger.

Welk woord uit deze les onthoud jij het best?

Gebruik de woordenwolk als korte afsluiting. Vraag enkele leerlingen waarom ze juist dat woord kiezen.

Wat hielp jou het meest om dit te snappen?

Reflectie op het leren. Mogelijke antwoorden: hartslag meten, het schema van bloed, bewegen en vergelijken, de uitleg over zuurstof.

Begrippen

hart - een spier die bloed door je lichaam pompt

bloedsomloop - het rondgaan van bloed door je lichaam

bloed - vloeistof die stoffen vervoert

zuurstof - stof uit de lucht die je lichaam nodig heeft

voedingsstoffen - stoffen uit eten en drinken

hartslag - hoe vaak je hart klopt in één minuut

organen - delen van je lichaam die een taak hebben