Rijmstraat 2.0
Rijmstraat 2.0
Titelblad.
Rijmstraat
Introductie van het lesblok
Start met het stellen van de volgende vragen aan de leerlingen:
- Wat roept de titel Rijmstraat bij je op?
- Waar denk je dat dit lesblok over zal gaan?
Voorstellen
Tijdens deze masterclass komt Shanna bij jullie in de klas. Shanna is beeldend kunstenaar en zal jullie met jullie aan een gedichtenbundel werken en jullie daarbij helpen om beelden te creëren die bij de gedichten passen.
Tijdens deze les bereiden jullie je alvast voor op de komst van Shanna.
Raar
Rijmen
Gedicht
Straat
Buren
De woorden
Dit zijn de woorden die in dit lesblok aan bod komen. Bespreek ze alvast met de leerlingen. Later in de les komen alle woorden uitgebreid terug.
Nieuw woord:
Straat
Wat is een straat?
Hoe heet jouw straat?
Vertel de leerlingen dat ze 5 (nieuwe) woorden gaan leren.
Begin met het woord straat.
Nieuw woord: straat.
Betekenis: Een straat is een weg met huizen erlangs waar mensen wonen en waar auto's en fietsen kunnen rijden. Elke straat heeft een eigen naam, zodat je weet waar je bent.
Leuk weetje: Ook als je in een flat woont, woon je nog steeds in een straat. De mensen die naast jou wonen op dezelfde verdieping, wonen bij jou in de galerij.
Weet jij hoe jouw straat heet?
Woon je al je hele leven in dezelfde straat, of ben je ooit verhuisd?
Vind je dat je in een leuke straat woont? Waarom wel of waarom niet?
Dichter: Hein Walter
Datum geplaatst: 2010
Plaats: Almere
Dit kunstwerk hoort bij een gedichtenroute van 9 gedichten in Almere.
Ieder gedicht hoort bij een eigen boom.
Ik ben buiten
Nieuw woord:
Gedicht
Nieuw woord: Gedicht.
Betekenis: Een gedicht is een stukje tekst met korte zinnen en vaak rijmende woorden. Het vertelt iets op een speciale, mooie manier.
Vertel dat er in Almere een gedichtenroute is waar 9 gedichtenplaten op straat liggen of staan, zoals op de slide te zien.
Vraag aan de leerlingen het volgende:
Waar zou jij graag een gedichtje willen achterlaten, waarover en waarom?
Rijmen
Nieuw woord:
Nieuw woord: Rijmen
Betekenis: Rijmen betekent dat woorden hetzelfde klinken aan het einde.
Bijvoorbeeld: "jas" en "was" of "huis" en "muis."
Het is een soort taalspelletje waarbij je woorden zoekt die op elkaar lijken in klank.
Rijmen wordt vaak gebruikt in liedjes en versjes, omdat het fijn klinkt en makkelijk te onthouden is.
Buren
Nieuw woord:
Nieuw woord: Buren
Betekenis: Buren zijn de mensen die naast jou of dichtbij jouw huis wonen. Ze wonen in dezelfde straat of in de huizen om je heen.
Stel de leerlingen de volgende vragen:
Wie wonen er allemaal in jouw straat? Ken je je buren een beetje?
Speel je weleens met kinderen uit jouw straat? Wat speel je dan samen?
Nieuw woord:
Raar
Nieuw woord: Raar
Betekenis: Raar betekent dat iets anders is dan je gewend bent. Soms vinden mensen iets raar als ze het nog niet goed kennen. Maar wat jij raar vindt, vindt iemand anders misschien heel gewoon!
Vertel de leerlingen het volgende:
Ik ga jullie straks het boekje Bij ons in de straat voorlezen.
Het gaat over een buurman die vindt dat er wel héél rare mensen in zijn straat wonen."
Stel daarna deze vragen aan de klas:
- Heb jij wel eens iets raar gevonden?
- Doe jij zelf weleens iets raars? Wat dan?
Zeg daarna:
Luister goed naar het verhaal. Waarom denk jij dat de buurman zijn buren raar vindt?
Na het lezen gaan we daar samen over praten.
Nieuw woord:
Kleine opdracht
Lees het boek "Bij ons in de straat" van Koos Meinderts en Annette Fienieg voor aan de leerlingen.
In de volgende slides zullen de vertelplaten uit het boek verschijnen, waarop de huizen en hun bewoners te zien zijn. Lees telkens het bijbehorende stukje tekst voor dat hoort bij de plaat.
Bij ons in de straat
van nummer 1 tot nummer 10
wonen hele rare mensen
kom, dan laat ik ze je zien
Op nummer 1
woont een heel voorname
Dikke Dame
zij is namelijk een Koningin
ze is als Koningin geboren
met twee Koninklijke oren
en een vorstelijke onderkin
Op nummer 2
woont Arie B., een ouwe dief
die van dure spullen houdt
en al heeft hij lange vingers
hij heeft ook een hart van goud
Op nummer 3
woont Mooie Molly
die kan dansen op één been
ze danste vroeger voor een circus
nu danst ze voor zichzelf alleen
Op nummer 4
woont Jan, zeg maar Jantje
Kleine Jantje Hens aan Dek
hij bevaart de Zeven Zeeën
met zijn boot de NimmerLek
Op nummer 5
woont een Vreemdeling van Ver
en Palanka is zijn naam
hij zingt droevige heimweeliedjes
's avonds voor het open raam
Op nummer 6
woont Cowboy Henkie
hij zit op de cowboyschool
waar hij uit de heup leert schieten
met een klappertjespistool
Op nummer 7
woont Tante Truitje
tante Truitje Wollepluis
met haar poezen Snuf en Snuitje
in haar zelfgebreide huis
Op nummer 8
woont Af-en-Toe
een zwerver met een baard
in een houten spookhuis
waar hij lege flessen spaart
Op nummer 9
Woont Alie Kruik
een viswijf met een staart
in een ruime doorzonwoning
met een schelp als open haard
Op nummer 10
woont Kokkiewokkie
in zijn eigen restaurant
Kokkie kookt graag voor de buren
maar is zelf zijn beste klant
Op nummer 11
daar woon ikzelf
samen met Annette
ik maak de gedichten
en Annette de portretten
Straatpraat
Nabespreking over het boek
en jouw straat.
Nabespreking van het boek:
Stel de leerlingen de volgende vragen:
Wat vindt de buurman raar aan zijn buren? Vind jij dat ook raar?
Wat zou jij doen als jij zulke buren had, zoals in het boekje? Welke buur zou jij wel eens willen leren kennen?
Heb jij ook buren die anders zijn dan jij? En praat jij wel eens met die buren?
Wat zou er gebeuren als iedereen precies hetzelfde was? Zou dat leuk zijn?
Kun jij iets noemen dat raar lijkt, maar eigenlijk best leuk, grappig of bijzonder is?
Opdracht: Bij mij in de straat!
Grote opdracht: Bij mij in de straat
Vertel de leerlingen dat ze een ansichtkaart gaan maken voor één van hun buren in de straat en deze persoonlijk gaan geven.
Wat is een ansichtkaart?
Een ansichtkaart is een kaart met een afbeelding of foto aan de voorkant. Je kunt er een kort bericht op schrijven, en het wordt zonder envelop verstuurd. (Let op: Onze ansichtkaart bevat al tekst!)
Opdrachtstappen:
1. Lees de ansichtkaart voor aan de leerlingen.
2. Laat de leerlingen nadenken over een buur die ze de kaart willen geven. Vraag hen bijvoorbeeld na te denken over een buur die altijd aardig is of iemand die wel een vrolijk bericht kan gebruiken.
3. Laat de leerlingen een tekening maken voor hun buur. Laat ze eerst hun grijze potlood gebruiken om een mooie tekening te maken die past bij de kaart.
4. Laat de leerlingen hun tekening overtrekken met een zwarte stift. Nu is de kaart klaar!
5. Geef de ansichtkaart mee naar huis. Vertel de leerlingen dat ze de kaart samen met hun ouders naar de buur mogen brengen. Dit is een mooi moment om samen iets liefs te doen.
Belangrijk bericht voor de docent:
Het is fijn als er een bericht naar de ouders gaat waarin staat dat de leerlingen een ansichtkaart voor een buur hebben gemaakt. Vraag de ouders om in de gaten te houden wie de kaart ontvangt en of ze de kaart zelf kunnen bezorgen of dat ze met hun kind moeten meelopen. Dit is belangrijk omdat de leerlingen nog jong zijn en we willen voorkomen dat ze zelfstandig ding
Raar
Rijmen
Gedicht
Straat
Buren
Afsluiting:
Sluit de les af door de leerlingen te vragen wat ze hebben geleerd. Herhaal de nieuwe woorden: gedicht, straat, raar, rijmen en buren.
Blik vooruit op de masterclass:
In de masterclass horen de leerlingen een vervolgverhaal op Bij ons in de straat, waarin meneer Koos gaat verhuizen. Tijdens zijn afscheid ontdekt hij verrassende dingen over zijn buren die hij eerst niet wist. Hoewel de buren eerst vreemd voor hem waren, leert hij hen beter kennen en krijgt bijzondere inzichten over hun leven. Daarna gaan de leerlingen aan de slag met het maken van een gedichtenbundel, waarbij ze beelden creëren bij unieke gedichten.
Wat kunnen de leerlingen verwachten van de masterclass?
- Kennismaking met de kunstenaar
- Terugblik op de voorbereidende les
- Uitleg van de kunstenaar over de activiteit
- Samenwerken met de kunstenaar
- Afsluiting van de masterclass
Wat wordt er van de docent verwacht?
- De docent blijft de hele tijd bij de masterclass.
- De docent assisteert de kunstenaar waar nodig. Dit wordt aan het begin van de les afgestemd.
- De docent zorgt ervoor dat alle materialen klaar liggen (zowel die van de school als die door de school zijn geleverd).