Fijnstof - Introductieles SNUFFELFIETS

• New lesson editor
• Aardrijkskunde
• Biologie
• +8
• Middelbare school
• vmbo t, mavo, havo, vwo
• Leerjaar 1-6

GLOBE is opgezet door de Amerikaanse overheid in 1995 in samenwerking met Al Gore en NASA om leerlingen meer in aanraking te laten komen met wetenschap, ze kennis bij te brengen over hun natuurlijke leefomgeving en onderzoeksvaardigheden aan te leren.

Fijnstofcampagne in minder dan 2 min.

Filmpje

NOS

Fijnstof betekent klein stof zoals in...

A

Fijne vakantie

B

Fijn gemalen

C

Fijn weekend

D

Fijne sfeer

Waarom moet jij wat weten over fijnstof?

Fijnstof zweeft in de lucht om ons heen - die jij dus inademt!

Deze les leer je wat fijnstof is, hoe je het meet en hoe het invloed heeft op jouw gezondheid.

Fijnstofcampagne

Je gaat zelf fijnstof meten.

De data gebruikt het RIVM voor wetenschappelijk onderzoek.

Deze campagne is een samenwerking tussen GLOBE Nederland en het RIVM

GLOBE doen is wetenschap bedrijven. Dat betekent: onderzoeksvragen bedenken, onderzoeksopzet maken, onderzoeken, data analyseren, concluderen, rapporteren en nieuwe vragen bedenken. In onze lesmodules gaan leerlingen aan de slag aan echt veldonderzoek dat toegankelijk is gemaakt voor hun niveau. Leerlingen volgen daarbij wetenschappelijke methodes waardoor zij hun onderzoeksvaardigheden kunnen ontwikkelen.

Luchtkwaliteit & fijnstof

Fijnstof heeft een belangrijke link met luchtkwaliteit. De lucht in Nederland is een stuk schoner geworden over de jaren, maar we zijn er nog niet.

Wat weet je over luchtkwaliteit?

1

minute

30

second

+30 s

Mee doen? Ga op je smartphone naar LessonUp.app 

Voer onderstaande code in.

Welke stof in de buitenlucht is NIET direct slecht voor je gezondheid?

A

Fijnstof

B

Koolstofdioxide

C

Stikstofdioxide

D

Ozon

Sleep de bronnen van fijnstof naar het fijnstofvakje

Mee doen? Ga op je smartphone naar LessonUp.app 

Voer onderstaande code in.

Fijnstof

Hoe beïnvloedt fijnstof ons leven?

Van zware rokers is de levensverwachting gemiddeld 13 jaar korter dan van mensen die nooit hebben gerookt. Matige rokers (minder dan twintig sigaretten per dag) verliezen naar schatting 9 levensjaren, lichte rokers (niet dagelijks roken) 5 jaren. [Bron CBS: https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2017/37/zware-rokers-leven-gemiddeld-13-jaar-korter#:~:text=Van%20zware%20rokers%20is%20de,niet%20dagelijks%20roken)%205%20jaren.]

Hoe ver dringt een deeltje van 10 micrometer door in het lichaam?

A

Tot in je neus of keel

B

Tot in je bronchi

C

Tot in je longblaasjes

D

Tot in je bloedbaan

Hoe ver kan een ultrafijnstofdeeltje je lichaam indringen?

A

Tot in je luchtpijp

B

Tot in je bronchi

C

Tot in je longblaasjes

D

Tot in je bloedbaan

Hoeveel korter leeft de gemiddelde Nederlander als gevolg van fijnstof?

A

9 dagen

B

9 weken

C

9 maanden

D

9 jaar

Samen Meten

Samen Meten

Op welke plek in Nederland vind je gemiddeld de meeste fijnstof in de lucht?

A

Noord-Nederland

B

Noord-Brabant en Limburg

C

De Randstad

D

B & C zijn allebei goed

NB & Limburg dragen vooral bij door de landbouw met name veeteelt

De Randstad scoort hoog door de industrie vooral in de haven van Rotterdam. Maar ook Tata Steel in IJmuiden draagt veel bij

Fijnstof verplaatst zich

Is Nederland een netto-importeur of exporteur van fijnstof?

A

Export

B

Import

C

D

Het kabinet met provincies en gemeenten tekenden begin 2020 het Schone Lucht Akkoord.

 

Doel: samen luchtkwaliteit verbeteren met 50% gezondheidswinst in 2030

GLOBE scholen in heel Nederland werken samen met de gemeente en/of provincie om luchtkwaliteit te meten en oplossingen te bedenken.

SNUFFELFIETS

Hoe meet de fijnstofsensor de fijnstofconcentratie?

A

Door de verstrooiing van licht

B

Door de verbuiging van licht

C

Door de verkleuring van licht

D

Door het absorberen van licht

1. Oriënteer

• Deze LessonUp

• en wat nu?  

Oriëntatierondje fietsen

Ga 10 min. door de wijk fietsen. Welke route kies je? 

• Kleine wegen - grote straten

• Langs het groen - langs een straat

• Open plek - tunnel

Let op: als je stilstaat, blijf dan je stuur bewegen!

Erna: resultaten bekijken en onderzoeksvraag bedenken.

Website

https://knowyourair.net/

Knowyourair.net

1. Schrijf minstens 3 dingen op die je opvallen aan de data

2. Bedenk minstens 3 onderzoeksvragen

Voorbeeld van onderzoek van leerling Kandinsky college in Nijmegen

Voorbeeld van onderzoek van leerling Kandinsky college in Nijmegen. De rode stip is de openhaard die haar vader had aangestoken

Naar de werkbladen

Vragen?