De normalisering van alcohol, groepsdruk & goede keuzes maken

• New lesson editor
• Zorg en Welzijn
• Studielessen
• +15
• Praktijkonderwijs
• Speciaal Onderwijs
• MBO
• Middelbare school
• vmbo, mavo, havo, vwo
• Leerroute VL

Introduction

Deze les gaat over alcohol. De les gaat aan de hand van video’s, vragen, stellingen en opdrachten dieper in op de normalisering van alcohol, groepsdruk & goede keuzes maken. Wij adviseren deze les vanaf leerjaar 3 van het VO. Bij deze les hoort ook een informatiebrief voor ouders. Deze kun je downloaden bij het kopje 'instructies'. Evaluatie Aan het einde van elke les vind je een slide met een vragenlijst. Deze duurt 1 minuut en zou ons enorm helpen om Sterrenstof nog beter te maken.

Instructions

SLO kerndoelen

In deze les werk je aan de volgende SLO doelen: 1, 6, 35, 43, 56 & 57

Burgerschapskerndoelen

Deze les sluit aan bij de volgende actuele burgerschapskerndoelen: 1, 2, 3, 4, 5 & 6

Doelen van de les

• De leerlingen hebben na deelname aan de les kennis gemaakt met de thema's de normalisering van alcohol, groepsdruk & goede keuzes maken.
• De leerlingen weten na deelname aan de les wat redenen zijn waarom iemand alcohol drinkt.
• De leerlingen weten na de les wat de nadelen van alcohol zijn.
• De leerlingen worden tijdens de les bewust hoe normaal alcohol is in de maatschappij.

Voorbereiding

Lesinstructie

De lesinstructie kun je downloaden bij instructies en staan uitgeschreven per slide in de les. Deze vertelt je precies wat je moet doen en geeft suggesties voor vervolgvragen en bied ruimte of te differentiëren.

Benodigdheden 

• Digibord met wifi
• Download het werkblad en print die uit voor de leerlingen

⚠️ Zet deze les over alcohol in als je merkt dat alcohol speelt in jouw klas. Is dit niet aan de orde, dan raden we aan deze les niet te geven. 

Vertel de leerlingen dat deze les gaat over alcohol. De les gaat aan de hand van video’s, vragen, stellingen en opdrachten dieper in op verschillende onderwerpen die te maken hebben met dit thema zoals alcohol, de effecten en groepsdruk. 

Tijdens deze les over alcohol kan het zijn dat sommige leerlingen vervelend reageren of ongepast gedrag vertonen, zoals grappen maken of elkaar onderbreken. Dit komt vaak door ongemak, groepsdruk of de gevoeligheid van het onderwerp. Het is belangrijk dat je als docent grenzen stelt en het gesprek respectvol houdt.

Hier enkele tips:

Maak afspraken: Maak van tevoren enkele basisafspraken voor het gesprek (zoals luisteren, respect, niet uitlachen, etc.).

Blijf kalm: Bij ongepaste reacties of afleidend gedrag, blijf rustig en breng de focus terug naar de les. Herinner de klas aan de gemaakte afspraken.

Iedereen mag zijn mening geven: Zorg ervoor dat iedereen zich vrij voelt om zijn mening te delen, zolang het respectvol is.

Erken emoties: Als een leerling zich ongemakkelijk of boos voelt, geef ruimte om dit te uiten. Dit kan helpen de spanning te verlichten.

Geef grenzen aan: Wees duidelijk over wat wel en niet acceptabel is in de klas. Leg uit dat storend gedrag het leerproces van anderen beïnvloedt.

Ga het gesprek aan: Het is heel belangrijk dat je echt het gesprek aangaat met de klas over groepsdruk en sociale normen en niet alleen informatie geeft.

Schrijf op voor jezelf

Laat de leerlingen dit voor zichzelf opschrijven. Bespreek daarna klassikaal. Let op! Dit kan een kwetsbaar antwoord zijn, laat de leerling zelf bepalen of ze dit klassikaal willen delen.

Suggesties:

Speelt geen rol: religie, opvoeding, leeftijd, etc.

Ouders die drinken

Broer of zus die drinkt

Zelf gedronken

Feestjes

Sportclub

Klassikaal bespreken

Vervolgvragen:

Hoeveel alcohol is te veel alcohol?

Wat kun je doen als iemand te veel alcohol heeft gedronken?

Lees hardop voor

Teveel alcohol heeft gevolgen op korte én lange termijn.

Korte termijn: je denkt minder helder, je grenzen vervagen, je wordt sneller misselijk en kunt flauwvallen of een alcoholvergiftiging krijgen.

Lange termijn: je lever en hersenen raken beschadigd, je geheugen wordt slechter en je voelt je vaker somber of gestrest.

Bespreek in tweetallen 

Laat de leerlingen met elkaar bespreken wanneer zij vinden dat iemand te veel heeft gedronken en waarom ze dat vinden.

Bespreek in groepjes van vier en schrijf op

De leerlingen gaan in groepjes van vier bedenken wat de nadelen van alcohol kunnen zijn en deze vervolgens klassikaal te bespreken.

Suggesties:

Nare ervaring gehad

Slecht voor je gezondheid

Niet meer weten wat je hebt gedaan

Over iemand grenzen heen gaan

Je motoriek gaat achteruit

Klassikaal

Bespreek in de klas wie alcohol wel en niet normaal vindt, en waarom.

Zorg ervoor dat er een plek in het lokaal is waar je met de leerlingen op één lijn kunt staan, met de mogelijkheid om zes stappen naar voren te zetten.

BELANGRIJK!: Vertel dat het niet normaal is om alcohol te drinken. Dat ook als dit in de klas wel zo lijkt qua antwoorden, dat dit niet zo is. Leg daar de nadruk op.

Leg daarna de opdracht uit:

Zet een stap naar voren als je één van de volgende dingen normaal vindt.

Zet een stap naar voren als je het normaal vindt.

Zet een stap naar voren als je het normaal vindt.

Zet een stap naar voren als je het normaal vindt.

Zet een stap naar voren als je het normaal vindt.

Zet een stap naar voren als je het normaal vindt.

Zet een stap naar voren als je het normaal vindt.

Bedenk en bespreek in tweetallen

Laat ze een situatie bedenken en daarbij ook hoe zij hiermee om zouden gaan en waarom. Bespreek dit klassikaal.

Suggesties:

Je bent in een winkel met vrienden en iedereen daar steelt iets

Je wilt thuis ontspannen, maar al je vrienden willen dat je meegaat naar het skatepark

Je bent op een feestje en al je vrienden drinken alcohol

Differentiatie:
Als de leerlingen het moeilijk vinden om hier antwoord op te geven omdat ze het begrip "groepsdruk" nog niet kennen, definieer dit dan eerst samen met de leerlingen.

Als ze het ongemakkelijk vinden om antwoord te geven, zeg dan dat dit ook een fictief voorbeeld kan zijn.

Bespreek klassikaal

Verslaving

Alcoholvergiftiging

Black out

Out gaan

Grenzen vervagen

Afname reactiesnelheid

Dik worden

Ontsteking maagslijmvlies

Lever schade en onsteking

Hersenschade

Kanker

Korsakov

Psychose

Verminderde vruchtbaarheid

Bron: Jellinek

Vervolgvragen:

Schrik je hiervan? Of wist je dit al?

Nu je dit weet, zou je minder snel alcohol drinken?

Wil je meer weten over alcohol of heb je hulp nodig? Dan kun je terecht bij de volgende instanties:

Alcoholinfo.nl

jongerenhulponline

Jellinek

Trimbos

Brijder

Je huisarts

Wil je de leerlingen deze korte vragenlijst laten invullen? Zo help je ons om het project steeds beter en effectiever te maken en maak je kans op een leuke prijs voor de hele klas!

Bedankt voor het geven van de les! Wil je verder met dit onderwerp? Boek onze voorstelling Booze nu met korting (€750 i.p.v. €2120) voor twee klassen. In deze educatieve theatervoorstelling spelen onze jongerenexperts herkenbare situaties rondom alcohol en groepsdruk, gevolgd door open gesprekken met de klas.

kikid.nl/booze

Dit is een quote om de les mee af te sluiten. Spreek deze hardop voor in de klas.

Vul dan deze vragenlijst in.

Docent, wil je deze les kort evalueren?

Vul dan de vragenlijst in, het kost je slechts één minuut.

Zo bouwen we samen aan een nog sterkere versie van Sterrenstof.

Vragenlijst: https://7m8p8dccy1o.typeform.com/to/uvJYSVUd

Dit was het einde van de les. Vraag of de leerlingen nog vragen hebben en check of ze de les goed afsluiten. 

Dankjewel voor het volgen!