Les 1: De Vrede van Versailles

• Geschiedenis
• Middelbare school
• vmbo b, k
• Leerjaar 3,4

Introduction

Aan het eind van deze les kun je herkennen en uitleggen op welke manier de Eerste Wereldoorlog eindigde en welke afspraken na de oorlog werden gemaakt.

Historisch Overzicht vanaf 1848 en Staatsinrichting

Het Interbellum

(1919-1939)

 1. De Vrede van Versailles

Overzicht Periode 2

• Thema: historisch overzicht (1919 - 1945)
• Benodigde lesmaterialen: leerboek, schrift, etui, laptop

Week 1	Week 2	Week 3	Week 4	Week 5	Week 6	Week 7	Week 8	Week 9
SE 2 bespreken herhaling WO I	Hst 3.1 Hst 3.2	Hst 3.3	Hst 3.4 OBT 3	Hst 4.1 Hst 4.2	Hst 4.3	Hst 4.4 OBT 4	uitloop/herhaling	Herhaling

Wat weet je nog van:
Het Verdrag van Versailles

2. Voorkennis activeren

De docent activeert relevante voorkennis aan de hand van een terugblik-opdracht, waarbij eventueel een beroep op de thuistalen wordt gedaan. Op deze manier biedt de docent een kapstok om nieuwe stof te verbinden aan de eerder geleerde stof en richting te geven aan het verdere verloop van de les. Tegelijkertijd worden hiermee misconcepties van leerlingen zichtbaar gemaakt, waar de docent vervolgens gericht op in kan spelen. 

Wat weet je nog van:
Het interbellum

2. Voorkennis activeren

De docent activeert relevante voorkennis aan de hand van een terugblik-opdracht, waarbij eventueel een beroep op de thuistalen wordt gedaan. Op deze manier biedt de docent een kapstok om nieuwe stof te verbinden aan de eerder geleerde stof en richting te geven aan het verdere verloop van de les. Tegelijkertijd worden hiermee misconcepties van leerlingen zichtbaar gemaakt, waar de docent vervolgens gericht op in kan spelen. 

      Leerdoelen

Aan het eind van deze les...

...ken je de begrippen en personen. (R)

...kan je enkele bepalingen van het Verdrag van Versailles herkennen en noemen. (T1)

...kan je de staatkundige kaart van Europa, behorend bij deze periode, herkennen en noemen en deze in de juiste tijd plaatsen. (T1/T2)

3. Leerdoelgericht werken

De docent geeft het onderwerp, RTTI geformuleerde leerdoelen en de lesopbouw aan. De docent weet de leerdoelen goed te laten aansluiten bij de voorkennis en het (taal)niveau van de leerlingen. Gedurende de les wordt continu een terugkoppeling naar de leerdoelen gemaakt om de mate van beheersing te controleren.   

Feniks, Geschiedenis Werkplaats, Memo, Saga

Wapenstilstand

11-11-1918, 11 uur

• De vrede met de Russen had er niet voor gezorgd dat de Duitsers de oorlog het Westfront konden winnen.
• Uiteindelijk zorgt de komst van de Amerikanen voor de doorslag: na vier jaar is het voorbij voor Duitsland

Voorlopige afspraken

• "Voorstellen? Ik heb geen enkel voorstel!", aldus de Franse maarschalk Foch. Hij verwachtte alleen de totale overgave van Duitsland.

• Stoppen met oorlogshandelingen

• Terugtrekking Duitse troepen tot achter de Rijn

Vredesonderhandelingen in Parijs

1919

Een wapenstilstand is nog geen vrede. Hierover werd 

tussen januari en juni 1919 onderhandeld in Versailles (bij Parijs)

Welke landen?

• Engeland (Lloyd George)
• Frankrijk (Clemenceau)
• Verenigde Staten (Wilson)
• Italië (Orlando)

• Duitsland mocht als verliezer niet meepraten

• Rusland, dat zijn bondgenoten in de steek had gelaten, was ook niet uitgenodigd

Verenigde Staten

• Duitsland straffen, maar niet al te zwaar
• Duitsland is een belangrijke handelspartner
• Wereld veilig maken, voorkomen nieuwe oorlog (14 punten van Wilson)

14 punten van Wilson

• Vrijheid voor alle volken: elk volk moet een eigen land hebben, met eigen grenzen (= zelfbeschikkingsrecht)

• Democratie voor alle landen

• Oprichting Volkenbond (voorloper Verenigde Naties: 'eerst praten, dan vechten').

Groot-Brittannië

• Duitsland straffen, maar niet al te zwaar
• Duitsland is een belangrijke handelspartner
• Kan niet al te vriendelijk zijn: het volk zit vol wraak.
• Als het kan: macht uitbreiden in het Midden-Oosten

Frankrijk

• Duitsland zwaar straffen.
• Duitsland economisch verzwakken.
• Duitsland militair verzwakken.
• Grondgebied terugpakken (Elzas-Lotharingen)
• Als het kan: macht uitbreiden in het Midden-Oosten

Verdrag van 

Versailles (1)

• Duitsland moet veel grondgebied afstaan (ongeveer 10%)

• Duitsland moet kolonies afstaan

• Duitsland mag geen leger meer hebben van groter dan 100.000 man

• Duitsland moet herstelbetalingen doen aan vnl. Frankrijk

Verdrag van 

Versailles (2)

• Duitsland mag geen grote oorlogsschepen meer hebben (bepaald gewicht)
  

• Duitsland mag geen luchtmacht meer hebben

• Duitsland moet Polen doorgang geven naar de Oostzee (Poolse Corridor)

• Grens tussen Frankrijk en Duitsland wordt gedemilitariseerd (Rijnland).

Vrede van Versailles

28 juni 1919

Exact 5 jaar na de aanslag op Franz-Ferdinand 

door Gavrilo Princip is de oorlog voorbij.

Verdrag?! Dictaat!

In Duitsland is grote onvrede en spreekt men

liever van het Dictaat van Versailles

Gevolgen van de wapenstilstand 

en de vrede

• Oprichting Republiek van Weimar (Eerste democratie in Duitsland)
  

• Veel nieuwe staatjes in Europa (Polen, Joegoslavië).
  

• Verenigde Staten trekken zich terug uit de wereldpolitiek
  

Vóór...

...na

Gevolgen

• Opkomst van Hitler: hij speelt in op de Duitse onvrede over het Verdrag van Versailles

• Uiteindelijk ook de Tweede Wereldoolog, waarbij Hitler er alles aan zou doen om de gevolgen van het Verdrag van Versailles te vernietingen...en daarin ook slaagt. 

Begrippen 

uit deze les

• wapenstilstand
• Vrede van Versailles/Dictaat van Versailles
• herstelbetalingen
• Volkenbond
• zelfbeschikkingsrecht
• Republiek van Weimar

Personen uit deze les

• David Lloyd George
• Vittorio Orlando
• Georges Clemenceau 
• Woodrow Wilson
• Adolf Hitler

Jaartallen 

uit deze les

• 1918: Duitse Keizer vlucht naar Nederland
  
• 11-11-1918: Wapenstilstand WO I
  

• 1918: Oprichting van de Republiek van Weimar
• 1919: Vrede van Versailles

Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd

Stel 1 vraag over iets dat je deze les nog niet zo goed hebt begrepen