Reformatie en de Beeldenstorm

DE REFORMATIE EN BEELDENSTORM
HET ONSTAAN VAN HET PROTESTANTISME IN DE NEDERLANDEN 
1 / 16
next
Slide 1: Slide
GeschiedenisSecundair onderwijs

This lesson contains 16 slides, with interactive quiz and text slides.

Items in this lesson

DE REFORMATIE EN BEELDENSTORM
HET ONSTAAN VAN HET PROTESTANTISME IN DE NEDERLANDEN 

Slide 1 - Slide

CHRISTENDOM
STROMINGEN

  1. (ROOMS-) KATHOLICISME (LATIJNSE en OOSTERSE KERK)
  2. PROTESTANTISME (CALVINISME, LUTHERANISME, ...)
  3. ORTHODOX (ORIËNTAALS en OOSTERS)
  4. ANDERE (MORMONEN; JEHOVA's GETUIGEN, ...)

Slide 2 - Slide

REFORMATIE/ HERVORMING
Hervorming van het rooms-katholiek geloof in de 16de eeuw

Ontstaan van nieuwe vormen van christelijk geloof met eigen kerken, en leiders  

Protestantisme is geen eenheidsworst: calvinisme, lutheranisme, anabaptisme, ...

Slide 3 - Slide

ONVREDE OVER DE KATHOLIEKE KERK 
  1. Wereldse pleziertjes
  2. Rijkdommen
  3. Hoge kerkposities vaak gegeven aan edelen
  4. Slechte opleiding geestelijken
  5. Aflatenpraktijk

Slide 4 - Slide

Reformatie in de Nederlanden
Lutheranisme en Calvinisme vooral aanhang bij humanisten, rederijkers, drukkers, leraren; zowel burgerij en adel

Anabaptisme aanhang bij ongeschoolde arbeiders
 (uit textielnijverheid)

Erasmus (1466-1536) legde de basis: wijst op fouten vertaling Latijnse Bijbel (Nieuwe Testament), maar wilde niet breken met de katholieke kerk

Slide 5 - Slide

Drukpers
Chinese uitvinding, herontdekt en verbeterd door Johannes Gutenberg  circa 1450

Voordien kopiëren geschreven werken manueel (arbeidsintensief) 

Slide 6 - Slide

LUTHERANISME (1)
'Duitse' Augustijnermonnik Maarten Luther (1483 -1546)
95 stellingen ('thesenanschlag' 31/10/1517 - Wittenberg)

Lezen van Bijbel en  geloven (God's genade)
Erkende sacramenten: doop, heilig avondmaal (brood en wijn)
Heiligenbeelden in de kerk, maar enkel bidden tot God
Biecht, maar dominee heeft rol van boodschapper



Slide 7 - Slide

LUTHERANISME (2)
 Voor scheiding van kerk en staat 

Meerdere kerken geleid door bisschoppen
 
Hoofdzetel Genève (Zwitserland)








Slide 8 - Slide

CALVINISME (1)
Afgestudeerde rechtenstudent Johannes Calvijn (1509 -1564)
Afkomstig van Genève, Zwitserland

God heeft al beslist als je in de hemel komt (predestinatie)
Erkende sacramenten: doop, heilig avondmaal
Sobere kerken, geen afbeeldingen van Maria en heiligen
Biecht vervangen door huisbezoek (visie Calvijn) 




Slide 9 - Slide

CALVINISME (2)
Geen scheiding tussen kerk en staat

Gelovigen kiezen hun leiders op het niveau van provincie en land







Slide 10 - Slide

Anabaptisme

  1. gesloten gemeenschappen
  2. volwassendoop
  3. Bijbel letterlijk nemen
  4. 'uitgeroeid' in Nederlanden
Amish people

Slide 11 - Slide

BEELDENSTORM 
10 augustus - oktober 1566
preek calvinistische dominee Steenvoorde (Frans-Vlaanderen)

woede gericht tegen de rijkdom van de katholieke kerk en het vernietigen van 'paapse afgodenbeelden'


Slide 12 - Slide

Filips II (1527-1598) was
A
de graaf van Vlaanderen
B
een toegewijde protestant
C
een belangrijke rederijker
D
staatshoofd van de Nederlanden en koning van Spanje, Portugal, Napels en Sicilië

Slide 13 - Quiz

REACTIE FILIPS II
(1527-1598)
  •  staatshoofd van de Nederlanden, koning van Spanje, Portugal, Napels en Sicilië
  • staatshoofd in theorie
  •  in praktijk graafschap Vlaanderen eigen wetten, grenzen en bestuur

  • toegewijde katholiek, bestraffen van protestanten als 'ketters'
  • sturen van hertog van Alva met een groot leger 



Slide 14 - Slide

Slide 15 - Slide

'80 jarige oorlog' (1568-1648) 
hertog van Alva is gewelddadig en probeert zelf de leiding te nemen (belastingen heffen bijvoorbeeld)
opstand breekt los = begin '80 jarige oorlog' (1568 -1648)

uitkomst: opdeling tussen het zuiden (unie van Atrecht) en noorden (unie van Utrecht)
protestanten niet welkom in het zuiden, vluchten naar 'Engeland', 'Duitsland' en 'Nederland'


Slide 16 - Slide