4.2 - Prokaryoten en virussen

Basisstof 4.2

  • Hoe heet deze groep? (zie Binas 78)
  • De 'pro-karyoten'
    -waarom deze naam? 
  • 'voor-celkern' = zonder celkern en andere organellen (in tegenstelling tot eukaryoten)

  • we weten dat de twee domeinen (bacteriën en archaea) gentisch sterk verschillen door o.a. RNA van ribosomen te vergelijken en celwand en -membraan materiaal te bekijken. 
1 / 17
next
Slide 1: Slide
BiologieMiddelbare schoolhavo, vwoLeerjaar 4

This lesson contains 17 slides, with interactive quizzes and text slides.

time-iconLesson duration is: 45 min

Items in this lesson

Basisstof 4.2

  • Hoe heet deze groep? (zie Binas 78)
  • De 'pro-karyoten'
    -waarom deze naam? 
  • 'voor-celkern' = zonder celkern en andere organellen (in tegenstelling tot eukaryoten)

  • we weten dat de twee domeinen (bacteriën en archaea) gentisch sterk verschillen door o.a. RNA van ribosomen te vergelijken en celwand en -membraan materiaal te bekijken. 

Slide 1 - Slide

This item has no instructions

onderdelen

Slide 2 - Slide

This item has no instructions

Waarom hebben bacterien ook ribosomen nodig?

Slide 3 - Open question

This item has no instructions

Slide 4 - Slide

This item has no instructions

Bacteriecel

soorten bacteriën (79A)
Gemiddeld 10x kleiner dan dierlijke, plantaardige of schimmelcel 

Slide 5 - Slide

This item has no instructions

Nuttige prokaryoten
  1.  beschermlaag tegen ziekteverwerkkers op huid
  2. 'Darmflora' helpt bij vertering van voedsel
  3.  Biotechnologie voor produceren van 
    o.a. yoghurt, zuurkool,  insuline (hormoon)

Slide 6 - Slide

This item has no instructions

Slide 7 - Slide

This item has no instructions

Binas 71M1

Uitleg van biotechnologie

Hiervoor worden vrijwel altijd bacteriën en (hun) plasmiden gebruikt

Slide 8 - Slide

This item has no instructions

(Schakelijke) prokaryoten 
  •  Eten ook (resten van) dieren en planten
  • Veroorzaken veel ziektes (zie 79A). Denk bijv. aan
    - (keel)ontsteking.                   - salmonella           
    - cholera                                     - tubercolose         
  • Delen ontzettend snel, sommige wel elke
    20 min onder goede omstandigheden.

    (Voor de snelle rekenaar:
    hoeveel bacteriën kan je dan hebben na 24 uur?
bacteriedeling
maximaal tempo = verdubbelen per 20 minuten, dus 3x per uur
 
voor 24 uur is het dan startaantal (= 1 bacterie) x 2^72 = 4,7*10^23 

Slide 9 - Slide

This item has no instructions

Chemo-autotroof
- Sommige Archaea (en enkele bacterien) zijn chemo-autotroof: in staat om organische stoffen te maken uit anorganische stoffen met behulp van energie uit een chemische reactie
- Archaea leven vaak onder extreme toestanden. 
(extremofiel; bijvoorbeeld in onze darmen, zonder O2)  

Slide 10 - Slide

This item has no instructions

Virussen, wat zijn dat en
hoe werken ze?

Slide 11 - Mind map

This item has no instructions

  • Gem. 0,1 µm lang. Eigenlijk alleen eiwit-bolletje met DNA of RNA
  • Discussie of virus leeft - zie 77D - argumenten voor/tegen?
    • Virus dat specifiek op bacteriën richt heet 'bacteriofaag'
'Misbruik' van gastheercel

- Eerst infecteren
- Daarna eigen DNA/RNA kopiëren en meer eiwitmantel-eiwitten aanmaken door ribosomen van gastheercel te gebruiken.

- gastheercel geeft nieuwe virus-deeltjes af

Slide 12 - Slide

This item has no instructions

Influenza (=griepvirus)
  • H1N1 = SPAANSE GRIEP (20-100 milj. doden rond 1918 )
  • H2N2 = Asiatische griep (3 milj. doden; 1958)
  • H3N2 = Honk Kong griep (4 milj. doden; 1968)
  • H1N1/09/v = Mexicaanse / Varkensgriep (~0,35 milj. doden 2009
  • H7N9 = vogelgriep (2013)
  • H3N2, A/H1N1, B, ... = normale 'griep'. (~0,4 milj. doden/jaar)

Coronavirus (Sars-CoV-2)  is een 'Sars'-virus en heeft met ziekte Covid-19 tot op heden ongeveer 5,5 miljoen geregistreerde dodelijke slachtoffers gemaakt.
Verandert soms zijn eiwit mantel (H en N-eiwit) door toevallige mutaties  hierdoor kan het door het immuumsysteem slecht herkend worden.

Slide 13 - Slide

This item has no instructions

HIV - Binas77C

Slide 14 - Slide

This item has no instructions

Covid-statistiek van 17 januari 2021

Slide 15 - Slide

https://covid19.who.int/
4.2 Opdrachten vwo
'Prokaryoten + virussen'
- Lees pagina 20 t/ 25 door
- Maak opdrachten 26, 28, 29, 30, 32 en 35
 ?  Virussen  ?

Slide 16 - Slide

This item has no instructions

Ben je klaar met de
opdrachten van basisstof 4.1 en 4.2?
A
Ja
B
Nee, ga ik nu doen

Slide 17 - Quiz

This item has no instructions