Make it mine: Decoratief schilderen

Dit project gaat over Decoratief Schilderen. 

Decoratieschilders doen het fijne, precieze schilderwerk aan gebouwen en op voorwerpen. Ze maken bijvoorbeeld marmer- of houtimitaties, brengen versieringen aan op muren of plafonds, schilderen letters uit de hand op ruiten, deuren en andere voorwerpen enz.

De leerlingen maken kennis met dit ambacht door gedecoreerde objecten uit de collectie te bekijken en natuurlijk ook zelf aan de slag te gaan met deze technieken! Ze leren houtimitaties te schilderen en beschilderen een naambord.

Het project bestaat uit 3 lessen op school en 2 workshops bij Museum Flehite. De lessen op school zijn zo ontwikkeld dat ze door een docent met affiniteit met handvaardigheid en beeldende vorming gegeven kunnen worden. De opbouw is als volgt:

1. Digitale voorbereidingsles en onderzoeksopdracht in de binnenstad van Amersfoort.

2. Digitale voorbereidingsles en een beeldende opdracht in de klas. (Leerlingen figuurzagen een kartonnen naambord.)

3.  Workshop Houtimitatie schilderen bij Museum Flehite. (Leerlingen schilderen houtimitatie op een kartonnen naambord.), daarvoor kijken ze in het museum naar oude voorbeelden.

4. Digitale les en beeldende opdracht in de klas. (Leerlingen oefenen met decoreren en sjabloneren).

5. Workshop Decoratief schilderen bij Museum Flehite. (Leerlingen decoreren hun naambord.)

6. Digitale verwerkingsles, reflectiespel en/of presentatie in de klas. 

- Leerlingen beoefenen ambachtelijke schildertechnieken.

- Leerlingen leren over erfgoed in Amersfoort en de collectie van Museum Flehite.

- Leerlingen drukken zich uit in een decoratief ontwerp.

- Leerlingen ervaren een maakproces van start tot eindproduct. 

- Leerlingen leren stil te staan bij de keuzemogelijkheden in een maakproces (reflectie).

40A De leerlingen gebruikt creatieve maak- en denkstrategieën in een iteratief kunstzinnig proces en reflecteert op gemaakte keuzes. Ze onderzoeken van verschillende ideeën, mogelijkheden en oplossingen bij het maken van eigen kunstzinnige uitingen. Ze gebruiken van ideeën, perspectieven en inzichten van andere makers als inspiratie voor eigen kunstzinnige uitingen. Ze selecteren en gebruiken bronnen als inspiratie voor eigen kunstzinnige uitingen. 

40B De leerlingen onderzoeken het eigen artistiek creatief vermogen.

41A De leerling drukken zich individueel uit in vormen van kunst.

Leerlingen ontwerpen en realiseren van toegepaste vormen van kunst.

41B De leerling kiest en gebruikt bekende en nieuwe technieken en vaardigheden bij het maken van individueel werk: beeldende materialen, technieken en gereedschappen.

42A De leerling neemt deel aan diverse culturele en kunstzinnige activiteiten en toont inzicht in kunst- en cultuuruitingen.

Ze wisselen ervaringen in interactie uit met professionele makers.

Ze beschrijven van het effect van de gebruikte technieken en vormgevingselementen op de ervaring.

Contactpersoon: Karen Wins

Westsingel 50

3811 BL Amersfoort

Telefoon: 033-247 1100

E-mail: educatie@museumflehite.nl

Dinsdag t/m vrijdag van 10:00-17:00 uur

Er kunnen minimaal 7 en maximaal 14 leerlingen meedoen per bezoek. De workshops duren 75 minuten en worden begeleid door een medewerker van Museum Flehite en de leerkracht.

Doel: Introductie over het thema decoratief schilderen. Zoeken en fotograferen van beschilderde uithangborden, gevelstenen en moderne uithangborden in de binnenstad om inspiratie op te doen voor hun eigen ontwerp van een naambord.

Organisatie: Klassikaal en/of in groepjes.

Duur: 90 minuten.

Benodigdheden: Fietsen, moebieltje op mee te fotograferen.

Voorbereiding: Neem de digibordles door. Rechts onderin staat een icoon van een notitieblad, hier staat informatie voor de leerkracht, bv vragen die je kunt stellen en de conclusies die getrokken kunnen worden. De digibordles print je uit door op Print te drukken onder de rode knop Start Les.

Uitleg van het begrip decoratief schilderen en voorbeelden van beschilderde voorwerpen uit verschillende culturen.

Voorbeelden van schilderingen die in de stad Amersfoort te zien zijn: muurschilderingen, decoratief schilderwerk op hout en in gevelstenen van monumenten.

Leerlingen gaan naar de binnenstad en ze beginnen de wandelroute bij het standbeeld van de Stier. En fotograferen tenminste 6 gevelstenen, 6 uithangborden, 6 beschilderingen op muren/deuren/ramen. 

Leg uit dat de leerlingen zelf ook een naambord gaan ontwerpen en maken en dat ze vast ideeen op kunnen doen door goed om zich heen te kijken wat ze mooi vinden.

Doel: Leerlingen maken een ontwerp voor hun naambord.

Organisatie: Klassikaal en individueel.

Duur: 90 minuten.

Benodigdheden: Papier, potloden.

Figuurzagen en ronde figuurzaagjes. 

Grijskarton: per leerling een stuk van 50 x 35 cm. 

Dit kan bijvoorbeeld bij Heutink: grijskarton 50 x 70 cm/ 1850 gram. (Zie link)

Of bij Van Beek: grijsboard 50 x 70 cm/1890 gram. (Zie link)

Voorbereiding: Neem de digibordles door. Rechts onderin staat een icoon van een notitieblad, hier staat informatie voor de leerkracht, bv vragen die je kunt stellen en de conclusies die getrokken kunnen worden. De digibordles print je uit door op Print te drukken onder de rode knop Start Les.

Snij de stukken karton door de helft.

Doe van te voren de zaagjes in de figuurzagen. De ronde zaagjes hebben geen zaagrichting dus zitten altijd goed en knappen daardoor minder snel.

Bekijk de samen de foto's die de leerlingen de vorige week hebben gemaakt. Bespreek ze, zodat leerlingen alvast ideeen krijgen voor hun eigen naambord.

Bekijk samen de voorbeelden van uithangborden van Museum Flehite. Bespreek de vormen en laat kinderen nadenken over de vorm die ze voor hun eigen naambord willen gebruiken.

Hoe ingewikkelder de vorm, hoe moeilijker zagen!

Leerlingen maken een ontwerp voor hun bord. Vooral de vorm is nu belangrijk.

Demonstreer hoe ze de zaag moeten vasthouden: recht en tegen hun schouder gedrukt. 

En hoe ze moeten zagen: niet duwen, de zaag het werk laten doen.

Vertel de leerlingen dat ze volgende week naar Museum Flehite gaan en daar het naambord gaan beschilderen. Eerst met een hout-imitatie en later met letters en een versiering. 

Museum Flehite is het huis voor kunst en geschiedenis van Amersfoort. 

Het museum verzameld kunstwerken en historische voorwerpen.

 

Doel: Leerlingen maken een ontwerp voor de decoratie van naambord.

Organisatie: Klassikaal en individueel.

Duur: 90 minuten

Benodigdheden: Papier, stiften, verf, potten met water, penselen, sjablonen, verfrollers, tamponeerkwasten of sponsjes. 

Bespreek de workshop.

Vraag leerlingen: 

- Hoe ging het?

- Heb je zelf wel eens hout-imitatie gezien?

- Heb je wel eens ander imitatieschilderwerk hebben gezien?

Op de volgende 2 slide's staan voorbeelden van ander imitatie-schilderwerk.

De leerlingen hebben de achtergrond van hun naambord beschilderd met hout-imitatie.

Laat de leerlingen nadenken over welke afbeelding en tekst komt op hun naambord komt.

Leerlingen morgen ook een naambord voor iemand anders maken of bijvoorbeeld voor een bedrijfje wat ze later willen beginnen.

In het museum krijgen de leerlingen een workshop decoratief schilderen. De letters worden geschilderd met een penseel of stift. De afbeelding wordt gemaakt met een sjabloon.

Leg uit wat een sjabloon is. Laat leerlingen oefenen met sjablonen, verf en rollers of sponsjes op papier.

De leerlingen maken een ontwerp voor hun naambord. Dit kan gewoon met kleurpotloden en stiften. 

Benadruk dat de vorm voor de sjabloon heel eenvoudig moet zijn omdat ze die uit gaan knippen (in het museum).

Ze kunnen ook een sjabloon herhalen of verschillende kleine sjablonen gebruiken.

Doel: Leerlingen presenteren hun resulaten aan andere leerlingen en docenten. Leerlingen reflecteren op het werkproces.

Organisatie: Klassikaal en individueel.

Benodigdheden: Lokaal, socialmedia-account, reflectiekaartjes.

Voorbereiding: Afhankelijk van de beschikbare tijd en mogelijkheid om andere leerlingen/collega's uit te nodigen kun je het groots of klein aanpakken. 

- Fysieke tentoonstelling in de school: zoek een geschikte ruimte. 

- Digitale tentoonstelling: maak een insta-account of pinterest-account aan. 

- Plan een opening voor andere leerlingen en docenten.

Als er geen andere leerlingen/collega's kunnen komen kijken, dan je met de leerlingen het reflectiespel doen. Print de 2 PDF's onderaan deze tekst uit. Snij de kaartjes. Maak een stapel van de kaartjes. 

Leerlingen kunnen tekstbordjes schrijven met uitleg over hun werk.

 Als er foto's zijn gemaakt tijdens de les of in het museum door de docent, kunnen deze ook in de (digitale) tentoonstelling komen.

Hierbij kunnen leerlingen over hun werk en het proces vertellen aan andere leerlingen en docenten.

Leg de naamborde goed zichtbaar neer voor iedereen. Laat de leerlingen om de beurt een vraag voorlezen. Laat de volgende leerling de vraag beantwoorden.

- Laat leerlingen een poster maken met de aankondiging van de presentatie.

- Laat leerlingen een openingsmomentje organiseren met een drankje, een speech en een leuk achtergrondmuziekje.

Lesmateriaal: Marije Visser 

Workshops: Karen Wins

Foto’s: Museum Flehite, Marije Viser

Realisatie: Maart 2026 I.s.m. PRO33 College Amersfoort.

Dit project is gerealiseerd met subsidie van het Fonds voor Cultuurparticipatie en in samenwerking met NEOS.