Biljetten en munten: wisselgeld terugtellen
SERVICE EN SALES · WINKEL
Service en sales
Examenstof economie en ondernemen vmbo · CSPE
Biljetten en munten: wisselgeld terugtellen
SERVICE EN SALES · WINKEL
Service en sales
Examenstof economie en ondernemen vmbo · CSPE
Les 1 van 3: uitleg. Les 2 is de examentraining, les 3 de terugblik met quiz. Syllabus: P/EO/2.1 tot en met 2.4. Image credit: Christoph Scholz / Wikimedia Commons, CC BY-SA 2.0
SERVICE EN SALES · WINKEL
Wat ga je kunnen?
Ik kan klanten helpen, adviseren en afrekenen, en online verkopen zoals in het CSPE.
Cet élément n'a pas d'instructions
Welke woorden denk je bij een winkel waar je goed geholpen wordt?
Verwacht: vriendelijk, advies, snel afrekenen, ruilen, cadeau inpakken, webshop. Groepeer ze op service, verkopen, afrekenen en online: zo loopt de les. Syllabus P/EO/2: service en sales, voor BB en KB.
SERVICE EN SALES · WINKEL
Service: voor, tijdens en na
Service: alles wat je doet om de klant goed te helpen.
Voor de koop: informatie delen over pashokjes, productinfo, reviews en verzekering.
Tijdens de koop: een artikel laten uitproberen of drinken aanbieden.
Na de koop: reparatie aanvragen, ruilen, retourneren en onderhoudstips geven.
Syllabus P/EO/2.1.1: informatie delen (voorzieningen op locatie, productinformatie, reviews, verzekering) en service bieden (reparatie aanvragen, artikel ruilen of retourneren, uitproberen, onderhoudsinformatie, drinken aanbieden). Alle specificaties gelden voor BB en KB. Veelgemaakte fout: service alleen zien als iets na de koop.
SERVICE EN SALES · WINKEL
Klanten en personeel
Groet vriendelijk, luister goed en verwijs door als je het niet weet.
Non-verbaal: communiceren zonder woorden, zoals met je houding en gezicht.
Blijf rustig en kleed je netjes: jij bent het visitekaartje van de zaak.
Servicegericht: je denkt mee. Tevreden klanten komen terug.
Syllabus P/EO/2.1.2: klanten te woord staan, ontvangen, informeren en doorverwijzen; verbaal en non-verbaal reageren; rustig en doordacht handelen; kleding en uiterlijke verzorging; samenhang tussen kwaliteit van het personeel en klanttevredenheid (visitekaartje, verkoopkwaliteit, servicegerichtheid, bedrijfscultuur). Bedrijfscultuur: hoe men in de zaak met elkaar en met klanten omgaat; pas je daarop aan. Veelgemaakte fout: bij een boze klant meteen verdedigen.
Welk voorbeeld is service na de verkoop?
Een klant een kop koffie aanbieden
Reviews bij een artikel laten zien
Het pashokje aanwijzen
Een artikel dat niet past ruilen
Syllabus P/EO/2.1.1. Koffie is service tijdens de koop, reviews en het pashokje zijn informatie vooraf. Verwachte fout: koffie, omdat het ook service is.
Een klant is boos over een late bestelling. Wat doe je?
Uitleggen dat een collega de fout maakte
Rustig luisteren en meedenken over een oplossing
Kort antwoorden en de volgende klant helpen
Je stem verheffen om duidelijk te zijn
Syllabus P/EO/2.1.2: rustig en doordacht handelen. Verwachte fout: de schuld bij een collega leggen.
SERVICE EN SALES · WINKEL
Een klant benaderen
Benader de klant op het juiste moment: als die zoekt of lang bij één artikel staat.
Laat een klant die net binnenkomt eerst even rondkijken.
Representatief: je komt netjes, vriendelijk en met een open houding over.
Begin met een groet en een vraag waarbij de klant zelf vertelt: Waar zoek je naar?
Syllabus P/EO/2.2.1: op het juiste moment en op een representatieve wijze de klant benaderen. Veelgemaakte fout: Kan ik u helpen? Daarop zegt de klant vaak nee, dus een open vraag werkt beter.
SERVICE EN SALES · WINKEL
Artikelkennis en winstmarge
Praktisch: kennis over de prijs, het merk en het type.
Technisch: kennis over materiaal, mogelijkheden, onderhoud en brandgevaar.
Commercieel: prijs-kwaliteit, trends, garantie, beschikbaarheid en winstmarge.
Winstmarge: wat je overhoudt, de verkoopprijs min de inkoopprijs.
Syllabus P/EO/2.2.2.1: praktische, technische en commerciële artikelkennis toepassen. Technisch omvat ook het behandelvoorschrift. Winstmarge hier als verkoopprijs min inkoopprijs. Veelgemaakte fout: garantie bij technische kennis zetten.
SERVICE EN SALES · WINKEL
Wat staat er op het etiket?
Een etiket geeft informatie over het product. Een deel is wettelijk verplicht.
Kleding: de samenstelling van de stof, bijvoorbeeld katoen of polyester.
Voedsel: de ingrediënten en de allergenen, stoffen waar mensen allergisch voor kunnen zijn.
Lees het etiket voor je adviseert: zo geef je een juist antwoord.
Syllabus P/EO/2.2.2.2: wettelijke eisen rondom etiketinformatie toepassen. Bron: NVWA, etikettering textiel (samenstelling moet voor de koper vindbaar zijn) en etikettering levensmiddelen (allergenen worden vermeld in de ingrediëntenlijst). Veelgemaakte fout: uit je hoofd antwoord geven in plaats van het etiket te lezen.
Vul in
Prijs, merk en type is praktische artikelkennis. Garantie en winstmarge is commerciële artikelkennis.
Syllabus P/EO/2.2.2.1. Technisch gaat over materiaal en onderhoud. Verwachte fout: garantie technisch noemen.
SERVICE EN SALES · WINKEL
Het verkoopgesprek
Een verkoopgesprek heeft vijf stappen, steeds in dezelfde volgorde.
Opening en behoeftenonderzoek: je zoekt uit wat de klant nodig heeft.
Daarna oplossingen presenteren en tonen en demonstreren.
Commitment verkrijgen: de klant zegt ja, bijvoorbeeld op: Zal ik het voor je inpakken?
Syllabus P/EO/2.2.3.1: opening, behoeftenonderzoek, oplossingen presenteren, tonen en demonstreren, commitment verkrijgen. Veelgemaakte fout: meteen een artikel laten zien zonder te vragen wat de klant nodig heeft.
SERVICE EN SALES · WINKEL
Vragen stellen en luisteren
Open vraag: de klant vertelt zelf. Gesloten vraag: antwoord is ja of nee.
Doorvragen: je vraagt verder op wat de klant net zei.
Controlevraag: je checkt of je de klant goed begrepen hebt.
Koopbehoefte: wat de klant nodig heeft of wil. Luister goed om die te vinden.
Syllabus P/EO/2.2.3.2 en 2.2.3.3: luisteren, controlevragen, doorvragen, open en gesloten vragen; koopbehoefte. Veelgemaakte fout: open en gesloten vraag door elkaar halen.
SERVICE EN SALES · WINKEL
Koopmotieven en omzet
Koopmotief: de reden waarom de klant koopt. Goed advies geeft meer omzet.
Rationeel: je koopt met verstand. Emotioneel: je koopt met gevoel.
Bijverkoop: een extra artikel erbij. Upselling: een duurder of beter artikel.
Plaatsvervangende verkoop: een ander artikel als het gevraagde er niet is.
Syllabus P/EO/2.2.3.3 tot en met 2.2.3.5: koopmotieven, rationeel en emotioneel koopgedrag, plaatsvervangende verkoop, samenhang deskundig advies en omzet, bijverkoop en upselling. Voorbeeld bijverkoop: een riem bij een broek. Upselling: de betere tent van de twee. Veelgemaakte fout: bijverkoop en upselling door elkaar halen.
Een cadeau met inpakpapier en een lint
SERVICE EN SALES · WINKEL
Decoratief inpakken
Vraag eerst naar de wens van de klant: kleur, thema en gelegenheid.
Gebruik inpakpapier, lint en decoratie die passen bij het cadeau.
Een geschenkpakket of -mand krijgt een thema en passend inpakmateriaal.
Syllabus P/EO/2.2.4: naar wens van de klant een cadeau inpakken met inpakpapier en decoratiematerialen; een geschenkpakket of -mand samenstellen met thema, passend inpakmateriaal en decoratie. Veelgemaakte fout: inpakken zonder te vragen naar de wens van de klant. Image credit: Loneshieling / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
Zet de stappen van het verkoopgesprek op volgorde
Syllabus P/EO/2.2.3.1. Verwachte fout: tonen en demonstreren voor oplossingen presenteren zetten.
SERVICE EN SALES · WINKEL
Artikelen afrekenen
Maak de kassa klaar: controleer het wisselgeld en de scanner.
Aanslaan is intypen, scannen is de streepjescode, afwegen is op de weegschaal.
Een correctie haalt een fout van de bon. Verwerk ook kortings- en waardebonnen.
Ontvang en controleer de betaling. Geef daarna het wisselgeld.
Syllabus P/EO/2.3.1: afrekenapparatuur gebruiksklaar maken, artikelen aanslaan, scannen, afwegen, correcties uitvoeren, betalingen ontvangen en controleren, kortings- en waardebonnen verwerken, betaalmiddelen gebruiken, wisselgeld terugtellen en geven. Veelgemaakte fout: een waardebon vergeten af te trekken.
Biljetten en munten: wisselgeld terugtellen
SERVICE EN SALES · WINKEL
Wisselgeld teruggeven
Wisselgeld: het betaalde bedrag min het bedrag van de koop.
Tel terug: begin bij het bedrag van de koop en tel op tot het betaalde bedrag.
Tel van klein naar groot en noem de bedragen hardop.
Syllabus P/EO/2.3.1: wisselgeld terugtellen en geven. Voorbeeld: koop 13,35 en betaald 20,00. Tel 13,35 naar 13,40 (5 cent), 13,50 (10 cent), 14,00 (50 cent), 15,00 (1 euro), 20,00 (5 euro). Samen 6,65. Twee keer nagerekend: 20,00 min 13,35 is 6,65. Veelgemaakte fout: het verkeerde biljet pakken omdat je het wisselgeld niet terugtelt. Image credit: Christoph Scholz / Wikimedia Commons, CC BY-SA 2.0
SERVICE EN SALES · WINKEL
De kassa opmaken
Afromen: tussendoor geld uit de kassa halen als er te veel in zit.
Kassa opmaken: eind van de dag het geld tellen en vergelijken met het kassaoverzicht.
Een kasverschil is het verschil tussen geteld geld en kassaoverzicht. Leg dat uit.
Afstorten: je brengt de opbrengst naar de bank. Het beginbedrag blijft in de kassa.
Syllabus P/EO/2.3.2: de kassa afromen, opmaken en verantwoorden, afstorten. Rekenen: geteld bedrag min beginbedrag is de opbrengst aan contant geld. Veelgemaakte fout: het beginbedrag meetellen als omzet.
Een lezer voor contactloos betalen
SERVICE EN SALES · WINKEL
Betalingsvormen
Je betaalt contant, met pinpas, creditcard, iDeal of contactloos.
Zelfscan: de klant scant en betaalt zelf bij een zuil.
Achteraf betalen: de klant krijgt het artikel nu en betaalt later.
Syllabus P/EO/2.3.3: diverse afreken- en betalingsvormen beschrijven (iDeal, contactloos betalen, zelfscan, creditcard, pinpas, contant en achteraf betalen) en gebruiken (contant, pinpas, achteraf betalen). Veelgemaakte fout: achteraf betalen zien als gratis. Image credit: SirRuddy / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
Wat doe je bij afromen?
Te veel geld uit de kassa halen
Het geld tellen aan het eind van de dag
De opbrengst naar de bank brengen
Een verschil in de kassa uitleggen
Syllabus P/EO/2.3.2. Afromen gebeurt tussendoor, het tellen is kassa opmaken en naar de bank brengen is afstorten. Verwachte fout: afromen en afstorten verwarren.
Een lichttent met lamp en camera voor productfoto's
SERVICE EN SALES · WINKEL
Een productfoto maken
Bepaal eerst het doel en de doelgroep: voor wie maak je de foto?
Maak een rustige achtergrond en zet het product aantrekkelijk neer.
Maak de foto en bewerk licht en kleur.
Syllabus P/EO/2.4.1: een productfoto maken voor een gegeven doel en doelgroep: achtergrond maken, product aantrekkelijk presenteren, foto maken, foto bewerken (licht en kleur). Veelgemaakte fout: beginnen met fotograferen zonder doel of doelgroep. Image credit: Friedrich Haag / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
SERVICE EN SALES · WINKEL
Het juiste verkoopkanaal
Een website of eigen social media: je verkoopt zelf aan je volgers.
Influencermarketing: een bekend persoon laat jouw product zien aan volgers.
Affiliate marketing: een ander verwijst klanten en krijgt geld per verkoop.
Click & collect: online bestellen en in de winkel ophalen.
Syllabus P/EO/2.4.2: een passend verkoopkanaal selecteren (website, influencermarketing, eigen social media, affiliate marketing, click & collect) en inrichten voor een vooraf vastgesteld doel. Veelgemaakte fout: een kanaal kiezen dat niet past bij de doelgroep.
SERVICE EN SALES · WINKEL
Klanten werven en behouden
Kies kanalen die passen bij je doelgroep en je aanbod.
Investeer in de klantrelatie: snel en persoonlijk reageren, ook via chat.
Stuur een attentie bij een bijzondere gelegenheid, zoals een verjaardag.
Adverteer op social media en vraag klanten om een review.
Syllabus P/EO/2.4.3: verkoopkanalen selecteren die passen bij doelgroep en aanbod; investeren in klantcontact en klantrelatie (attentie bij bijzondere gelegenheden, snelle en persoonlijke reactie, adverteren via social media, review verzoeken, chatcommunicatie). Veelgemaakte fout: na de verkoop geen contact meer houden.
SERVICE EN SALES · WINKEL
Regels bij online verkopen
Algemene voorwaarden: levertermijn, bedenktijd, betalen, garantie en retourneren.
Bedenktijd: een klant mag online bestelde artikelen in principe 14 dagen terugsturen.
AVG: de wet die klantgegevens beschermt.
Vraag niet meer gegevens dan nodig en bewaar ze niet langer dan nodig.
Syllabus P/EO/2.4.4: algemene voorwaarden van online aankopen toepassen (levertermijn, bedenktijd, betalen, garantie, retourneren) en de regels rondom bescherming van persoonsgegevens vanuit de AVG benoemen voor klantgegevens. Bron bedenktijd: Rijksoverheid, kopen op afstand: 14 dagen bedenktijd, met uitzonderingen voor bepaalde producten. Bron AVG: Autoriteit Persoonsgegevens: gegevens niet langer bewaren dan nodig voor het doel. Veelgemaakte fout: denken dat de bedenktijd 14 werkdagen is.
Je koopt online een jas. Hoeveel dagen bedenktijd heb je in principe?
7 dagen
30 dagen
14 dagen
3 dagen
Syllabus P/EO/2.4.4. Bron: Rijksoverheid, kopen op afstand. Verwachte fout: 7 dagen of 30 dagen.
Welk deel vond je het lastigst?
Service en klantcontact
Verkopen en adviseren
Afrekenen en de kassa
Online verkopen
Bespreek het lastigste deel nog een keer met een voorbeeld uit de winkel.
Hoe help jij een klant die een artikel wil ruilen?
Goed antwoord: vriendelijk ontvangen, luisteren, de bon of aankoop controleren en een oplossing aanbieden. Syllabus P/EO/2.1.1. Verwachte fout: de klant doorsturen zonder zelf te helpen.
SERVICE EN SALES · WINKEL
Begrippen (1/2)
Service: Alles wat je doet om de klant goed te helpen, voor, tijdens en na de koop.
Non-verbaal: Communiceren zonder woorden, zoals met je houding en gezicht.
Open vraag: Een vraag waarop de klant zelf antwoord geeft.
Bijverkoop: Een extra artikel verkopen bij de aankoop.
Upselling: Een duurder of beter artikel verkopen.
Cet élément n'a pas d'instructions
SERVICE EN SALES · WINKEL
Begrippen (2/2)
Plaatsvervangende verkoop: Een ander artikel verkopen als het gevraagde er niet is.
Wisselgeld: Betaald bedrag min het bedrag van de koop.
Afstorten: De opbrengst van de kassa naar de bank brengen.
Bedenktijd: De tijd waarin een klant een online aankoop kan terugsturen.
Cet élément n'a pas d'instructions