4.1 Prikkels en gedrag

Thema 4: Gedrag
1 / 43
suivant
Slide 1: Diapositive
BiologieMiddelbare schoolvwoLeerjaar 1

Cette leçon contient 43 diapositives, avec quiz interactifs, diapositives de texte et 2 vidéos.

Éléments de cette leçon

Thema 4: Gedrag

Slide 1 - Diapositive

4.1 Prikkels en gedrag

Slide 2 - Diapositive

Intro
In hoofdstuk 3 over waarnemen, hebben we het gehad over zintuigen en prikkels.

Als je reageert op een prikkel, noem je dat gedrag.

Slide 3 - Diapositive

Wat is gedrag..?

Slide 4 - Diapositive

Leerdoelen
Je kunt beschrijven wat gedrag is.
Je kunt beschrijven waardoor gedrag ontstaat.
Je kunt uitleggen hoe je gedrag onderzoekt.
Je kunt uitleggen waarom je gedrag onderzoekt.
Extra: Je kunt uitleggen dat sommige prikkels altijd hetzelfde gedrag veroorzaken. 

Slide 5 - Diapositive

Wat is gedrag?
'Alles wat een mens of dier doet'


Slide 6 - Diapositive

Verandering in gedrag

 Ontstaat door een prikkel ->
Uitwendige prikkel (buiten het organisme)
Inwendige prikkel (binnen het organisme)

Slide 7 - Diapositive

Inwendige prikkel
Honger hebben
Uitwendige prikkel
Het zien van eten

Slide 8 - Diapositive

Wanneer werken prikkels?
Soms neem je prikkels waar, maar doe je er niks mee
vb: Hond die baas wel roept maar niet reageert
Bepaalde prikkels leveren altijd een reactie: Sleutelprikkels
Pimpelmezen: opengesperde oranje snavels -> sleutelprikkel voor ouder
Stekelbaarsmannetjes: rode buik van ander mannetje leidt tot dreiggedrag (video)

Slide 9 - Diapositive

Zelf doen!
Lees de tekst H 4.1(blz 9).
Maak opdracht 1 t/m 9.

Slide 10 - Diapositive

Hoe onderzoek je gedrag?
--> Ethologie


Slide 11 - Diapositive

Ethologie
Bij het goed bestuderen van gedrag zien we dat gedrag is opgebouwd uit opeenvolgende handelingen, dit zijn de ‘losse’ dingen die een dier doet      --> Filmpje

Slide 12 - Diapositive

Slide 13 - Lien

Slide 14 - Diapositive

Zelf doen!
1 Lees de tekst "Hoe onderzoek je gedrag" blz 12.
Maak opdracht 12 t/m 15.

2 Lees de tekst "Waarom onderzoek je gedrag" blz 15.
Maak opdracht 16 t/m 19



Slide 15 - Diapositive

Leerdoelen
Je hebt geleerd wat gedrag is.
Je kunt beschrijven waardoor gedrag ontstaat.
Je hebt geleerd hoe je gedrag onderzoekt.
Je kunt uitleggen waarom je gedrag onderzoekt.
Extra: Je kunt uitleggen dat sommige prikkels altijd hetzelfde gedrag veroorzaken. 

Slide 16 - Diapositive

Extra stof > Havo
Lees de tekst "Werkt een prikkel altijd" op blz 17.
Zoek op YouTube het filmpje over gedrag van de stekelbaars (Nico Tinbergen).
Maak opdracht 19 t/m 22.

Slide 17 - Diapositive

Huiswerk / opdracht
Huiswerk > zie magister voor a.s vrijdag 7 maart.

Opdracht ethologie > zie teams (inleveren vrijdag 14 maart).

Slide 18 - Diapositive

Sleutelprikkel
Een bijzondere soort prikkel is een sleutelprikkel

Deze prikkel veroorzaakt altijd een bepaald gedrag!

Slide 19 - Diapositive

Slide 20 - Vidéo

Experiment Pik gedrag 
Meeuw braakt voedsel op als het kuiken naar de rode vlek op de snavel vlek pikt. Is de rode snavelvlek een sleutelprikkel voor het pikgedrag van meeuwenjongen? 


Slide 21 - Diapositive

Conclusie experiment
Rode vlek snavel  = sleutelprikkel
want, met rode vlek pikken de kuikens altijd! 

Zonder vlek op de snavel pikken de kuikens veel minder, ze worden niet geprikkeld tot een pik reactie!

Slide 22 - Diapositive

Wanneer reageer je? (v)

Slide 23 - Diapositive

Reageer je altijd op een prikkel?
Een dier ervaart continu zowel inwendige als uitwendige prikkels.
De inwendige prikkels, zoals honger, dorst of angst, kunnen zorgen voor motivatie om bepaald gedrag te vertonen: bijv. voedingsdrang.

Slide 24 - Diapositive

Motivatie
Motivatie = onderbouwing
oftewel...
"De reden waarom iemand iets wil of doet"

Slide 25 - Diapositive

Motivatie
  • Wat kost het vangen? (tijd, energie, risico)
  • Wat levert het op? (hoe groot is de prooi)
  • Hoe hard heb ik het nodig? (hoeveel honger)




Slide 26 - Diapositive

Motivatie
Als de optelsom boven de drempelwaarde komt, is de motivatie groot genoeg om bepaald gedrag te vertonen.




Slide 27 - Diapositive


Maak nu opdracht 12
in je boek
timer
5:00

Slide 28 - Diapositive

Gelukt..?

   Leerdoel1:
   Je kunt beschrijven wanneer een mens of dier
   reageert

Slide 29 - Diapositive

Slide 30 - Diapositive

Hoe weten we dit allemaal?

Slide 31 - Diapositive

Slide 32 - Vidéo

Slide 33 - Diapositive

Slide 34 - Diapositive

Hoe ziet een protocol eruit?

Slide 35 - Diapositive

In welke situatie ga jij het snelst naar bed?
A
situatie A
B
situatie B
C
situatie C
D
situatie D

Slide 36 - Quiz

Een prikkel van buiten het organisme heet een..?
A
Inwendige prikkel
B
Binnenprikkel
C
Uitwendige prikkel
D
Sleutelprikkel

Slide 37 - Quiz

Een uitwendige prikkel is...
A
Geluid en licht
B
Honger en dorst

Slide 38 - Quiz


A
Erfelijk, sleutelprikkel
B
Erfelijk, geen sleutelprikkel
C
Niet erfelijk, sleutelprikkel
D
Niet erfelijk, geen sleutelprikkel

Slide 39 - Quiz

Een lijst met handelingen en afkortingen heet een...
A
Tabel
B
Protocol
C
Ethogram
D
Grafiek

Slide 40 - Quiz

Hoeveel handelingen staan in de volgende zin?
'De hond staat op uit zijn mand en loopt naar zijn bak, waar hij gaat eten'
A
1
B
2
C
3
D
4

Slide 41 - Quiz

Waar of niet waar?
Je maakt een protocol, voor je het ethogram maakt?
A
Waar
B
Niet waar

Slide 42 - Quiz

Zelf doen! (huiswerk)
Opdracht 12 t/m 18 (h)
12 + 17 t/m 22 (v)

Slide 43 - Diapositive