Les 6: Organen plant

• Nederlands
• Middelbare school
• mavo
• Leerjaar 1

              Startklaar

• Op je plek zitten 
• Telefoon is thuis of in de kluis 
  
• Jas over de stoel, oortjes in de tas, tas op de grond
• Schoolspullen op tafel: Boek, Chromebook, JdW-map, etui 
• vragenlijst

1. Startklaar

Bij de start van iedere les verwelkomt de docent de leerlingen bij de ingang van de deur, noemt leerlingen bij naam, maakt oogcontact en besteedt aandacht aan hun welbevinden. De docent geeft het goede voorbeeld en spreekt hoge verwachtingen uit voor het verloop van de les door succescriteria op gewenst gedrag, schooltaal en effectief leren te benoemen. De leerlingen zijn startklaar: ingelogd in LessonUp, telefoons opgeborgen in het Zakkie, en JdW-map op tafel.

JdW-kijkwijzer

Lesopbouw:

1. Vooraf:
   Startklaar, Voorkennis activeren, Formatief Handelen
   
   
2. Instructie:
   Leerdoelgericht werken, Inclusieve didactiek, Concrete en herkenbare voorbeelden, Formatief Handelen
   
   
3. Toepassing:
   Actieve verwerking, Formatief handelen 
   
   
4. Evaluatie:
   Afsluiting

Overzicht Periode 1

• Thema's: Planten en dieren en Organen en cellen
  
• Benodigde lesmaterialen: Cornell methode, Chromebook, Creatief met biologie

Week 1	Week 2	Week 3	Week 4	Week 5	Week 6	Week 7	Week 8	Week 9	Week 10	Week 11
Organismen en levenskenmerken	Groei en ontwikkeling	De mens en voedsel maken	Fotosynthese	Organen van mensen	Organen van planten	Plantaardige en dierlijke cellen	Microscopie	Herhaling	Herhaling	Herhaling

Orgaan

2. Voorkennis activeren

De docent activeert relevante voorkennis aan de hand van een terugblik-opdracht, waarbij eventueel een beroep op de thuistalen wordt gedaan. Op deze manier biedt de docent een kapstok om nieuwe stof te verbinden aan de eerder geleerde stof en richting te geven aan het verdere verloop van de les. Tegelijkertijd worden hiermee misconcepties van leerlingen zichtbaar gemaakt, waar de docent vervolgens gericht op in kan spelen. 

Orgaanstelsel

2. Voorkennis activeren

De docent activeert relevante voorkennis aan de hand van een terugblik-opdracht, waarbij eventueel een beroep op de thuistalen wordt gedaan. Op deze manier biedt de docent een kapstok om nieuwe stof te verbinden aan de eerder geleerde stof en richting te geven aan het verdere verloop van de les. Tegelijkertijd worden hiermee misconcepties van leerlingen zichtbaar gemaakt, waar de docent vervolgens gericht op in kan spelen. 

           Leerdoelen

1. Je benoemt de onderdelen cellen planten en dieren
2. Je kent de organen van een plant en de functie 
3. Je herkent de cel onderdelen van een plant en dier

3. Leerdoelgericht werken

De docent geeft het onderwerp, RTTI geformuleerde leerdoelen en de lesopbouw aan. De docent weet de leerdoelen goed te laten aansluiten bij de voorkennis en het (taal)niveau van de leerlingen. Gedurende de les wordt continu een terugkoppeling naar de leerdoelen gemaakt om de mate van beheersing te controleren.      

Wat weet je al over cellen en organen?

Opbouw van organismen

Alle organismen bestaan uit cellen. Cellen zijn de bouwstenen van leven. Meercellige organismen bestaan uit vele cellen.

Een orgaan is

1. een deel van een organisme met een bepaalde functie
2. een groep organen met een bepaalde functie
3. c.
4. d.

7. Formatief handelen

De docent geeft de leerlingen gedurende de les gerichte feedback, feedup en feedforward op de op de inhoud van het werk, de leerstrategie, het gedrag en op zelfsturing. De docent bevraagt willekeurig leerlingen met open vragen. De docent stimuleert kwaliteitsbesef onder leerlingen door bijvoorbeeld leerlingen elkaars werk te laten vergelijken of uitgewerkte voorbeelden te gebruiken, gevolgd door geïnformeerde vervolgstappen.

Organen van planten

• wortels
• stengels
• bladeren
• bloemen

Wortels

- Groeien in de grond

- Bestaan uiteen dikke
    hoofdwortel met zijwortels
- Hebben wortelharen aan de 
   uiteinden van de zijwortels

                                           

Hoofdwortel met zijwortels en wortelharen

 

   grond

Wortelstelsel

Wortelstelsel

- alle wortels van
   een plant samen
- verschilt bij elke
   plant

Twee wortelstelsels

Functies van het wortelstelsel

• Water en voedingsstoffen opnemen uit de
    bodem

• De plant stevig vastzetten in de grond

• Reservestoffen opslaan

Opslag reservestoffen in een paardenbloem

In de lente kunnen uit de wortel snel bladeren en bloemen groeien. 

Daarvoor gebruikt de plant de reservestoffen uit de wortel.

in de winter

in de zomer

reservestoffen

Stengels

Tussen de wortels en de bladeren van een plant zitten de stengels.

Stengels hebben twee functies:

• transport (vervoer) van stoffen.

• stevigheid geven aan de plant, door hout of water.

    

Bladeren en stengels worden slap bij een tekort aan water

de plant heeft voldoende water gekregen 

de plant heeft onvoldoende water gekregen

Proef: transport door een stengel

1. bij het begin van de proef

2. enkele dagen later

Er is een rode kleurstof gedaan in het water.

Bladeren

Blad

- bladsteel

- bladschijf

De functie van de bladeren
- voedsel maken door de fotosynthese

De verschillende delen van een blad

Nerven

Functie van de nerven

- geeft stevigheid aan het blad

- zorgen voor transport van
   water met voedingsstoffen naar

   het blad.

Vatenstelsel

Een mens en een plant hebben allebei vaten nodig 

Een plant heeft vaten nodig voor: 

• Water met voedingsstoffen gaat van de wortels naar de bladeren.

• Voedsel (glucose) uit de bladeren gaat naar de rest van de plant.

De glucose heeft de plant gemaakt bij de fotosynthese.

Vaten

Bloem                            Blad (nerf)

Stengel

Wortel

Aan de slag

Maken: opdracht 2,3,4,5,7 en 9 

Vragen? Maak gebruik van je boek en/of bespreek het met je buur. 

Kom je er niet uit? Steek je vinger op

Klaar? Goed gedaan!  

Huiswerk: 

• 2.1 opdracht 5 & 6  
• 2.2 opdracht 1 t/m 8, 4 hoeft niet 

6. Actieve verwerking

De docent maakt expliciet hoe de leerstof actief verwerkt dient te worden. De docent start met modelleren en laat leerlingen vervolgens actief inoefenen. Volgens het 'ik-wij-jullie/jij-wij' principe wordt de ondersteuning geleidelijk afgebouwd. Er wordt gevarieerd in oefentypes en het leerproces wordt

Checklist:

Expliciete instructie voor toepassingsopdracht: wat, hoe, hoe lang, klaar?

Afwisseling in oefentypes (herkneden van de lesstof)

Eerst voordoen, daarna begeleidt inoefenen, vervolgens zelfstanding en weer samen (ik-wij-jij/jullie-wij)

Het leren zichtbaar maken (zelftesten, gespreid leren, schema’s maken, en samenvatten volgens de Cornell-methode )

Differentiëren waar nodig: heterogeen en flexibel.

 zichtbaar gemaakt, bijvoorbeeld met hardop denken opdrachten. Effectieve leerstrategieën zoals zelftesten, gespreid leren, schema’s maken, en samenvatten volgens de Cornell-methode worden expliciet aangeleerd. Dit herkneden van de lesstof helpt bij het bewerken van het lange termijn geheugen.

Noteer vier organen van planten.

Welke delen van een
blad worden voorgesteld
door de nummer 1, 2, 3 en 4?

1. 1= bladschijf 3= bladsteel 2= bladmoes 4= nerven
2. 1= nerven 3= bladsteel 2= bladschijf 4= bladmoes
3. 1= bladmoes 3= bladsteel 2= bladschijf 4= nerven
4. 1= nerven 3= bladsteel 2= bladmoes 4= bladschijf

Aan de slag

Wat: T2, B2: opdracht 1 t/m 7, opdracht 4 hoeft niet (vanaf blz. 90)

Hoe: In je werkboek, vragen? Vraag je buur of je docent

Hoe lang: 10 minuten

Klaar? Maak opdracht 8 en de opdracht 9 over de suiker in je thee

Huiswerk:

2.1 opdracht 5 & 6

2.2 opdracht 1 t/m 7, 4 hoeft niet 

6. Actieve verwerking

De docent maakt expliciet hoe de leerstof actief verwerkt dient te worden. De docent start met modelleren en laat leerlingen vervolgens actief inoefenen. Volgens het 'ik-wij-jullie/jij-wij' principe wordt de ondersteuning geleidelijk afgebouwd. Er wordt gevarieerd in oefentypes en het leerproces wordt zichtbaar gemaakt, bijvoorbeeld met hardop denken opdrachten. Effectieve leerstrategieën zoals zelftesten, gespreid leren, schema’s maken, en samenvatten volgens de Cornell-methode worden expliciet aangeleerd. Dit herkneden van de lesstof helpt bij het bewerken van het lange termijn geheugen.

Schrijf 2 dingen op waar je meer over wilt weten

7. Formatief handelen

De docent geeft de leerlingen gedurende de les gerichte feedback, feedup en feedforward op de op de inhoud van het werk, de leerstrategie, het gedrag en op zelfsturing. De docent bevraagt willekeurig leerlingen met open vragen. De docent stimuleert kwaliteitsbesef onder leerlingen door bijvoorbeeld leerlingen elkaars werk te laten vergelijken of uitgewerkte voorbeelden te gebruiken, gevolgd door geïnformeerde vervolgstappen.

Stel 1 vraag over iets dat je nog niet goed begrepen hebt.

7. Formatief handelen

De docent geeft de leerlingen gedurende de les gerichte feedback, feedup en feedforward op de op de inhoud van het werk, de leerstrategie, het gedrag en op zelfsturing. De docent bevraagt willekeurig leerlingen met open vragen. De docent stimuleert kwaliteitsbesef onder leerlingen door bijvoorbeeld leerlingen elkaars werk te laten vergelijken of uitgewerkte voorbeelden te gebruiken, gevolgd door geïnformeerde vervolgstappen.

Terugkijken 

op de leerdoelen

1. Je benoemt de onderdelen cellen planten en dieren
   
2. Je kent de organen van een plant en de functie
   
3. Je herkent de cel onderdelen van een plant en dier

Checklist:

• Zijn de leerdoelen behaald?
• Les in context plaatsen van de periode 
• Het leren en het gedrag samen evalueren
• Vooruitblikken adhv JdW-planner  

8. Afsluiting

De docent controleert in de slotfase van de les of de leerdoelen door alle leerlingen behaald zijn en plaatst de les in de context van de betreffende periode. De docent evalueert samen met de leerlingen het leren en het gedrag en blikt vooruit aan de hand van de JdW-planner.

Begrippen bs. 1+2

Noem 5 organen op die je vandaag hebt geleerd

8. Afsluiting

De docent controleert in de slotfase van de les of de leerdoelen door alle leerlingen behaald zijn en plaatst de les in de context van de betreffende periode. De docent evalueert samen met de leerlingen het leren en het gedrag en blikt vooruit aan de hand van de JdW-planner.

Einde

Tot de volgende les

ntr.nl