Moderne tijd: Week 2
Voorgeschiedenis
Realisme en Impressionisme
Moderne tijd: Week 2
Voorgeschiedenis
Realisme en Impressionisme
Lesdoelen
In deze tweede les van de voorbereiding op de Moderne tijd duiken we in het Realisme en het Impressionisme.
Na deze les:
Kun je de kenmerken van beide stromingen benoemen en herkennen.
Kun je uitleggen onder welke omstandigheden beide stromingen tot stand kwamen.
Industriele Revolutie 1750 - 1850
Franse Revolutie
1789-1795
De verlichting
Neo-classicisme 1750 -1835
Romantiek 1775 - 1850
Realisme 1840 - 1900
Impressionisme
1863 - 1900
post- impressionisme
1886 - 1910
even herhalen:
Romantiek
GEVOEL
Terug naar de natuur:
Veel emotie, geen vaste regels
Melangolie en nostalgie
Focus op de kleur ipv lijnen
architectuur: Gotiek
Dans: verhalend 'klassiek' ballet: Tutu's en spitzen
Muziek als uiting van de natuur.
Even herhalen:
Neo-Classicisme
RATIO
Terug naar de klassieken:
aandacht anatomie
Draperieen
sterke diepe kleuren
symmetrie
Klassieke voorstelling
Handelingsbaletten
vaste opbouw muziekstukkken
Arm en Rijk
Nav de industriele revolutie is er nog steeds een groot verschil tussen Bourgoisie (rijke burgers) en de arbeidersklasse. De bourgoisie clashte daarnaast met de adel en de kerk.
Romantische schilderijen (zoals hiernaast De Goya's -chronos) komen voort uit het zware leven van de arbeidersklasse. Ze verbeelden het sublieme.
Ook het realisme heeft haar oorsprong in deze situatie.
Kijkvraag
Op de volgende slide zie je twee schilderijen. Een van de schilderijen is Romantisch, een van de schilderijen is Realistisch.
De vraag:
Welk van de schilderijen is Romantisch en welke is Realistisch? Leg uit.
A: Gustave Courbet
Bonjour Monsieur Courbet
B: W. Nuijen
Schipbreuk op een rotsachtige kust
Welk van de schilderijen is Romantisch en welke is Realistisch? Leg uit.
Realisme
In plaats van het uitgaan van de natuur, gaan de realisten uit van het harde alledaagse leven.
Ook de manier waarop geschilderd werd, werd hier vaak op aangepast, ze schilderden het leven zoveel mogelijk zoals het is: een naturalistische schilderstijl.
De salons (zie video hierna) waren niet zo blij met die directe weergave van de werkelijkheid en de onderwerpkeuze.
Realisme
Millet laat hier de noeste arbeid van de arenmeesters zien op het land. De gewone vrouwen die sober gekleed zijn, zijn respectvol weergegeven.
Door de uitvinding van de verftube konden de realistische schilder ook echt in de buitenlucht schilderen en zo naturalistisch mogelijk werken.
Welke facetten van dit schilderij zijn realistisch?
Niets
De voorstelling
De vormgeving
De voorstelling en de vormgeving.
Let op
Er volgt nu een werk dat in de tijd van de realisten als schokkend werden ervaren door de naaktheid.
Sommigen zullen hier nog steeds aanstoot aan nemen.
Heb je moeite met expliciet naakt:
ogen dicht en twee keer doorklikken :)
Courbet: L'origine du monde.
wat zijn de realistische kenmerken van dit schilderij?
Realistisch?
Beeldhouwkunst
Beeldhouwers hebben het lastig in het realisme. Een beeldhouwwerk kost immers zoveel geld dat alleen de rijken het kunnen betalen en zo wordt avant-garde werken wel erg prijzig.
Deze arbeider in brons is echter gemaakt in opdracht van een fabrieksdirecteur. Inmiddels is de avant-garde kunst alweer overgegaan in het impressionisme. Maar de trotse klassiek vormgegeven arbeider wordt zo toch met respect weergegeven.
Opera
In de opera worden heldhaftige afstammelingen van de goden ook omgeruild voor de gewone mens. Stervende helden bezingen hun leven niet meer in tien minuten durende aria's, maar sterven. punt.
In de opera leren de mensen meeleven met de gewone mens zoals in de opera: Carmen van Bizet en La Traviata van Verdi
Waarom waren opera's als Carmen en La traviata zo vernieuwend? Noem 2 redenen.
Opera en Operette en Vaudeville
Naast Opera ontstaat Operette als een soort sub-genre:
Lichte, vaak komische en korte Opera's met gesproken tekst.
Ook ontstaat er Vaudeville theatershows.
shows voor het hele gezin met allerlei soorten vermaak.
Noem 3 kenmerken van het naturalistische theater.
Van Realisme naar Impressionisme
Eduard Manet maakt een belangrijk verschil vanuit het realisme.
Hij schildert bijvoorbeeld zijn eigen Olympia op basis van de Olympia van Titiaan, dit viel bij de Salon om meerdere redenen niet in de goede aarde.
Kijk goed naar de twee afbeeldingen. Benoem de verschillen en beschrijf welke problemen de Salon hiermee zou kunnen hebben.
Titiaan - Venus van Urbino
( 1538)
Eduard Manet - Olympia
(1863)
Waarin verschillen de 2 werken? Waarom zou de salon Manets werk hebben afgewezen?
Manet - dejeuner sur l'herbe (1863)
Het naakt toen en nu.
Het Naakt Toen en Nu
Wat is jouw (of ons moderne) standpunt over het inzetten van naakt voor de kunst?
Manets provocatie
Courbets Realisme
Plein air schilderen
uitvinding fotografie
Japanse kunst
Impressionisme
Wat betekent eigenlijk een impressie?
Impressie
gevoel, emotie, ervaring, feeling, gevoeligheid, gewaarwording, idee, indruk, instinct, intuïtie, sensatie, vermoeden, voorgevoel
Impressionisme 1870-1905
Momenten vastleggen
Zuivere kleuren (pastel en paars)
Alledaagse onderwerpen
Toetsen
Schetsmatige techniek
Sfeer en lichtval belangrijk
Niet glad afgewerkte beelden
Veel beelden met diepe plooien
Compositie en uitsnijding wordt meer 'toevallig'
Caillebotte
Manet
Monet
Monet
Licht
Een aantal termen om licht te beschrijven zijn:
Licht/ Donker/Transparantie Natuurlijk licht / lichtinval/ reflectie Schaduw / contrast / plasticiteit (Half) doorschijnend / licht doorlatend
Bekijk de afbeelding hiernaast met de focus op het licht
Beschrijf het licht in het schilderij van Degas. Kun je ook iets vertellen over de compositie.
Het impressionisme kun je zien als de ultiem voortzetting van het realisme.
Het idee dat kunst eigentijds en direct moet zijn.
Kunstenaars willen het moment verbeelden. Ze verbeelden de wereld zoals ze hem zien en niet zoals ze weten dat hij eruit ziet.
Postimpressionisme 1880-1900
Kunstenaar schildert niet wat hij ziet, maar wat hij voelt of denkt
Invloeden van andere culturen
Kunstenaars ontwikkelen een eigen stijl
Cézanne: Wiskundige vormen, afgewogen composities
Seurat: Pointillisme: stippen, zuivere kleuren, duidelijke toetsen of stippen
Van Gogh: Felle kleuren en fors toetsen, gevoel speelt een belangrijke rol
Gauguin: Felle Kleuren, exotische invloeden
VAN GOGH
Van Gogh
Cézanne
Gauguin
Seurat
Paul Gauguin - postimpressionisme
Georges Seurat - postimpressionisme
Vincent Van gogh - postimpressionisme
Eind 19e eeuw: Loie Fuller - Serpetine dans
Vermaak viert hoogtij: eerste horrorfilm 1896
Paganini maakt een show van zijn vioolconcerten muzikaal en op de buhne
Lesdoelen behaald?
In deze tweede les van de voorbereiding op de Moderne tijd duiken we in het Realisme en het Impressionisme.
Na deze les:
Kun je de kenmerken van beide stromingen benoemen en herkennen.
Kun je uitleggen onder welke omstandigheden beide stromingen tot stand kwamen en hoe de opmaat naar de moderne tijd eruit zag.
project rembrandt over licht:
https://npo.nl/start/serie/project-rembrandt/seizoen-1/project-rembrandt_21/afspelen