Grammatica-avontuur: bijwoordelijke bepalingen ontdekken

• New lesson editor

Grammatica-avontuur: bijwoordelijke bepalingen ontdekken

Wat weet je al over bijwoordelijke bepalingen?

Lesdoel

Aan het einde van de les kun je een bijwoordelijke bepaling herkennen, deze in een zin vinden en ermee zelf een zin maken.

Eindcheck: kun jij dit?,

Ontleed de zin: 'Morgen krijgt Kes beslist een cadeautje in haar schoen.' Maak daarna zelf een zin met persoonsvorm, onderwerp, lijdend voorwerp, meewerkend voorwerp en twee bijwoordelijke bepalingen.

Wat zijn zinsdelen ook alweer?

Noem zinsdelen die je al kent. Waar let je op bij het ontleden?

Herhaling: de basis

Hij geeft haar het boek. Geef in deze zin de zinsdelen aan.

Wat weet je nog van deze zinsdelen?

Voorbeelden

Persoonsvorm, onderwerp, lijdend en meewerkend voorwerp

Introductie van het nieuwe begrip

Vandaag ontdekken we het zinsdeel: de bijwoordelijke bepaling. Wat zou dit kunnen zijn?

Open vraag: wat valt je op?

Lees deze zin: 'Gisteren heeft Tom snel bij het station een ijsje gegeten.' Welke extra informatie wordt gegeven?

Wat doet een bijwoordelijke bepaling?

Functie

Voorbeelden

Vanmiddag fietst Sam hard naar school met zijn nieuwe fiets.

Een bijwoordelijke bepaling geeft extra informatie: wanneer, waar, hoe, waarom, waarmee enzovoort.

Sleepvraag

Wijs in de volgende zin alle bijwoordelijke bepalingen aan: 'Morgen werkt Lisa met veel plezier thuis aan haar project.'

Hoe herken je een bijwoordelijke bepaling?

Het antwoord op vragen als: wanneer? waar? hoe? waarom? waarmee? geeft vaak de bijwoordelijke bepaling.

Test jezelf: zoek de vragen

Welke vragen kun je stellen bij deze zin? 'Na schooltijd eet Emma buiten snel haar boterham.'

Vraag of onderwerp

Samen oefenen

Markeer in deze zin de bijwoordelijke bepalingen: 'Vanavond brengt Henk met zijn vader rustig de krant rond in de wijk.'

Controleer jezelf

Sleep de juiste zinsdelen naar de goede categorie: persoonsvorm, onderwerp, lijdend voorwerp, meewerkend voorwerp, bijwoordelijke bepaling.

Nog een uitdaging

Maak zelf een zin waarin je ten minste gebruikmaakt van een bijwoordelijke bepaling.

Terugblik: tips voor herkenning

Let op: bijwoordelijke bepalingen zijn meestal extra: haal ze eens weg, verandert de kern van de zin?

Test je inzicht

Welke van deze zinnen bevat géén bijwoordelijke bepaling? Leg uit waarom.

Verdiepingsvraag

Kun je meerdere bijwoordelijke bepalingen in één zin vinden?

Zoek in deze zin: 'Morgenochtend neemt Noor met haar vriendinnen gezellig de bus naar het museum.'

Extra tip

Denk aan volgorde en combinatie van vragen!

Reflectie

Wat heb je vandaag geleerd? Waar wil je verder mee oefenen?

Eindcheck: ontleden & zelf maken

Ontleed: 'Morgen krijgt Kes beslist een cadeautje in haar schoen.'

Maak zelf een zin met persoonsvorm, onderwerp, lijdend voorwerp, meewerkend voorwerp & twee bijwoordelijke bepalingen.

Afronden

Goed gedaan! Heb je vragen over bijwoordelijke bepalingen? Deel ze met de klas of stel ze aan de docent.

Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.

Schrijf 2 dingen op waarover je meer wilt weten.

Stel 1 vraag over iets dat je nog niet zo goed hebt begrepen.