THEMA 2 - PEDAGOGIEK
Hoofdstuk 5 – Opvoeden in onze maatschappij
THEMA 2 - PEDAGOGIEK
Hoofdstuk 5 – Opvoeden in onze maatschappij
Inleiding
Inleiding
Opvoeden: complexer
Maatschappelijke ontwikkelingen
Wereld is stuk ingewikkelder
Vandaag: kind centraal
Veranderingen
Microniveau
Ouder-kindrelatie
Opvoedingsstijlen
Macroniveau
Wetgeving
Inleiding
1 Vrijheid versus bezorgdheid
Prestatiemaatschappij
Beoordeeld op wat we presteren en bereiken
Werksituaties
Gezinsleven
Druk ouders
Vrijheid geven <-> controle houden
1.1 Beïnvloedende factoren
1.1 Beïnvloedende factoren
Gezinssamenstelling
Vandaag
Kleinere gezinnen
Verwachten dat het kind alles uit het leven haalt
Angstcultuur
Permissieve of overbeschermende opvoedingsstijl
Echtscheidingen
Invloed opvoedingsstijl
1.1 Beïnvloedende factoren
Individualisering en prestatiedruk
Individualistische maatschappij
Minder ondersteuning sociaal netwerk
=> Controlerende aanpak
Druk ouders
Invloed media
Welzijn kind
=> Bange, onzekere ouders
1.1 Beïnvloedende factoren
Keuzestress
Uitgebreid aanbod hobby’s, studies, beroepen ...
Keuzevrijheid <-> keuzestress
Bevrijdend <-> beklemmend, beangstigend
1.1 Beïnvloedende factoren
Mondigheid
Toegenomen assertiviteit => ongewenst gedrag
Duidelijke grenzen
Hogere controle
=> Maar: huidige generatie
Op veel vlakken beter dan vorige
Verkeerde perceptie media
1.1 Beïnvloedende factoren
Kennismaatschappij
Toename kennis
Invloed opvoedingsmilieus
Secundair: metingen (eventueel leiden tot ondersteuning)
Prestatiedruk
Faalangst
Onzekere ouders
Primair: (te) veel informatie
Quartair milieu speelt daarop in
Protoprofessionalisering
1.2 Overparenting
Overbeschermende aanpak
Weinig vrijheid
Onaangepaste betrokkenheid en ondersteuning aan ontwikkelingsniveau
Te weinig autonomie
Vaak gedragsmatige en/of psychologische
=> Fysieke ruimte wordt steeds kleiner
Mijn ouders kunnen mijn locatie volgen op hun GSM
Ja
Neen
Answer C
Answer D
Ik zou later ook mijn kinderen hun locatie volgen
Ja
Neen
Answer C
Answer D
Vanaf welke leeftijd mocht jij een uurtje alleen thuisblijven?
Vanaf welke leeftijd mogen jouw kinderen later een uurtje alleen thuisblijven?
Vanaf welke leeftijd mocht je een avond/stukje van de nacht alleen thuisblijven?
Vanaf welke leeftijd mogen jouw kinderen later een hele avond/stukje nacht alleen thuisblijven?
Ik mocht in de eerst graad van de lagere school alleen naar een speeltuintje in de buurt
Ja
Neen
Answer C
Answer D
Ik mocht in de tweede graad van de lagere school alleen naar een speeltuintje in de buurt
Ja
Neen
Answer C
Answer D
Ik mocht in de derde graad van de lagere school alleen naar een speeltuintje in de buurt
Ja
Neen
Answer C
Answer D
Mijn kinderen mogen later vanaf deze leeftijd alleen naar een speeltuintje gaan
Ik mag s'avonds alleen met de fiets ergens naartoe rijden
Ja
Neen
Answer C
Answer D
Vanaf welke leeftijd mag je kind later alleen op vakantie (zonder begeleidende organisatie)
Vanaf welke leeftijd mag jij alleen op vakantie zonder begeleidende organisatie?
Als trotse moeder had Kirstie Allsopp de buitenwereld via X laten weten dat ze haar 15 jaar oude zoon Oscar Hercules na zijn eindexamen drie weken lang met een één jaar oudere vriend door Europa had laten reizen, een reis die onder meer langs Amsterdam had geleid.
Ik vind dit oké
Ik vind dit niet oké
Answer C
Answer D
1.2 Overparenting
1.2 Overparenting
1.3 Gevolgen van overparenting
Ontwikkeling en welbevinden van het kind
Beschermende factoren
Betrokkenheid
Voldoende ondersteuning
Nodige grenzen stellen
Maar: betrokkenheid overbescherming negatieve gevolgen
1.3 Gevolgen van overparenting
1.3 Gevolgen van overparenting
Overdiagnosticering
Bezorgdheid en onzekerheid
Professionele hulp
Tendens
Gedrag als problematisch categoriseren
Psychische stoornis als verklaring
1.3 Gevolgen van overparenting
Onderwijs
Controle ouders
Schaduwonderwijs
Juridisering
1.3 Gevolgen van overparenting
Parentale burn-out
Druk ouders
Werk – gezin
Falen
Parentale burn-out
Enkel nog praktische zorg
Individualistische cultuur
Opvoeden = persoonlijke taak ouders
Risicofactoren:
Externe druk
Hoge preventiefocus
1.4 Nuancering
Niet blindstaren op overbeschermende opvoedcultuur
Helikopterouders zijn niet de norm
Toename betrokkenheid
Overschatting invloed ouders
Tegenbeweging overparenting
Lui ouderschap
2 Consumptiemaatschappij
2.1 Toenemend materialisme
Consumptiemaatschappij
Goederen en diensten kopen en gebruiken
Consumeren: centraal aspect materialisme
Meritocratie
Toetreden hogere klasse door eigen verdienste
2.1 Toenemend materialisme
Vansteenkiste & Soenens: onderzoek waarden bij keuzes en levensbeslissingen
Intrinsieke levensdoelen (= doelen die we op zichzelf waarderen)
Belang warme relaties, zelfontwikkeling, goede gezondheid
Bijdrage samenleving door inzetten goede doelen
Extrinsieke levensdoelen (= doelen voor bevestiging en beloning)
Financieel succes, status en macht, populariteit, schoonheidsideaal
Verhouden zich als uiteinden wip
2.1 Toenemend materialisme
Vandaag: intrinsieke waarden minder belangrijk
Verleiding nastreven extrinsieke doelen
Generatie Y of millennials stellen extrinsieke waarden voorop
Generatie X of babyboomgeneratie doen dat minder
2.1 Toenemend materialisme
2.2 Invloed van opvoeding
2.2 Invloed van opvoeding
2.2 Invloed van opvoeding
Alternatieve aanpak
Tijd doorbrengen met kinderen
Complimenten
Enthousiasme
Aandacht
Communicatie
Troost
Aanmoediging
Plezier
Privileges ontzeggen
Inzetten kracht dankbaarheid
Autoritaire opvoedingsstijl: invloed materialisme latere leeftijd
2.2 Invloed van opvoeding
Ommekeer
Generatie Z
Minder materialistisch ingesteld
Initiatieven eenvoudigere levensstijl
Korteketenproducten
Vintage kleren tweedehandswinkels
Tiny house
Onderling uitwisselen spullen
Wegwerpmaatschappij => deeleconomie evolueren
Meer contact en vertrouwen in eigen woonbuurt
2.3 Smartphones en sociale media
2.3 Smartphones en sociale media
Sociale media
Vervullen diepgaande behoefte
Verslavende werking