Breuklijnen in de wereldreligies

Breuklijnen in de wereldreligies

1 / 16
next
Slide 1: Slide
New lesson editorGeschiedenisVoortgezet speciaal onderwijsMiddelbare schoolvmbo t, mavo, havoLeerroute VTLeerroute MLeerroute HLeerjaar 1

This lesson contains 16 slides, with interactive quizzes and text slides.

time-iconLesson duration is: 25 min
Report this lesson

Items in this lesson

Breuklijnen in de wereldreligies

Wat weet jij al over het ontstaan en de splitsingen van grote religies?

Leerdoel

Aan het einde van de les kun je de belangrijkste splitsingen in het ontstaan van het christendom, de islam en het orthodoxe en rooms-katholieke geloof beschrijven.

Het begin: christendom uit het jodendom

± 1000 v.Chr. – Ontstaan van het Jodendom

  • Het jodendom ontwikkelt zich in het oude Israël.

Het christendom ontstond in de eerste eeuw uit het jodendom. Jezus van Nazareth en zijn volgelingen richtten een nieuwe geloofsgemeenschap op.

1e eeuw – Splitsing binnen het Jodendom → Ontstaan van het Christendom


  • Volgelingen van Jezus zien hem als de Messias.

  • Andere joden erkennen Jezus niet als Messias.

  • Hierdoor ontstaat een scheiding tussen:

    • het rabbijnse jodendom

    • het christendom

Dit is het eerste grote schisma (scheuring van een geloof) in deze tijdlijn.

Het christendom en de islam: de breuk in 622

In 622 ontstond de islam op het Arabisch schiereiland. Moslims zien Mohammed als profeet, terwijl christenen Jezus als zoon van God zien. Dit was een nieuwe grote scheiding in het geloof.

1e–4e eeuw – Groei van het Christendom


  • Christenen verspreiden zich door het Romeinse Rijk.

  • In 380 wordt het christendom staatsgodsdienst van het Romeinse Rijk.

622 – Ontstaan van de Islam (Hedjra)


  • De profeet Mohammed verhuist van Mekka naar Medina.

  • Dit jaar markeert het begin van de islamitische jaartelling.

  • De islam groeit snel in het Midden-Oosten, Noord-Afrika en delen van Europa.

  • 661 – Eerste grote schisma binnen de Islam

    Na de dood van kalief Ali ontstaat een blijvende scheuring:

    • Soennieten (meerderheid): leiders worden gekozen.

    • Sjiieten (minderheid): leiders moeten afstammen van Ali, de neef van Mohammed.

De splitsing van 1054: oosters en westers

Het Oosters-orthodoxe geloof

Gevolg van twist over leiding van de kerk. Aan de oostelijke kant ontstond het orthodoxe geloof, met Constantinopel als belangrijk centrum.


  • Geleid door patriarchen, vooral die van Constantinopel.

  • Griekse traditie.

In het westen bleef Rome het centrum. Hier heerst de paus over de rooms-katholieke kerk.


  • Geleid door de paus in Rome.

  • Latijnse traditie.

Het rooms-katholieke geloof

De val van Constantinopel (1453)

De stad viel in handen van de Ottomanen. Hierdoor verspreidde de islam zich verder over Europa en Noord-Afrika.

1. Verzwakking van de orthodoxe wereld

  • De oosters-orthodoxe kerk verliest haar politieke centrum.

  • Veel orthodoxe gebieden komen onder islamitisch bestuur.

  • 2. Uitbreiding van de Islam in Europa

    • Het Ottomaanse Rijk breidt zich uit richting:

      • de Balkan

      • Griekenland

      • Hongarije

      • delen van Oost-Europa

Reflectie: grote breuklijnen

Welke gevolgen hebben deze scheidingen voor de hedendaagse religieuze wereld? Denk na over hoe deze breuklijnen doorwerken tot op de dag van vandaag.

Samenvatting van de les

Je hebt geleerd hoe het christendom uit het jodendom ontstond, de islam zich afscheidde en hoe het oosten en westen van de kerk splitsten. Ook begreep je de impact van de val van Constantinopel op de religieuze geschiedenis.

Samenvattende tijdlijn (in één oogopslag)

Jaar Gebeurtenis Betekenis

± 1000 v.Chr. Ontstaan jodendom. Basis van monotheïsme. 1e eeuw

Christendom splitst af van jodendom

Eerste grote schisma

622 Ontstaan islam Begin islamitische jaartelling

661 Scheuring soennieten–sjiieten. Grootste interne splitsing islam

1054 Groot Schisma christendom. Rooms-katholiek vs. Oosters-orthodox

1453. Val van Constantinopel. Verzwakking orthodoxie,

uitbreiding islam

Schrijf 3 dingen op die je deze les hebt geleerd.

Schrijf 2 dingen op waarover je meer wilt weten.

Stel 1 vraag over iets dat je nog niet zo goed hebt begrepen.