Transport van een neurologische patiënt
Monique Kappert
Neural practitioner
Intensive Care verpleegkundige
Transport van een neurologische patiënt
Monique Kappert
Neural practitioner
Intensive Care verpleegkundige
Inleiding
Casus
ICP metingen
Transport
A/B/C/D
Casus
Vragen
Casus neurotrauma
29- jarige man
Eenzijdig motor ongeval
A: Ademweg vrij
B: Insufficiënte ademhaling
C: RR 105/60 (75) mmHg
HF 130/min
D: Neurologie:
EMV 1-1-1
Pupillen: L 6mm licht stijf; R 4 mm Licht reactief
Wat is meest voorkomend klinisch verschijnsel bij een neurotrauma?
Hoe wordt dat verklaard?
Wat heb je nodig voor een intact bewustzijn?
1 hemisfeer
1 thalamus
Hersenstam
(formatio reticulare)
CT – scan
Diffuse axonale schade (DAI- TAI) met oedeem, aangezichtsletsel en schedelbasisfractuur
https://www.youtube.com/watch?v=55u5Ivx31og&feature=player_detailpage
Casus: Er wordt een ICP meter ingebracht
Waarom willen we ICP meten?
Voorkomen van secundaire schade door hoge ICP
Monitoring van effect behandeling
Nodig voor berekenen benodigde MAP voor behoud CPP
Transport ICP meter
- ICP meter afkoppelen tijdens transport
P1 systole, arteriële instroom van bloed
P2 compliantie brein
P3 diastole, uitstroom veneus bloed
ICP curve
Casus
A/B: Volledig beademd
C: Stabiel. Tensie 110 /50 (map 70), SR 75
D: Rass -5. Sedatie: propofol.
Pupillen: L 6mm licht stijf; R 4 mm Licht reactief
ICP: 10
Wat is de CPP?
Wat is de EMV?
Andere vormen van ICP meten
IC-behandeling neurotraumapatiënten
Voorkomen van secundaire cerebrale schade.
Allereerst moet het O2-aanbod aan de hersenen optimaal zijn.
Basisvoorwaarden hiervoor zijn:
- Adequaat Hemoglobine (≥ 6.0 mmol/L)
- Adequate oxygenatie
- Adequate cerebrale perfusie
Beademing
Indicatie tot intuberen GCS < 8
Hypoxie altijd voorkomen
Goed oxygeneren saturatie > 95%.
Voorkom hypoxie.
Gecontroleerde beademing
Normocapnie
CO2 4,5 – 5,4 kPa
Wat doet co2 met je bloedvaten in je brein?
Circulatie
- Voorkom hypotensie
- MAP-ICP=CPP
-Overweeg fluid challenge en inotropie
- Streef normothermie
- Koelen bij temp > 37,5
Bloedvoorziening brein
15-20% van de cardiac output gaat naar het brein
800 – 900 ml per minuut
75% hiervan bereikt de hersenen via beide a. carotis
Koorts
Toename cerebrale metabolisme
Verhoogde cerebrale bloedstroom
Gelijktijdige toename van bloedvolume
Als compensatiemechanismen zijn uitgeput:
Hoog cerebraal bloedvolume verhoogde ICP
Neurologie
Streven naar ICP < 20 mmHg
ICP behandelen als > 15-30 minuten verhoogd
MAP-ICP= CPP
Denk aan vrijgeven rug/nek
Preventie hoge ICP
Goede pijnstilling
Prikkelarm verplegen
Clusteren van handelingen
Sedatie
Houding 30°, hoofd in midline.
Cave hyponatriemie (denk aan infuusvloeistof)
Cave insulten
Monro-Kellie
Casus
A/B: Volledig beademd
C: Tensie 90 /50 (map 63), SR 90
D: Rass -5. Sedatie: propofol.
Pupillen: L 8mm licht stijf; R 4 mm Licht reactief
ICP: 25
Wat is de CPP?
Hyperosmolaire therapie
Mannitol
Osmotisch diureticum (gebruikt sinds 1962)
Geeft daling hersenvolume door dehydratie ->
H2O naar de circulatie -> excretie door de nieren
Werking start na 1 - 5 min; piekt na 60 - 90 min; duurt totaal 4 - 24 uur
Hypertoon zout
NaCl 3% - 7,5% werkingsprincipe hetzelfde als mannitol
Lijkt minder “rebound effect” te geven dan mannitol omdat het minder neigt te stapelen in het hersenweefsel
(lastigere passage BBB)
In veel centra’s eerste keus
Casus
A/B: Volledig beademd
C: Tensie 180/95 map: 123, ST 160
D: Rass -5
Pupillen: L 8mm licht stijf; R 4 mm Licht reactief
ICP 30, CPP 93
Wat gebeurt hier?
Casus
Er is een CT herhaald -> zwelling is toegenomen.
Patiënt dreigt in te klemmen.
Er wordt besloten tot decompressie craniotomie -> met spoed naar OK.
Hoe ga je te werk en hoe voorkom je inklemming?
Ventileer naar normocapnie
Hyperventileren? Dubieus!
Werking via vasocontrictie v/d hersenvaten -> CBF↓
Maar wat doet dit met de perfusie van een geprikkeld brein?
Echter, dit vermindert de flow van bloed naar de
beschadigde hersenen ook….
Beademingsvoorwaarden
Beademingsvoorwaarden hoe lager hoe beter?
Therapieën bij dreigende inklemming
Herhaal CT-cerebrum om eventuele neurochirurgische opties te herevalueren
Decompressie craniotomie
Barbituraat “coma” (burst suppressie)
Therapeutische hypothermie (< 35 °C)
Eventueel liquor af laten lopen bij EVD
Aandachtspunten dreigende inklemming
Elevatie hoofd naar 30° - 45°
Nek rechthouden, geen afklemming nek
PEEP zo laag mogelijk houden
Voorkom hypotensie (systole < 90 mmHg)
Voorkom hypertensie (CPP > 120 mmHg)
Voorkom hypoxie (pO2 < 8.0 kPa)
Aandachtspunten transport
-Neem zo weinig mogelijk pompen, infuzen mee
-Laat patiënt zo lang mogelijk in 30° liggen
-Hoofd recht. Niet geknikt
-Handelingen clusteren
-Externe ventrikeldrain dicht. Ook bij verzorging!
Casus
Tijdens transport naar de OK voor decompressie craniotomie, zien we onderstaande waarden.
A/B: Volledig beademd.
C: Tensie 40/15. HF: 70
D: Pupillen links 8 licht stijf / rechts 8 licht stijf.
Rass -5.
Wat is hier gebeurd? En wat moeten we nu doen?
Inklemmen
Verschuiving hersenstructuren
Wanneer belangrijke structuren in hersenstam verdrukt worden
Voorafgaand cushingrespons:
Sympaticus gaat aan, parasympaticus gaat aan
Cerebrale autoregulatie
Cerebrale autoregulatie is het mechanisme om CBF constant te houden ongeacht het optreden van drukveranderingen.
Voorbeeld: stel dat een kleine arterie eerst een diameter heeft van 1 mm, die vervolgens afneemt
tot 0,95 mm. De afname in diameter is maar 5%, maar de stroom zal dan met circa 20% dalen!
CBF kan constant blijven bij bloeddrukstijgingen of dalingen, mits de weerstand wordt aangepast
Diameterverandering werkt zo effectief dat enorme grote bloeddrukverschillen gecompenseerd kunnen worden
Bij een MAP lager dan 50 of hoger dan 150 mmHg werkt de autoregulatie niet en volgt de CBF de ABP passief
Autoregulatie kan gestoord raken bij infarcten, bloedingen en TBI
Bij opheffen van een stenose kan een hyperperfusiesyndroom ontstaan
Verstoorde autoregulatie
Nieuwe inzichten – pressure reactivty index (PRX)
NIRS
Meting zuurstofsaturatie in microcirculatie
Nog geen duidelijke plek in de kliniek
Toepasbaar voor wetenschappelijk onderzoek
Tot slot
15.00 uur EMV 3-5-3
18.00 uur 1-1-1 !!!
Dit was het stukje trauma zorg
Nog vragen?
Casus OHCA
Cardioloog: ST elevaties inferolateraal
STEMI spoedindicatie voor CAG
Nu naar catheterisatiekamer! “time is muscle!”
Wat nu?
Wat zien we hier op de CT?
Wat is de behandeling
Welke interventies pas je toe?
Subarachnoïdale bloeding
Externe Ventrikel Drain (EVD)