1. Introductie en voorkennis

• Natuurkunde
• Middelbare school
• mavo
• Leerjaar 3

1. Introductie en voorkennis

Ga rustig zitten op je plek.

Je jas en telefoon zijn aan de kapstok en in de kluis.

Pak je iPad, boek en pen op tafel.

Wat gaan we doen?

Uitleg: globale inhoud laatste hoofdstukken van dit jaar.

Samen bekijken: syllabus van Nask1 (examenstof).

Individueel: voorkennis ophalen over het onderwerp Stoffen.

De laatste toets gaat over twee hoofdstukken:

H4 - Stoffen en H7 - Materialen

Telt mee: 10% voor examendossier, 20% voor je overgang.

Dit is de enige examenstof die je krijgt die niet meer terugkomt in de vierde klas.

Wat betekent dat?

1. Neem je Nask1 mee naar klas 4? Zorg dan nu alvast voor een schrift waarin je aantekeningen maakt die je kan gebruiken in de voorbereiding op je examen.

2. We gaan gebruik maken van examenoefening / oude examenopgaven.

3. We gaan naar de syllabus van Nask1 kijken om te zien wat de leerdoelen zijn voor het examen. Klik hier om deze zelf te openen.

Inhoud van de hoofdstukken

H4 Stoffen:

Je (her)kent verschillende stofeigenschappen, je kan uitleggen hoe je mengsels kan scheiden van elkaar, je kent gevaren van stoffen en kan daarbij symbolen en etiketten aflezen.

H7 Materialen:

Je kent eigenschappen van materialen in constructie en verpakkingen, je kan het productieproces beschrijven, je kan afvalverwerking beschrijven, je kan rekenen en redeneren met dichtheid.

Aan de slag!

Maak: de Voorkennistoets van hoofdstuk 4 - Stoffen.

Hoe: in je papieren boek, hoofdstuk 4, eerste opdrachten.

Met wie: voor jezelf.

Hoe lang: maximaal 7 minuten.

Klaar: schrijf drie dingen op die je al wél wist uit deze voorkennistoets, en twee dingen die je nog niét wist.

Wat moeten we al weten?

1. Je kunt de drie fasen en zes faseovergangen van stoffen benoemen en beschrijven.

2. Je kunt beschrijven hoe moleculen bewegen in de vaste, vloeibare en gasvormige fase.

3. Je kunt beschrijven wat een stofeigenschap is en hoe je op basis van deze eigenschappen stoffen kunt scheiden.

Afhankelijk van temperatuur is een stof in de vaste, vloeibare of gasvormige fase.

Elke stof heeft een eigen smeltpunt en kookpunt, temperaturen waarbij ze overgaan naar een andere fase.

Het smeltpunt van water is...

1. 0 K
2. 100 K
3. 0 °C
4. 100 °C

Moleculen zijn de kleinste deeltjes van een stof die nog de eigenschappen van die stof hebben.

Ze bestaan uit atomen. Molecuul van één soort atoom heet een element. Molecuul van meerdere atomen heet een verbinding.

Koolstofdioxide (CO2) is een...

1. Element
2. Verbinding

Een stof met één soort moleculen noemen we een zuivere stof.

Een stof met meerdere soorten moleculen is een mengsel.

Wat zijn voorbeelden van zuivere stof/mengsel uit jullie foto's van vorige week?

Mengsels kan je van elkaar

scheiden. Je sorteert dan de verschillende soorten moleculen.

Extraheren is een voorbeeld van een scheidingsmethode. Je maakt daarbij gebruik van een stofeigenschap: de oplosbaarheid van stoffen.

Filmpje

Met welke scheidingsmethode zou je nog meer opgelost suiker en water kunnen scheiden?

1. Filtreren
2. Indampen
3. Bezinken
4. Extraheren

Alles gecombineerd

Gebruik de Binas, tabel 15 t/m 17.

1. In welke fase is lood bij kamertemperatuur? (= 293 K).

2. In welke fase is kwik bij kamertemperatuur?

3. Is de fase waarin een stof zich bevindt bij kamertemperatuur een stofeigenschap? Leg uit waarom wel of niet.

4. Beschrijf hoe moleculen zich bewegen in lood op kamertemperatuur.

5. Een mengsel van alcohol en water kan je van elkaar scheiden door het te koken. Van welke stofeigenschap maak je dan gebruik?

Alles gecombineerd

1. In welke fase is lood bij kamertemperatuur? (= 293 K)

In de vaste fase. Het smeltpunt van lood ligt boven kamertemperatuur, dus het is nog niet vloeibaar.

Alles gecombineerd

2. In welke fase is kwik bij kamertemperatuur?

In de vloeibare fase. Het smeltpunt van kwik ligt onder kamertemperatuur, maar het kookpunt ligt erboven, dus het is nog geen gas.

Alles gecombineerd

3. Is de fase waarin een stof zich bevindt bij kamertemperatuur een stofeigenschap?

Het is een stofeigenschap, omdat de fase bij die temperatuur iets zegt over kenmerken van de stof (kook- en smeltpunt) die typerend zijn voor de stof en die niet veranderen.

Alles gecombineerd

4. Beschrijf hoe moleculen zich bewegen in lood op kamertemperatuur.

Lood is dan in vaste fase, dus de moleculen zitten op een vaste plek, maar ze trillen wel. Deeltjes staan nooit helemaal stil.

Alles gecombineerd

5. Een mengsel van alcohol en water kan je van elkaar scheiden door het te koken. Van welke stofeigenschap maak je dan gebruik?

Van het verschil in kookpunt. Omdat alcohol een lager kookpunt heeft, gaat die als eerste koken en dus verdampen. Je houdt daarna water zonder alcohol over.

Aan de slag

Lees: paragraaf 4.1

Maak: paragraaf 4.1, opdrachten 1 t/m 8.

Doel: opfrissen van je kennis over moleculen en stofeigenschappen.

Hoe: in je (online) boek.

Met wie: je mag rustig overleggen met je buur.

Hoe lang: tot 5 minuten voor einde, dan samen opdracht nabespreken.

Klaar? Begin alvast met paragraaf 4.2, opdrachten 1 t/m 4.