Diergedrag

• Dier
• Voortgezet speciaal onderwijs
• Leerroute 1

Diergedrag

Welke soorten gedrag
ken je bij dieren?

Weet jij waar de snavel van deze vogel voor is gemaakt?

Weet jij van welk dier deze poot is en wat het doel is van deze poten?

De pauw heeft een bijzondere staart.
wat is het doel van deze staart

1. Roofdieren afschrikken
2. Vrouwtjes verleiden
3. Jongen beschermen tegen de zon
4. Camouflage (opgaan in de omgeving)

Waarvoor denk jij dat de tanden van dit dier zijn

Wat is dit nu?
van welk dier zijn deze dingen en waarvoor zijn ze

Van welk dier zijn deze poten en waarvoor zien ze er zo uit?

Wat is nu gedrag?

Waarom blaft een hond en graaft een konijn? Waarom gaat een slang in de zon liggen en waarom dansen twee duiven om elkaar heen. Alles wat een dier doet heeft een doel. En om hierachter te komen moet je naar het gedrag van een dier kijken.

Maar wat is nu gedrag?

Gedrag is alles wat een mens of dier doet!

voorbeelden zijn; lopen, zwemmen, paren, mekkeren enz.

Prikkels

De meeste dieren hebben vijf zintuigen.  Dit zijn de ogen,oren, tong, neus  en de huid.

Zintuigen vangen signalen op uit de omgeving.  Deze worden in de hersenen omgezet tot informatie.

Een signaaltje waarop je zintuigen reageren noemen we een prikkel.

De zintuigen reageren op prikkels van de buitenwereld. 

Voorbeelden van deze prikkels zijn; Geur, smaak, licht, geluid, warmte, kou en pijn

kou

warmte

smaak

geluid

licht

geur

pijn

ruw / zacht

Uitwendige prikkel

Je weet nu dat een zintuig reageert op een prikkel

prikkels die de zintuigen van buitenaf ( buiten het lichaam) opvangen noemen we een Uitwendige prikkel.

Geur, smaak, geluid, licht, warmte/ kou en ruw/zacht zijn dus uitwendige prikkels.

Inwendige prikkel

Ook van binnenuit kan het dier prikkels krijgen.

als het dier niet genoeg gegeten heeft dan krijgt het honger.

Door de hongerprikkel gaat het dier weer eten.

Voortplanting wordt geprikkeld van binnenuit.

Prikkels die van binnen uit het lichaam komen worden inwendige prikkels genoemd.

Een konijn ziet een vos aankomen en schiet zijn holletje in. Zien is dat een uitwendige of inwendige prikkel?

Een paard heeft honger en loopt naar de hooiruif toe. Honger is een inwendige of een uitwendige prikkel?

Een hertenbok vecht met andere bokken om zich te kunnen voortplanten.
Het willen voortplanten is een inwendige of een uitwendige prikkel?

De hond ruikt iets lekkers en gaat voor zijn baasje zitten.
Geur is een inwendige of een uitwendige prikkel?

Soorten gedrag

Gedrag komt voor uit een prikkel. Door de prikkel geeft het dier een reactie.

Schijn je met een fel licht je ogen, dan is je reactie "ogen dichtdoen".

Het dichtdoen van je ogen heeft als doel je ogen te beschermen.

Het gedrag van dieren kun je onderverdelen in soorten gedrag. Een aantal voorbeelden van soortengedrag staan hieronder benoemd.

- Eetgedrag; de manier hoe een dier aan zijn eten komt

- Sociaal gedrag; de manier hoe een dier met soortgenoten omgaat

- Vluchtgedrag; de manier dat een dier vlucht

- Voortplantingsgedrag; de manier dat een dier vrouwtjes verleid om te kunnen voortplanten

opdracht 5

je krijgt zo vijf verschillende filmpjes te zien op de volgende slides.

Op deze filmpjes gedragen dieren zich allemaal anders. wat voor een gedrag zie jij in deze filmpjes.

maak aantekeningen

schrijf bij elk filmpje het gedrag dat je ziet!

en wat voor doel het gedrag heeft!

Wat voor gedrag laat de Mimicbird in het filmpje zien en wat is hier het doel van

Wat voor gedrag laat de Octopus in het filmpje zien en wat is hier het doel van

Wat voor gedrag laat het Edelhert in het filmpje zien en wat is hier het doel van

Wat voor gedrag laat de vogels in het filmpje zien en wat is hier het doel van

Wat voor gedrag laat de kraai in het filmpje zien en wat is hier het doel van

Doel behaald

Doel niet behaald

Je kan vertellen wat gedrag is

je kan vertellen wat een prikkel is

je kan het verschil uitleggen tussen een inwendige prikkel en uitwendige prikkel

Gedragsonderzoek

• Soorten gedragingen bij dieren waarnemen
• In het wild / in gevangenschap

Ethogram = grafiek met gedragingen van een dier

Opdracht 1. Tabel op papier maken

• Kies uit: Eigen huisdier - Fretten video - Cavia video
• Nodig: Pen en papier

Je schrijft aan de linkerkant:      Gedragingen
Aan de rechterkant schrijf je:     Aantal turven

Opdracht 2. Observeren

• 15 min. je huisdier observeren of de video van de fretten of   cavia bekijken
• Iedere minuut turf je op je blaadje het gedrag dat je het vaakst in die minuut hebt waargenomen

||||

||

Opdracht 3. Ethogram

• Je gaat een ethogram maken in Excel
• Bekijk de instructie video op de volgende dia