M&O Week 2. (les 1) Etiketten lezen en was sorteren.

• Zorg en Welzijn
• Middelbare school
• vmbo b, k
• Leerjaar 4

Terugblik 

Wasmachine schoonmaken

- Maak een stappenpan hoe je de wasmachine schoonmaakt. Denk ook aan wat je nodig hebt. 

- Op papier of op je laptop. 

- 5 minuten 

- eerst zelf aan de slag

- Klaar? bespreek het resultaat met een klasgenootje

terugblik en activeren van aanwezige kennis 

Startklaar

• Welkom Klas! 
• Ga allemaal op je plek zitten. 

1. Startklaar

Bij de start van iedere les verwelkomt de docent de leerlingen bij de ingang van de deur, noemt leerlingen bij naam, maakt oogcontact en besteedt aandacht aan hun welbevinden. De docent geeft het goede voorbeeld en spreekt hoge verwachtingen uit voor het verloop van de les door succescriteria op gewenst gedrag, schooltaal en effectief leren te benoemen. De leerlingen zijn startklaar: ingelogd in LessonUp, telefoons opgeborgen in het Zakkie, en JdW-map op tafel.

Etiketten lezen en was sorteren. 

      Leerdoelen

Aan het einde van de les: 

• herkent je verschillende soorten was en weet wat de wassymbolen op een etiket betekenen.(R)
• sorteert je kleding correct op kleur en materiaal en kiest het juiste wasprogramma aan de hand van het etiket. (T1)
• je gebruikt kennis van etiketten om een passend wasadvies te geven voor een onbekend kledingstuk.. (T2)
• uitleggen waarom verkeerd sorteren of een verkeerd wasprogramma schade aan kleding kan veroorzaken. (I)

3. Leerdoelgericht werken

De docent geeft het onderwerp, RTTI geformuleerde leerdoelen en de lesopbouw aan. De docent weet de leerdoelen goed te laten aansluiten bij de voorkennis en het (taal)niveau van de leerlingen. Gedurende de les wordt continu een terugkoppeling naar de leerdoelen gemaakt om de mate van beheersing te controleren.   

JdW-kijkwijzer

Lesopbouw:

1. Vooraf:
   Startklaar, Voorkennis activeren, Formatief Handelen
   
   
2. Instructie:
   Leerdoelgericht werken, Inclusieve didactiek, Concrete en herkenbare voorbeelden, Formatief Handelen
   
   
3. Toepassing:
   Actieve verwerking, Formatief handelen 
   
   
4. Evaluatie:
   Afsluiting

Textiel

Vraag: Wat weet je over textiel? 

Van welke merk is het kledingstuk dat je het meeste draagt? 

Textiel 

Textiel= geweven stof

UITLEG 

Textiel staat letterlijk voor geweven stof.

Textiel verwijst naar materialen die worden gemaakt van vezels, zoals katoen, wol, zijde en synthetische vezels.

Textiel wordt gebruikt voor kleding, beddengoed, meubels, tassen, en zelfs technische toepassingen zoals in de luchtvaartindustrie.

Textielproductie heeft een rijke geschiedenis die teruggaat tot duizenden jaren geleden, van handmatig weven tot moderne machinale productie.

Het productieproces omvat stappen zoals spinnen, weven, verven en afwerken om textielmaterialen te creëren

Textiel wordt ook gebruikt voor..... 

Functies van textiel

Functies van textiel:

• beschermen tegen kou, warmte en vocht;
• uiterlijk aantrekkelijker maken;
• je onderscheiden (uniform/cultuur);
• schoonmaken.

Materialen 

Natuurlijke grondstoffen komen uit de natuur, zoals wol en katoen.
Ze zijn verdeeld in twee groepen:

• plantaardig

• dierlijk
  

Kunstmatige grondstoffen worden in de fabriek gemaakt en heten ook wel synthetisch.

Er zijn twee soorten:

• halfsynthetisch : gemaakt van een natuurlijke grondstof

• synthetisch:  komt niet in de natuur voor

Van de grondstoffen worden de vezels gebruikt en die worden geweven tot textiel. 

Vezels zijn de kleinste stukjes waaruit een draad is opgebouwd. 

 

Linnen 

Viscose

Wol

Polyamide ( Nylon)

Katoen

Zijde 

Polyester 

Leer

basismaterialen= grondstoffen 

Goed om te weten...

Notitie: 

- Natuurlijke vezels zoals wol en katoen zijn bijvoorbeeld bekend om hun isolerende eigenschappen, die warmte vasthouden en ademen in koudere omstandigheden.

- Dynthetische vezels zoals polyester en nylon, worden gebruikt voor kleding die waterafstotend is en sneldrogend is.

Etiketten 

samenstellingsetiket

Je kunt lezen uit welke vezels of gronstoffen het textielproduct gemaakt is.

Behandelingsetiket

Geeft aan hoe een textielproduct tijdens wassen, strijken, drogen en reinigen moet worden behandeld.

Het wasproces 

Sorteren op:

• kleur 
• grondstof
  
• vuilheid 
• nieuw wasgoed 

Let op!

• Maak alle zakken leeg.  
  
• Rol opgestroopte mouwen af. 
  
• Vlekken voorbehandelen als nodig.  
  
• Keer kleding binnenstebuiten; Vooral broeken, truien en shirts met opdruk. 
  
• Doe ritsen en drukknopen dicht en knoop touwtjes samen.
  
• Kleding met haakjes, klittenband of een beugel bh was je in een speciaal waszakje.
  

Nieuwe wasgoed geven soms af. 

Het wasproces 

Het wasproces

Bewaar op een droge plaats

Bewaar zo kort mogelijk.

Bewaar op een koele plaats.

Symbolen 

Symbolen

Wasprogramma's 

Voorwas : De voorwas wordt vooral gebruik bij ernstig vervuilde was.  

Hoofdwas : Dit is het belangrijkste wasprogramma. De watertemperatuur voor de hoofdwas hangt af van de mate van vervuiling van de te wassen artikelen.  

Spoelen: Een wasprogramma heeft meestal een aantal spoelgangen. Op deze manier worden alle zeepresten en het vuil weggespoeld.   

Centrifugeren:De was wordt droog gemaakt. Hierbij wordt zoveel mogelijk vocht uit het wasgoed verwijderd. 

 

Andere bijzonderheden binnen de wasprogramma’s:  

• Wolwasprogramma speciaal voor wol en fijn textiel.  
  
• Kreukherstellend voor textiel dat niet te veel mag kreuken.  
  
• Speciale programma’s op moderne wasmachines zoals sportkleding
  

Let op!

Wasgoed dat te lang in de machine blijft liggen, gaat stinken en kan zelfs gaan schimmelen.

Deze hebben wij momenteel op school!
Linke vak: Voorwas. Denk aan Vanish of Biotex 

Middelste: Wasverzachter

Rechter vak: Wasmiddel Vloeibaar 

Was drogen

• Aan de waslijn
• Condensdrogers: het water uit het wasgoed wordt opgevangen in een waterreservoir.
• Blowers of luchtafvoerdrogers: de waterdamp via een slang naar buiten laten gaan. 

voordeel: snel/ als je weinig ruimte hebt

nadeel: duur, wasgoed slijt meer, gebruikt veel energie

Ergonomisch werken

• Tijdens het wassen en strijken is het belangrijk om ergonomisch te werken. Je probeert zo gezond, efficiënt en comfortabel mogelijk te werken
  
• Zet de wasmand op een fijne werkhoogte.
  
• Zet de wasmand vlakbij de machine en ga op de knieën zitten.
  
• Stel de strijkplank op de juiste hoogte in.
  
• Berg het textiel niet te hoog op.
  

Praktijk opdracht

Wie?	Twee-tal
Wat ga je doen?	Wassorteren, was vouwen en handwassen
Hoe?	Per ronde krijgen jullie 5 minuten om de handeling uit te voeren. Werkkaart staat bij elke station.
Je bent klaar als:	Je hebt je werk gecontroleerd. Heb je alle stappen gedaan? Je hebt een groen licht van je docent om naar de volgende station te gaan of om op te ruimen.
Ben je klaar?	Facet onderdeel A en B / Eindexamensite M&O Rekenboek

Ben je eerder klaar met de les, neem echt de tijd om examentraining met de leerlingen te doen of rekenen! 

Aan de slag 

maak opdracht 1.1 + 1.2 + 1.3 uit de reader

klaar? 

• Ga zelfstandig werken aan Simulise of
• Oefenen met Facet 

als je op je ergonomie let bij het strijken, dan let je op...

1. de stand van het strijkijzer
2. de hoogte van de strijkplank
3. het behandelingsetiket van het wasgoed
4. dat je je niet verbrand aan het strijkijzer

Sleep het wasmiddel naar de juiste foto.

Voor welke was is dit wasmiddel?

1. Fijne was
2. Witte was
3. Donkere was
4. Bonte was

Welk wasmiddel gebruik je om dit wasgoed te wassen?

1. bontwasmiddel
2. witwasmiddel
3. fijnwasmiddel
4. wolwasmiddel

In de winkel kun je veel soorten wasmiddelen kopen.

Match de wasmiddelen uit de linker kolom met de wasprogramma's uit de rechterkolom.

donkerbont

handwas

fijne was

witte was

fijnwasmiddel

wasmiddel met bleekmiddel

wasmiddel zonder bleekmiddel

wolwasmiddel

Wat is de beste volgorde om te strijken

1. Van donker naar licht
2. Van heet naar lauw
3. Van lauw naar heet
4. Van licht naar donker

Welke stoffen mag je heet strijken (3 stipjes)

1. katoen, linnen en viscose
2. acryl, nylon
3. wol
4. polyester, fleece

Hoe moet je deze trui strijken?

1. Je mag de trui niet strijken
2. Lauw strijken
3. Warm strijken
4. Heet strijken

Een strijkmachine is vooral geschikt voor:

1. kleding met plooien zoals broeken.
2. kleding die erg gekreukeld is
3. moeilijk te strijken kleding zoals blouses.
4. platgoed zoals theedoeken of lakens.

Waar begin je mee als je gaat strijken?

1. het pakken van de strijkplank
2. of je het textiel wel gestreken mag worden
3. het pakken van het strijkijzer
4. het maakt niet uit waar je mee begint

als je op je ergonomie let bij het strijken, dan let je op...

1. de stand van het strijkijzer
2. de hoogte van de strijkplank
3. het behandelingsetiket van het wasgoed
4. dat je je niet verbrand aan het strijkijzer

Strijk je Nylon en Synthetische stoffen op een hoge of lage temperatuur?

1. Hoog
2. Laag

Waar moet je om denken als je de was gaat strijken?

1. Altijd over ritsen of knopen strijken.
2. Kleding met opdrukken binnenstebuiten strijken.
3. De was op de grond laten hangen.
4. De strijkplank op de verkeerde hoogte instellen.

    Begrippen uit deze les

• Textiel 
• Natuurlijke grondstof 
• Kunstmatige grondstof
• Synthetisch 
• Samenstellingsetiket 
• Behandelingsetiket 
• Dosering 
• Vezels
• Geconcentreerd  

       Terugkijken op            de leerdoelen

Je kan: 

• herkent je verschillende soorten was en weet wat de wassymbolen op een etiket betekenen.(R)
  
• sorteert je kleding correct op kleur en materiaal en kiest het juiste wasprogramma aan de hand van het etiket. (T1)
  
• je gebruikt kennis van etiketten om een passend wasadvies te geven voor een onbekend kledingstuk.. (T2)
  
• uitleggen waarom verkeerd sorteren of een verkeerd wasprogramma schade aan kleding kan veroorzaken. (I)

3. Leerdoelgericht werken

De docent geeft het onderwerp, RTTI geformuleerde leerdoelen en de lesopbouw aan. De docent weet de leerdoelen goed te laten aansluiten bij de voorkennis en het (taal)niveau van de leerlingen. Gedurende de les wordt continu een terugkoppeling naar de leerdoelen gemaakt om de mate van beheersing te controleren.   

Exit ticket
Wat kan je de volgende keer beter doen ? 

8. Afsluiting

De docent controleert in de slotfase van de les of de leerdoelen door alle leerlingen behaald zijn en plaatst de les in de context van de betreffende periode. De docent evalueert samen met de leerlingen het leren en het gedrag en blikt vooruit aan de hand van de JdW-planner.

Slot