Afrekenen en afronden (Retailmedewerker mbo niveau 2, les 6)

O P D E V L O E R

R E T A I L M E D E W E R K E R   ·   N I V E A U 2

Afrekenen en afronden

De klant heeft gekozen. Nu nog afrekenen, uitleg geven en gedag zeggen. Hoe zorg jij dat de klant met een goed gevoel naar huis gaat?

Les 6  ·  Handelt de verkoop af en rondt de klantreis af

1 / 18
next
Slide 1: Slide
New lesson editorHandel en ondernemerschapMBOStudiejaar 1,2

This lesson contains 18 slides, with interactive quizzes and text slides.

time-iconLesson duration is: 39 min
Report this lesson

Introduction

Studenten Retailmedewerker leren een verkoop af te ronden: afrekenen, informeren over levering, garantie en de klantenkaart, en zorgvuldig omgaan met klantgegevens. Ze leren het verschil tussen wettelijke garantie, ruilen in de winkel en bedenktijd bij kopen op afstand. Mbo niveau 2, werkproces B1-K1-W3, ongeveer 40 minuten.

Instructions

Worksheets

Items in this lesson

O P D E V L O E R

R E T A I L M E D E W E R K E R   ·   N I V E A U 2

Afrekenen en afronden

De klant heeft gekozen. Nu nog afrekenen, uitleg geven en gedag zeggen. Hoe zorg jij dat de klant met een goed gevoel naar huis gaat?

Les 6  ·  Handelt de verkoop af en rondt de klantreis af

Over deze les: les 6 van de serie Op de vloer, beroepslessen voor de opleiding Retailmedewerker (mbo niveau 2), ongeveer 40 minuten. Studenten leren een verkoop af te ronden: afrekenen, informeren over levering, garantie en het loyaltyprogramma, zorgvuldig omgaan met klantgegevens en hartelijk afscheid nemen. Ze leren het verschil tussen wettelijke garantie, ruilen in de winkel en bedenktijd bij kopen op afstand.

Koppeling: kwalificatiedossier Retail operationeel (crebo 23324), kwalificatie Retailmedewerker (crebo 25808). Werkproces B1-K1-W3 Handelt de verkoop af en/of rondt de klantreis in de verkoopomgeving af. Resultaat: de verkooptransactie is juist en volledig afgehandeld en/of de klantreis is afgerond. Gedrag: geeft duidelijke informatie over voorwaarden en eventuele wederzijdse verplichtingen; hanteert beschikbare technologische hulpmiddelen op geëigende wijze; is gastvrij, hartelijk en uitnodigend richting de klant in verband met een volgend bezoek of verdere service; gaat ethisch en integer om met klantinformatie, geldstromen etc.

Foto: Tessa Bury, CC BY 4.0 Image credit: Tessa Bury, CC BY 4.0 Image credit: LessonUp

L E E R D O E L E N

LES 6

Na deze les:

1

Je kan een verkoop afrekenen en de klant hartelijk uitnodigen om terug te komen.

2

Je kan uitleggen wat wettelijke garantie is en wanneer een klant iets mag terugbrengen.

3

Je kan zorgvuldig omgaan met de gegevens van een klant.

Leerdoelen: lees ze kort voor. Aan het eind van de les kiezen studenten welk doel ze nog lastig vinden.

S T A R T V R A A G

LES 6

Je rekent af in een winkel. Wat vind jij het belangrijkst?

1

Dat het snel gaat

2

Een vriendelijke medewerker

3

Weten wat ik doe als het kapotgaat

4

Niet steeds een klantenkaart aangeboden krijgen

Startvraag: er is geen goed of fout. Laat zien hoe verschillend de klas antwoordt. Alle vier de punten komen in deze les terug. Vraag een paar studenten: wat ging er bij de kassa ooit goed, en wat ergerde je?

A F R O N D E N

LES 6

De laatste indruk telt

Bij het afronden geef je de klant de informatie die hij nog nodig heeft. Denk aan bezorging, garantie of de klantenkaart.

Daarna reken je af en neem je hartelijk afscheid. Je nodigt de klant uit om terug te komen, in de winkel of online.

Uitleg: het kwalificatiedossier noemt bij dit werkproces: informeren over leveringsmogelijkheden, bezorgkosten, garantievoorwaarden en loyaltyprogramma's, de betaling regelen, eventueel klantgegevens noteren en afscheid nemen. De klant moet zin hebben in een volgend bezoek of in een vervolg via een ander kanaal, zoals de webwinkel of de app. Wat de klant als laatste meemaakt, onthoudt hij vaak het best.

A F R E K E N E N

LES 6

A F R E K E N E N A A N D E K A S S A

1

Noem het bedrag duidelijk.

2

Vraag hoe de klant wil betalen.

3

Contant? Tel het wisselgeld terug.

4

Geef de bon en vertel wat erop staat.

5

Bedank de klant en nodig hem uit terug te komen.

Rustig en precies

Ook als het druk is: je let goed op het geld en op de klant. Kijk de klant aan bij het afscheid.

Uitleg: oefen het rijtje hardop met de klas. Bij stap 3 tel je het wisselgeld terug in de hand van de klant, dan ziet hij dat het klopt. Bij stap 4 vertel je bijvoorbeeld: 'Bewaar de bon goed, die heeft u nodig als er iets mis is.' Het dossier vraagt dat je ethisch en integer omgaat met geldstromen. Elke winkel heeft eigen kassaregels: vraag op je stage hoe het daar gaat.

Leeftijdsgrens: alcohol, tabak en e-sigaretten verkoop je niet aan iemand onder de 18 jaar. Dat staat in de Alcoholwet en de Tabaks- en rookwarenwet. Is niet duidelijk dat de klant 18 jaar of ouder is, dan vraag je om een geldig identiteitsbewijs. Zonder bewijs verkoop je het niet. Koopt een volwassene het zichtbaar voor iemand onder de 18, dan verkoop je het ook niet. Veel winkels hebben een eigen regel, bijvoorbeeld: wie jonger lijkt dan 25, laat altijd een identiteitsbewijs zien. Vraag op je stage welke regel daar geldt.

V R A A G

LES 6

Een klant koopt een kast die wordt bezorgd. Wat vertel je zeker bij het afrekenen?

A

Hoe de kast in de winkel is neergezet

B

Welke kasten volgende week in de aanbieding zijn

C

Wanneer de kast komt en wat bezorgen kost

D

Hoe de klant zelf de kast kan ophalen

Antwoord: C. Bij het afronden geef je de informatie die de klant nodig heeft: hier de levering en de bezorgkosten. Het dossier noemt die allebei bij dit werkproces. De aanbiedingen van volgende week en de presentatie in de winkel helpen de klant nu niet. Zelf ophalen kan een keuze zijn, maar de klant koos al voor bezorgen.

K E R N B E G R I P

LES 6

Wettelijke garantie

Een product moet doen wat de klant ervan mag verwachten. Gaat het te snel kapot zonder schuld van de klant? Dan moet de verkoper het gratis repareren of vervangen.

Kernbegrip: volgens de ACM is de verkoper altijd verantwoordelijk voor de wettelijke garantie, niet de fabrikant. Er is geen vaste termijn: het hangt af van wat de klant van het product mag verwachten. Een wasmachine moet langer meegaan dan een goedkope oplader. In het eerste jaar moet de verkoper bewijzen dat de klant het product verkeerd heeft gebruikt. Daarna moet de klant bewijzen dat het niet zijn schuld is. Lukt repareren of vervangen niet, of duurt het te lang? Dan krijgt de klant zijn geld terug. Alleen een tegoedbon is niet genoeg. De klant moet binnen 2 maanden nadat hij het gebrek heeft ontdekt, klagen bij de verkoper.

G A R A N T I E

LES 6

Welke garantie?

Wettelijke garantie

  • Geldt altijd

  • De verkoper is verantwoordelijk

  • Geen vaste termijn

  • Eerste jaar: verkoper moet bewijzen

Extra garantie

  • Komt er bovenop

  • Fabrieksgarantie: van de fabrikant

  • Of een extra garantie van de winkel

  • Met eigen voorwaarden

Uitleg: De ACM maakt dit onderscheid. Wettelijke garantie geldt altijd en hoort bij de verkoper. Fabrieksgarantie geeft de fabrikant, en daar is de fabrikant verantwoordelijk voor. Een winkel kan ook zelf extra garantie geven, met eigen voorwaarden. Extra garantie komt bovenop de wettelijke garantie, nooit in de plaats ervan. Veel mensen denken dat garantie na twee jaar ophoudt. Twee jaar is vaak de termijn van de fabrieks- of winkelgarantie. De wettelijke garantie duurt volgens de ACM vaak langer.

V R A A G

LES 6

Een waterkoker is na acht maanden kapot. De klant heeft niets fout gedaan. Wat klopt?

A

De klant moet zelf naar de fabrikant

B

De winkel moet hem gratis maken of vervangen

C

De garantie is na zes maanden voorbij

D

De klant krijgt alleen een tegoedbon mee

Antwoord: B. Een waterkoker hoort langer dan acht maanden mee te gaan. Dit valt onder de wettelijke garantie, en daarvoor is de verkoper verantwoordelijk. De klant hoeft niet zelf naar de fabrikant: de winkel blijft verantwoordelijk. De winkel mag de waterkoker wel zelf naar de fabrikant sturen. Een vaste termijn van zes maanden bestaat niet. Mag jij dit niet zelf afhandelen? Dan haal je je leidinggevende.

T E R U G B R E N G E N

LES 6

Ruilen of bedenktijd?

Gekocht in de winkel

  • Ruilen is geen recht

  • De winkel bepaalt de regels

  • Vertel de regels bij de verkoop

  • De winkel mag om de bon vragen

Gekocht op afstand

  • Online of telefonisch gekocht

  • 14 dagen bedenktijd na ontvangst

  • Terugsturen zonder reden

  • Niet voor alles, zoals maatwerk

Uitleg: volgens de ACM bepaalt een fysieke winkel zelf of klanten iets mogen ruilen of terugbrengen. De winkel mag om de bon vragen en zelf een termijn kiezen. Bij kopen op afstand heeft de klant meestal bedenktijd tot 14 dagen nadat hij het product heeft ontvangen. De verkoper betaalt binnen 14 dagen terug nadat de klant de koop ongedaan heeft gemaakt. Hij mag wachten tot hij het product terug heeft, of tot de klant laat zien dat hij het heeft teruggestuurd. Uitzonderingen zijn onder meer producten op maat, persoonlijke producten zoals een gegraveerde ring, producten die snel bederven, hygiënische producten die uit de verpakking zijn gehaald en een los nummer van een krant of tijdschrift. De verkoper moet dat vóór de koop vertellen. Let op: een kapot product valt altijd onder de garantie, ook als de winkel geen ruilregels heeft.

V R A A G

LES 6

Mevrouw De Wit kocht vorige week een trui in jullie winkel. Ze vindt hem toch niet mooi. Wat klopt?

A

Ze mag hem altijd binnen 14 dagen ruilen

B

Met de bon moet de winkel hem terugnemen

C

Kleding mag een winkel nooit terugnemen

D

De winkel bepaalt zelf of ruilen mag

Antwoord: D. In een fysieke winkel is ruilen geen recht: de winkel bepaalt de regels. Veel winkels laten ruilen wel toe, als service. De 14 dagen bedenktijd geldt bij kopen op afstand, niet in de winkel. Ook met een bon hoeft de winkel de trui niet terug te nemen. Een winkel mag kleding natuurlijk wel terugnemen als hij dat wil.

K L A N T E N K A A R T

LES 6

Sparen en klantgegevens

Veel winkels hebben een loyaltyprogramma: een klantenkaart of app waarmee de klant spaart voor korting.

Je vertelt kort wat het de klant oplevert. De klant kiest zelf of hij meedoet. Soms noteer je gegevens, zoals een adres voor bezorging.

Uitleg: loyalty betekent trouw. Een loyaltyprogramma beloont klanten die vaker terugkomen. Het dossier vraagt dat je de klant informeert over loyaltyprogramma's en eventueel klantgegevens noteert. Dring niet aan: een klant die nee zegt, help je even hartelijk. Vraag de klas welke spaarkaarten en apps zij kennen, zonder namen van ketens te noemen.

P R I V A C Y

LES 6

Zorgvuldig met gegevens

Zo doe je het

  • Vraag alleen wat nodig is

  • Vertel waarvoor je het vraagt

  • Praat zacht bij de kassa

  • Draai het scherm weg van anderen

Zo niet

  • Gegevens op een briefje laten liggen

  • Een adres hardop herhalen

  • Gegevens doorvertellen

  • Een foto maken van het scherm

Uitleg: persoonsgegevens zijn gegevens die over een persoon gaan, zoals naam, adres, telefoonnummer of e-mailadres. De privacywet heet de AVG: Algemene verordening gegevensbescherming. Een van de regels uit de AVG: je verwerkt niet meer gegevens dan nodig zijn voor het doel. Het dossier vraagt dat je werkt volgens de privacywetgeving en ethisch en integer omgaat met klantinformatie. Vraag studenten welke afspraken er op hun stage zijn over klantgegevens.

C A S U S

LES 6

Elektronicawinkel, donderdagavond

Meneer Pinas koopt een laptop. Bij de kassa vraagt hij: 'Hoe lang heb ik garantie?'

Jouw collega Patrick zegt: 'Twee jaar fabrieksgarantie. Daarna moet u het zelf oplossen.'

Meneer Pinas wil ook de klantenkaart. Patrick vraagt zijn adres, geboortedatum en de naam van zijn werkgever.

Wat gaat er mis?

Zoek in tweetallen twee fouten. Wat zeg jij tegen meneer Pinas? Speel het afrekenen daarna kort na.

Opdracht: ongeveer 8 minuten, in tweetallen. Voorbeeldantwoord: fout 1: na twee jaar is de klant niet zomaar uitgepraat. De wettelijke garantie heeft geen vaste termijn en de winkel is ervoor verantwoordelijk. Fout 2: de naam van de werkgever is niet nodig voor een klantenkaart. Je vraagt alleen wat nodig is. Een betere zin: 'U heeft fabrieksgarantie, en daarnaast altijd wettelijke garantie bij ons. Is er iets, kom dan met de bon langs.'

Ook goed: noemt een student de geboortedatum als fout, keur dat dan goed. Voor een klantenkaart is die meestal niet nodig.

Hulp voor wie vastloopt: kijk nog eens naar de dia's over garantie en over klantgegevens.

Extra voor snelle studenten: hoe rond je de klantreis af als de klant online bestelt en het product in de winkel ophaalt?

S T E L L I N G

LES 6

Een klant die niets koopt, hoef je bij het weggaan niet gedag te zeggen.

1

Eens

2

Oneens

3

Ik twijfel

Stelling: laat studenten hun keuze uitleggen. Het dossier vraagt dat je gastvrij en uitnodigend bent voor een volgend bezoek. Ook een klant die vandaag niets koopt, kan morgen terugkomen of online bestellen. Een hartelijk 'Fijne dag, tot ziens' kost niets. Sluit af met de startvraag: wat vind jij zelf belangrijk bij het afrekenen?

T E R U G B L I K

LES 6

Welk leerdoel vind je nog het lastigst?

1

Een verkoop afrekenen en de klant hartelijk uitnodigen om terug te komen

2

Uitleggen wat wettelijke garantie is en wanneer een klant iets mag terugbrengen

3

Zorgvuldig omgaan met de gegevens van een klant

4

Geen, alle drie lukken me

Terugblik: kies op basis van de uitslag wat je aan het begin van de volgende les herhaalt.

V O L G E N D E L E S

Lastige situaties en klachten

Niet elke klant gaat tevreden naar huis. Volgende les leer je hoe je rustig blijft en een klacht goed afhandelt.

  • Je kan een klacht van een klant afhandelen met een vast stappenplan.

  • Je kan rustig en respectvol blijven als een klant boos is.

Volgende les: les 7 van de serie, werkprocessen B1-K1-W1 Ontvangt de klant en begeleidt de klantreis en B1-K1-W3 Handelt de verkoop af en rondt de klantreis af.

Klik hier

Image credit: LessonUp