KUA H7
cultuur van romantiek & realisme
KUA H7
cultuur van romantiek & realisme
Planning
2 nov inkomen in het hoofdstuk les
9 nov §7.1
16 nov §7.2
23 nov §7.3
30 nov kahoot/oefentoets/pubquiz oid
CULTUUR VAN ROMANTIEK & REALISME
opdracht: 10 minuten
maak met je buur een woordweb in een schrift met allerlei woorden waar je aan denkt bij de titel van dit hoofdstuk
CULTUUR VAN ROMANTIEK & REALISME
CULTUUR VAN ROMANTIEK & REALISME
Maken in tweetallen:
opdracht 1 uit het werkboek in tweetallen (H7)
minute
second
CULTUUR VAN ROMANTIEK & REALISME
Bespreken opdracht 1
CULTUUR VAN ROMANTIEK & REALISME
Opdracht:
Ieder tweetal krijgt twee random woorden uit de begrippenlijst
Zoek je woord op in de begrippenlijst (staat in SOM)
Verbeeld de twee begrippen die je toegewezen krijgt uit in een illustratie op A4
Je mag tekst gebruiken om het begrip te verduidelijken
Opdracht duurt tot einde van de les
Planning
2 nov inkomen in het hoofdstuk les
9 nov §7.1
16 nov §7.2
23 nov §7.3
30 nov kahoot/oefentoets/pubquiz oid
Vorige week
huiswerk opdracht: twee illustraties (met behulp van tekst) maken in tweetallen
VANDAAG
info §7.1
H7
§7.1 - vlucht uit het alledaagse
19e eeuw:
maatschappelijke veranderingen door
nieuwe technologie: stoommachines
Industriële revolutie verspreidt vanuit
Engeland naar de rest van EU
Mensen verhuizen van platteland naar de stad om werk te vinden
§7.1 - vlucht uit het alledaagse
gevolg:
steden overvol
steden vervuilt
kloof tussen arm en rijk
wordt groot
Hierdoor twee soorten reacties:
Reactie 1: de omarming
love de technologische harde wereld, laat de realiteit zien > staal, gietijzer, elektriciteit & fotografie
Reactie 2: de 'Romantiek'
vluchten uit het alledaagse > kunst maken op basis van intuïtie en gevoel
natuurkrachten, de 'grootsheid' van de natuur, sprookjes, griezel verhalen, mythen, 'exotische' culturen
Weltschmerz
Letterlijk: wereldpijn
Men denkt: de wereld wordt nooit volmaakt & gelooft niet meer in de Verlichting
Verlichting: het geloof in de rede en wetenschap om de maatschappij te verbeteren, het streven naar vrijheid, gelijkheid en tolerantie.
Originaliteit = belangrijk
Ideaalbeeld: kunstenaar = genie en is vrij in kunstzinnige uitingen
In muziek: gevoelens staan centraal, zoals vreugde, verdriet & verlangen > componisten schrijven langere & grotere stukken > willen het publiek overrompelen
Dans
Ballet wordt 'romantisch' > geen goden en koningen als onderwerp, maar nimfen en geesten
gevolg: decor, kostuums & dans verandert
Het eerste romantische ballet
Het eerste romantische ballet
de tutu & spitzen werden voor het aller
eerst gebruikt door Marie Taglioni
Rusland & ballet
Rusland staat bekend om beste romantisch ballet > inspireert choreografen wereldwijd
Choreograaf Marius Petipa, dé grondlegger van Frans-Russisch ballet, creëert samen met Pjotr Iljitsj Tsjaikovski 'De schone slaapster'
Dans hierin belangrijker. Verhaal soms stilgelegd puur voor dans. Dit noem je 'divertissement', een korte danspassage om het publiek te verbluffen
Rusland & ballet
Richard Wagner
Duitse componist
Werkt 26 jaar aan een operacyclus: 15u durende opera opgedeeld in reeks van vier: 'Der Ring des Nibelungen'
Hij zegt: poëzie, decor, muziek, mise-en-scène = samen een eenheid > Gesammtkunstwerk (= totaal kunstwerk)
mise-en-scène = een Franse term die letterlijk "in scène zetten" betekent en verwijst naar alles wat zichtbaar is in een shot, zoals decors, rekwisieten, kostuums, acteurs, belichting en compositie
Der Ring des Nibelungen
Gebaseerd op Germaanse mythologie
& Noorse Sagen
Gebruik van recitatief
ipv normale aria's
Recitatief = zangstijl
die half zingen en
half spreken is
Der Ring des Nibelungen
Speciaal theater wordt gebouwd, het Festspielhaus
Nieuw: het orkestbak
Nieuw: publiek zit in het donker> 'net als papegaaien zwijgt ook het publiek als men het in het donker zet'
Opdrachten maken - 8m
je hebt de filmpjes niet nodig
om de vragen te beantwoorden
Antwoorden
Natoerrrrrrrr
Doei strenge regels classicisme, hallo individuele expressie
Doei rede & rationeel denken, hallo natuur!
Natuur = oerkracht
'De schilder moet niet alleen
schilderen wat hij voor zich ziet,
maar ook wat hij in zichzelf ziet'
-Caspar David Friederich
Wandelaar boven de zee & wolken
Caspar David Friederich
Nietigheid van de mens
Overweldigd worden door natuur
Sublieme > een bijna religieuze ervaring
die ontstaat wanneer we de grenzeloze
natuur aanschouwen
William Turner
Eerst kritiek op Turner,
maar al snel krijgt hij
erkenning voor originaliteit.
Later wordt hij geprezen
als voorloper van het
impressionisme vanwege
zijn subjectieve weergave
van de natuur
William Turner
Frederic Edwin Church
Nationalisme & architectuur
Europeanen raken geïnteresseerd in hun land & geschiedenis
Men wordt nationalistisch
Traditionele bouwstijlen worden herontdekt, in EU: gotiek!
Gothic Revival
ook wel 'neogotiek' genoemd
kritiek op de industrialisatie
mens, natuur & werk was in de middeleeuwen in balans:
-mensen werkten en woonden in een huis
-mensen woonden op het platteland
-product ging van begin tot eind door één hand ipv in fabriek
Neogotiek
spitsbogen
puntige torens
gedetailleerde ornamenten
veel verticale lijnen
House of Parlement, London
Neogotiek
Neogotiek in Rijksmuseum
1885: opening Rijksmuseum Amsterdam
ontworpen door Pièrre Cuypers
nationaal symbool > oer-Nederlandse baksteen
combinatie gotiek & renaissance
Arts-and-crafts beweging
breng het ambacht terug!
leef- en werkgemeenschap waar ambachtelijk producten worden gemaakt
opgericht door o.a. William Morris
Opdrachten - niet af? dan huiswerk!
Planning
17 nov inkomen in het hoofdstuk les :)
24 nov uitval KUA
1 dec §7.1
8 dec uitval ineens door bio??
15 dec §7.2
12 jan §7.3
Vorige week
Vorige week
Vandaag
huiswerk bespreken (opdracht 7 t/m 13)
uitleg §8.2
Vandaag
§7.2 verslag van het alledaagse
vorige week: groep kunstenaars ontkennen de werkelijkheid > typische romantische schilder:
❤ mystieke verschijnselen, verre oorden, vervlogen tijden
❤ ambachten
§7.2 verslag van het alledaagse
vorige week: groep kunstenaars ontkennen de werkelijkheid >
❤ mystieke verschijnselen, verre oorden, vervlogen tijden
❤ ambachten
✖︎ productie van apparaten & machines
✖︎ fotografie, dat is mechanisch
§7.2 verslag van het alledaagse
nu: groep kunstenaars ❤ de nieuwe tijd met industriële materialen & technieken, dus ook fotografie!
De eerste foto's
1826: de allereerste foto wordt gemaakt
De eerste foto's
op een Frans boeren erf
belichtingstijd van 8 uur
De eerste foto's
daarna: camera- & afdruktechniek
verbeteren.
De eerste foto's
daarna: camera- & afdruktechniek
verbeteren.
Louis Daguerre:
één van de de uitvinders
van fotografie
De eerste foto's
daarna: camera- & afdruktechniek
verbeteren.
Louis Daguerre:
één van de de uitvinders
van fotografie
fotografische afbeelding op
zilverplaten, daardoor niet te
reproduceren = daguerreotypie
De eerste foto's
belichtingstijd: 10m
geen bewegende mensen zichtbaar
behalve linksonder:
De eerste foto's
De eerste foto's
1851: de eerste wereldtentoonstelling @ Londen
De eerste foto's
1851: de eerste wereldtentoonstelling @ Londen
fotografie wordt zichtbaar voor het grote publiek
De eerste foto's
1851: de eerste wereldtentoonstelling @ Londen
fotografie wordt zichtbaar voor het grote publiek
fotografie wordt gezien als hulpmiddel voor: reisverslagen, etnografisch onderzoek, documenteren wetenschappelijke verzamelingen
Fotografie als kunst
Fotografie wordt toegankelijker op den duur:
Fotografie als kunst
Fotografie wordt toegankelijker op den duur:
kortere belichtingstijd
handzamere camera's
Fotografie als kunst
Fotografie wordt toegankelijker op den duur:
kortere belichtingstijd
handzamere camera's
Gevolg: kunstenaars ontdekken ook fotografie >schilders gebruiken de camera als hulpmiddel voor schilderijen
Fotografie als kunst
In EU & VS: fotostudio's ontstaan
Voorheen: portretten voor rijken, nu ook 'gewone' burgers
Steeds meer artistieke foto's > fotografie wordt een kunstvorm
Fotografie als kunst
Frances Benjamin Johnston
opent in 1884 als eerste vrouw een fotostudio
Fotografie als kunst
Frances Benjamin Johnston
opent in 1884 als eerste vrouw een fotostudio
succesvol freelance fotograaf
Fotografie als kunst
Frances Benjamin Johnston
opent in 1884 als eerste vrouw een fotostudio
succesvol freelance fotograaf
te zien in Cosmopolitan & Harper's Weekly
Fotografie als kunst
Frances Benjamin Johnston
opent in 1884 als eerste vrouw een fotostudio
succesvol freelance fotograaf
te zien in Cosmopolitan & Harper's Weekly
Washington times schrijft: 'in haar vaardige
handen een kunstvorm is geworden die
concurreert met de geniale kunstenaars uit de
oude wereld'
Fotografie als kunst
Frances Benjamin Johnston
opent in 1884 als eerste vrouw een fotostudio
succesvol freelance fotograaf
te zien in Cosmopolitan & Harper's Weekly
Washington times schrijft: 'in haar vaardige
handen een kunstvorm is geworden die
concurreert met de geniale kunstenaars uit de
oude wereld'
ziet zichzelf als pionier > new woman
Fotografie als kunst
Wereldtentoonstelling
Op wereldtentoonstellingen worden uitvindingen & producten getoond aan groot publiek
Wereldtentoonstelling
Op wereldtentoonstellingen worden uitvindingen & producten getoond aan groot publiek
Snelle ontwikkelingen in de techniek > nieuwe vormen van architectuur: veel glas & staal en meubels kunnen worden volledig door machines gemaakt
Wereldtentoonstelling
ruimtes voor kunst uit koloniën >
'dat van hen stelt niets voor, wij
zijn superieur met onze techniek'
Wereldtentoonstelling
ruimtes voor kunst uit koloniën >
'dat van hen stelt niets voor, wij
zijn superieur met onze techniek'
Eerste tentoonstelling in
Crystal Palace.
Crystal Palace
Grote kas
Crystal Palace
Grote kas
Volledig van gietijzer & glas
Crystal Palace
Grote kas
Volledig van gietijzer & glas
9 maanden voor de opening gebouwd
in 'onderdelen' in massaproductie
Crystal Palace
Grote kas
Volledig van gietijzer & glas
9 maanden voor de opening gebouwd
in 'onderdelen' in massaproductie
1936 volledig afgebrand:
Crystal Palace
Grote kas
Volledig van gietijzer & glas
9 maanden voor de opening gebouwd
in 'onderdelen' in massaproductie
1936 volledig afgebrand:
Bekroond tot eerste voorbeeld
van functionalisme
Eiffeltoren
Gustave Eiffel (1832-1923)
Voor de 10e wereldtentoonstelling 1889
317m hoog
Smeedijzer & klinknagels
Parijs vindt het LELIJK
'nutteloos & monsterlijk'
Eiffeltoren & Stoel nr. 14
Stoel nr. 14 van Michael Thonet > eerste industrieel ontwerper
Bewegende foto's
11e wereldtentoonstelling is Eadweard Muybridge belangrijk:
Hij toont filmprojector
Bewegende foto's
Elfde wereldtentoonstelling is Eadweard Muybridge belangrijk:
Hij toont filmprojector
Veel verschillende foto's van een mens of dier in beweging in fases
Bewegende foto's
Elfde wereldtentoonstelling is Eadweard Muybridge belangrijk:
Hij toont filmprojector
Veel verschillende foto's van een mens of dier in beweging in fases
Hij wordt gezien als grondlegger van de film
Realisme
Tegenbeweging op de romantische kunst ontstaat in 1830:
het realisme
Realisme
voorstelling: zware leven van fabrieksmedewerkers en het leven op het platteland
vormgeving: donkere kleuren & grove penseelstreken
botst met de schilderstijl van de elite: ❤ historische thema's en strak geschilderd
Realisme
Jean-Francois Millet
Naturalisme
Eind 19e eeuw
In literatuur & theater: natuurgetrouwe weergave van de werkelijkheid= realistisch verhalen en gaan vaak over
gewone mensen en over misstanden in de samenleving
Naturalisme
Eind 19e eeuw
In literatuur & theater: natuurgetrouwe weergave van de werkelijkheid= realistisch verhalen en gaan vaak over
gewone mensen en over misstanden in de samenleving
Dialogen in spreektaal, decors en kostuums levensecht
Naturalisme
Eind 19e eeuw
In literatuur & theater: natuurgetrouwe weergave van de werkelijkheid= realistisch verhalen en gaan vaak over
gewone mensen en over misstanden in de samenleving
Dialogen in spreektaal, decors en kostuums levensecht
Vierde wand: denkbeeldige muur tussen podium en publiek > acteurs gedragen zich alsof er geen publiek is
naturalisme = het realisme, maar dan in theater & literatuur
Verisme
Realisme in de opera
Het echte leven tonen in de opera
Problemen uit het dagelijks leven worden met grote emoties gezongen
Nationalisme
Mensen worden nationalistisch
Laten graag hun nationale identiteit zien > musea komt in grote hoeveelheden op, vooral vanuit privé collecties
Nationalisme
Wetenschappers en onderzoekers stellen collecties samen uit koloniën > uiteindelijk Tropenmuseum in Amsterdam & Museum Volkenkunde in Leiden
Gevolg: interesse in andere culturen, maar eigen cultuur wordt superieur
Nn VS worden zwarte mensen vaak belachelijk gemaakt in de kunst
Nationalisme vs impressionisme
Manet, Olympia
Ophef > Parijse Salon weigert
'Immoreel' volgens critici
Voorstander: love it
Prostituee > zwarte kat
Alledaags ogende vrouw van
kleur = niet oke
Stijl is afwijkend voor die tijd
Impressionisme
Waarneming van het moment in licht & kleuren
Voorstelling: ieder willekeurig moment
Eerst: veel kritiek, later populairder
Claude Monet (1840 -1926)
Kunstenaar, geïnspireerd door fotografie en schildert met licht & kleur als inspiratie
Monet: 'schilderijen zijn een verslag van wat het oog ziet'
Claude Monet (1840 -1926)
Schildert buiten (= mogelijk door uitvinding van verf in tube)
Snelle werker > weersomstandigheden
Salon des Refusés
'Salon van geweigerden' = alle kunst dat wordt geweigerd bij de Salon van Parijs wordt hier tentoongesteld > tegenreactie
Critici: Monet zijn werk = slordig & onafgewerkt
Schilders ❤ Monet
Salon des Refusés
'Salon van geweigerden' = alle kunst dat wordt geweigerd bij de Salon van Parijs wordt hier tentoongesteld > tegenreactie
Critici: Monet zijn werk = slordig & onafgewerkt
Schilders ❤ Monet
Japonisme
Japanse kunst inspireert het impressionisme
Japonisme
Japanse kunst inspireert het impressionisme
Japanse kunstenaars gebruiken
al lang voor fotografie standpunten,
afsnijding & kadrering
Japonisme
Japanse kunst inspireert het impressionisme
Japanse kunstenaars gebruiken
al lang voor fotografie standpunten,
afsnijding & kadrering
Japonisme
Japanse kunst inspireert het impressionisme
Japanse kunstenaars gebruiken
al lang voor fotografie standpunten,
afsnijding & kadrering
19e eeuw: Japan gaat handelen met
EU & VS > geëxporteerde producten
worden verpakt in 'mislukte' houtsnedes
prenten zijn hierdoor verkrijgbaar in de EU
Japonisme
Onder de golf van Kanagawa, Katsushika Hokusai (1830)
Japonisme
Onder de golf van Kanagawa, Katsushika Hokusai (1830)
Maken