KNM thema 4: Onderwijs en opvoeding
KNM thema 4: Onderwijs en opvoeding
Wat gaan we doen?
4.1 Soorten onderwijs
4.2 Zo gaat dat op school
4.3 De kosten van het onderwijs
4.4 Kinderopvang
4.5 Hulp bij opvoeding
Het schoolsysteem
In Nederland is er leerplicht (5 - 16 jaar) en een kwalificatieplicht (16 - 18 jaar)
Leerplicht = je moet naar school
Kwalificatieplicht = wil je stoppen met school als je 16 of 17 jaar bent? Dan moet je minimaal een havo, vwo of MBO diploma hebben.
Basisschool --> middelbare school (voortgezet onderwijs) --> vervolgopleiding (studie); MBO, HBO of universiteit
Je middelbare school diploma bepaalt de vervolgopleiding.
Soorten scholen
Openbare school: religie heeft geen rol
Bijzondere school: religie heeft wel een rol (christelijke of islamitische scholen)
Andere bijzondere scholen zijn niet religieus, maar ze hebben een andere manier van leren: montessorischool of vrije school
Speciaal onderwijs: voor leerlingen die meer aandacht nodig hebben (handicap, chronische ziekte of psychische problemen)
ISK = Internationale schakelklas, 2-jarige opleiding voor nieuwkomers tussen de 12 en 18 jaar. Hierna kun je doorstromen naar het MBO of een normale middelbare school.
___ bepaalt naar welk niveau kinderen op de middelbare school gaan
De eindtoets
De keuze van de ouders
Het advies van de basisschool
4.1 Soorten onderwijs
De meeste kinderen gaan naar ___. Dat duurt vier jaar.
vmbo
havo
vwo
Als je informatie over een school wilt, kun je ___.
Een afspraak maken
's avonds langskomen
Een open dag bezoeken
Het mbo, het hbo en de universiteit noem je het ___.
Vervolgonderwijs
middelbaar onderwijs
praktijkonderwijs
Op de basisschool hebben de kinderen verschillende vakken. Ze leren bijvoorbeeld ___.
De Nederlandse taal
Geschiedenis en rekenen
Verschillende talen en wiskunde
___ naar welke school de kinderen gaan. Er is vrijheid van onderwijs.
De gemeente bepaalt
De nationaliteit van de kinderen
Ouders mogen zelf bepalen
In ___ zijn de klassen klein en krijgen de leerlingen extra begeleiding.
het speciaal onderwijs
het middelbaar onderwijs
het voortgezet onderwijs
4.2 Zo gaat dat op school
Wat verwacht de school?
Ouderbetrokkenheid: ouders halen kinderen van school, zijn aanwezig bij ouderavonden en tienminutengesprekken
Sommige ouders zijn vrijwilliger op school (leesouder of mee op schoolreisje)
Ouders praten met de docent over de prestaties van de kinderen
Leerplicht
De leerplicht is wettelijk. De directeur van de school controleert of kinderen genoeg aanwezig zijn.
Is het kind niet genoeg aanwezig? Dan kun je een boete krijgen.
Buiten de schoolvakanties op vakantie of een bijzondere gebeurtenis? Je moet de directeur toestemming vragen.
Werk samen
Is er ook leerplicht in je geboorteland?
Heb je kinderen die in Nederland op school zitten? Zo ja, heb je weleens toestemming gevraagd aan de school voor een extra vrije dag?
Scholen vinden het belangrijk dat ouders betrokken zijn bij de school van hun kind. Vind jij dat ook belangrijk? Waarom wel of niet?
4.3 De kosten van het onderwijs
Schoolkosten
Er zijn verschillende soorten schoolkosten: sommige betaalt de overheid, andere kosten betalen ouders zelf.
Tot 18 jaar is school gratis. Er kunnen wel kosten zijn:
Categorie 1: Kosten die de school betaalt (schoolboeken, lesmateriaal)
Categorie 2: Kosten die de ouders betalen (pennen, schriften, rekenmachine)
Categorie 3: Kosten voor computer of laptop (in overleg met de ouders)
Categorie 4: Vrijwillige ouderbijdrage (voor extra activiteiten, dit is vrijwillig)
Kinderbijslag
Bijdrage van de overheid voor ouders met kinderen tot 18 jaar.
Alle ouders krijgen kinderbijslag.
Zelf aanvragen bij de SVB (sociale verzekeringsbank)
Je ontvangt kinderbijslag elk kwartaal
Hoogte is afhankelijk van de leeftijd van het kind.
Kindgebonden budget
bijdrage van de overheid voor ouders met kinderen tot 18 jaar
Extra bijdrage naast de kinderbijslag
Inkomen mag niet te hoog zijn
SVB stuurt je gegevens naar de belastingdienst (niet zelf aanvragen)
Hoogte is afhankelijk van het aantal kinderen en inkomen
Tegemoetkoming scholieren
Ben je 18 jaar of ouder en zit je nog op school (middelbare school of MBO niveau 1 en 2)? --> je krijgt tegemoetkoming scholieren
Maandelijks geldbedrag
Woon je niet meer thuis? --> geldbedrag is hoger
Zelf aanvragen bij DUO
Waarom?
Gelijke kansen voor iedereen. Iedereen heeft het recht om een school af te kunnen maken.
Bijdrage in de schoolkosten
Veel gemeenten geven extra geld voor kinderen die naar school gaan.
Dit verschilt per gemeente.
Om schoolkosten te betalen (Denk aan: laptop, gymschoenen, vrijwillige ouderbijdrage etc.).
Voor ouders met een laag inkomen.
Zelf aanvragen bij de gemeente waar je woont.
Op een rijtje:
Financiële hulp voor de kosten van de kinderen.
Kinderbijslag: bijdrage van de overheid voor ouders met kinderen tot 18 jaar. Zelf aanvragen - SVB.
Kindgebonden budget: voor ouders met kinderen tot 18 jaar. Inkomen mag niet te hoog zijn. Niet zelf aanvragen SVB stuurt gegevens naar de Belastingdienst.
Tegemoetkoming scholieren: voor scholieren van 18 jaar of ouder die nog op school zitten. Zelf aanvragen - DUO.
Bijdrage in de schoolkosten: verschilt per gemeente. Zelf aanvragen - gemeente.
Studiefinanciering (1/2)
Ga je studeren? En ben je jonger dan 30 jaar? --> dan krijg je studiefinanciering
Basisbeurs - Iedereen krijgt de basisbeurs (MBO niveau 1,2,3 & 4, HBO en Universiteit)
Aanvullende beurs - Afhankelijk van het inkomen van de ouders
Studentenreisproduct (studenten-ov) - Iedereen krijgt het studentenreisproduct
Haal je binnen 10 jaar je diploma? Dan zijn de basisbeurs, de aanvullende beurs en het studentenreisproduct een gift (bij MBO niveau 1 & 2 is het direct een gift).
Studiefinanciering (2/2)
Is de basisbeurs en aanvullende beurs niet genoeg?
--> Lening aanvragen (via DUO)
De lening moet je altijd terugbetalen
Wil je weten hoeveel geld je kunt krijgen?
--> rekenhulp op DUO
Joseph is 18 jaar. Hij doet volgend jaar eindexamen vwo. Hij heeft recht op ___.
Kinderbijslag
Kindgebonden budget
Tegemoetkoming scholieren
Allison ontvangt kinderbijslag voor haar kinderen. Ze ontvangt dit geld ___.
Elke maand
Elke drie maanden
Elk half jaar
Als ouders de vrijwillige ouderbijdrage niet betalen, mag hun kind ___.
wel meedoen met de klas
niet meedoen met de klas
Iedereen die studeert krijgt de aanvullende beurs.
Waar
Niet waar
Met de tegemoetkoming in de schoolkosten (gemeente) kunnen ouders bijvoorbeeld ___ te betalen.
Een laptop
Schoolboeken
De lessen
Je kunt de tegemoetkoming scholieren aanvragen via de website van ___.
SVB
DUO
De belastingdienst
4.4 Kinderopvang
Soorten kinderopvang
Crèche/kinderdagverblijf past overdag op kleine kinderen (0-4 jaar).
De peuteropvang (voorschool/peuterspeelzaal) (2-4 jaar) bereidt kinderen voor op de basisschool (Ook aandacht voor de taalontwikkeling).
bso (buitenschoolse opvang) (4-13 jaar) is voor en na schooltijd voor kinderen op de basisschool.
Ouders kunnen kinderopvangtoeslag aanvragen --> krijgen een deel van de kosten terug van de Belastingdienst (beide ouders moeten werken of naar school gaan).
4.5 Hulp bij opvoeding
Samen opvoeden
De meeste mensen maken gebruik van hun netwerk bij het opvoeden. Daarnaast kunnen andere organisaties je helpen.
Hulp van school of opvang
Een leerkracht of pedagogisch medewerker kent je kind goed --> samen praten.
Organisaties
Organisaties geven advies bij opvoeden en gratis opvoedcursussen. (verschilt per gemeente --> zoeken op internet)
Medische hulp voor je kind
Consultatiebureau, de huisarts, jeugdarts (je kind gaat tussen de 5 en 15 jaar drie keer (totaal) naar een jeugdarts --> kijkt naar de ontwikkeling)
Jeugdzorg
Voor grotere problemen (gedrag of psychisch) voor kinderen tot 18 jaar. De huisarts of jeugdarts verwijst je door.
Wie is verantwoordelijk?
Tot 14 jaar: Ouders zijn volledig verantwoordelijk. Kind mag weinig zelf kiezen.
14 tot 16 jaar: Kind mag sommige keuzes maken. Maar ouders zijn nog groot deel verantwoordelijk.
16 tot 18 jaar: Kind kiest meer zelf. Ouders zijn soms nog gedeeld verantwoordelijk.
Vanaf 18 jaar: Kind is helemaal zelf verantwoordelijk. Ouders niet meer.
Werk samen!
Ga naar de website https://www.nji.nl/ontwikkeling.
Je hebt een baby gekregen. Welke informatie kun je vinden over eten?
Je kind is een peuter van 2 jaar. Welke informatie kun je vinden over regels?
Je kind is een kleuter van 4 jaar. Welke informatie kun je vinden over school?
Je kind is 9 jaar. Welke informatie kun je vinden over bewegen?
Je kind is een puber van 14 jaar. Welke informatie kun je vinden over media?
Voorbeeldvragen
Wat betalen scholen van de vrijwillige bijdrage?
Boeken
Cadeautjes en excursies
De docenten
Tot welke leeftijd is een kind leerplichtig?
16, maar dan moet het kind wel startkwalificatie hebben.
Altijd tot 18 jaar
Altijd tot 21 jaar
Welke opleiding duurt het langst?
Vmbo
Havo
Vwo
Als je problemen hebt met je kinderen, kun je dan om hulp vragen?
Ja, maar alleen bij familie.
Nee, opvoeden moet je zelf doen.
Ja, bij allerlei hulpinstanties.