Zwangerschap en bevalling

Zwangerschap en bevalling

1 / 32
next
Slide 1: Slide
New lesson editorVerzorgendeMBOStudiejaar 2

This lesson contains 32 slides, with text slides.

time-iconLesson duration is: 60 min
Report this lesson

Items in this lesson

Zwangerschap en bevalling

Leerdoelen

  • Je kunt uitleggen hoe een zwangerschap verloopt.

  • Je kunt de ontwikkeling van het ongeboren kind beschrijven.

  • Je kunt zwangerschapsverschijnselen en -kwalen herkennen.

  • Je kunt uitleggen waarom controles belangrijk zijn.

  • Je kunt beschrijven wat er gebeurt tijdens de vier stadia van de bevalling.

Wat is zwangerschap?

  • Ontstaat na de bevruchting van een eicel door een zaadcel

  • De bevruchte eicel nestelt zich in de baarmoeder (innesteling)

  • Het embryo ontwikkelt zich tot een foetus

  • Een zwangerschap duurt gemiddeld 40 weken en bestaat uit 3 trimesters

Fasen van de zwangerschap

Eerste trimester (0–12 weken)

  • aanleg van organen

  • hartje begint te kloppen

  • grootste kans op een miskraam


Tweede trimester (13–27 weken)

  • baby groeit snel

  • moeder voelt de eerste bewegingen

  • geslacht vaak zichtbaar op echo


Derde trimester (28–40 weken)

  • verdere groei en gewichtstoename

  • longen rijpen verder

  • voorbereiding op de bevalling

Ontwikkeling van het kind: eerste maand (week 1–4)

Belangrijkste ontwikkelingen

  • Bevruchting van de eicel

  • Innesteling in de baarmoeder

  • Aanleg van hersenen en ruggenmerg

  • Aanleg van hart, longen en andere organen

  • Het hartje begint te kloppen (rond week 5)


Belangrijk

De eerste weken zijn cruciaal voor de ontwikkeling van het ongeboren kind.

Ontwikkeling van het kind: tweede maand (week 5–8)

Belangrijkste ontwikkelingen

  • Armen en benen worden zichtbaar

  • Ogen, neus en oren ontwikkelen zich

  • Het hart klopt en pompt bloed rond

  • Organen ontwikkelen zich verder

  • Het embryo groeit snel


Belangrijk

Aan het einde van de tweede maand zijn de belangrijkste organen aangelegd.

Vanaf ongeveer week 9 noemen we het embryo een foetus.

Ontwikkeling van het kind tijdens de zwangerschap

Tweede trimester (13–27 weken)

  • Baby groeit snel

  • Bewegingen worden voelbaar

  • Gehoor ontwikkelt zich

  • Geslacht vaak zichtbaar op echo


Derde trimester (28–40 weken)

  • Organen rijpen verder

  • Longen ontwikkelen zich

  • Baby komt aan in gewicht

  • Voorbereiding op de geboorte


Belangrijk

Aan het einde van de zwangerschap zijn de organen voldoende ontwikkeld om buiten de baarmoeder te functioneren.

Zwangerschapsverschijnselen

Eerste trimester (0–12 weken)

  • misselijkheid (vooral rond week 6–12)

  • vermoeidheid

  • gevoelige of gespannen borsten

  • vaker plassen


Tweede trimester (13–27 weken)

  • groeiende buik

  • eerste bewegingen van de baby (rond week 16–20)

  • meer eetlust

  • vaak meer energie


Derde trimester (28–40 weken)

  • kortademigheid

  • vermoeidheid

  • rugklachten

  • vaker plassen door druk van de baby


Belangrijk

Zwangerschapsverschijnselen zijn normale veranderingen die ontstaan door hormonen en de groei van de baby.

Zwangerschapskwalen

Eerste trimester (0–12 weken)

  • misselijkheid

  • braken

  • vermoeidheid


Tweede trimester (13–27 weken)

  • obstipatie (verstopping)

  • maagzuur

  • duizeligheid


Derde trimester (28–40 weken)

  • rugpijn

  • bekkenpijn

  • vocht vasthouden (oedeem)

  • kortademigheid


Belangrijk

Zwangerschapskwalen zijn klachten die ontstaan door hormonale veranderingen en de groei van de baby.

Belang van controles tijdens de zwangerschap

Waarom zijn controles belangrijk?

  • gezondheid van moeder controleren

  • groei en ontwikkeling van de baby volgen

  • complicaties vroegtijdig herkennen

  • vragen en zorgen bespreken


Controles bestaan o.a. uit:

  • bloeddruk meten

  • gewicht controleren

  • luisteren naar de hartslag van de baby

  • echo-onderzoek


Belangrijk

Regelmatige controles helpen om problemen tijdens de zwangerschap tijdig op te sporen.

Onderzoeken tijdens de zwangerschap

Veel voorkomende onderzoeken

  • bloedonderzoek

  • urineonderzoek

  • bloeddruk meten

  • termijnecho (rond 10–12 weken) (Hoever zwangerschap is)

  • 13-wekenecho (Lichamelijke afwijkingen)

  • 20-wekenecho (Uitgebreide onderzoek en geslacht)


Waarom deze onderzoeken?

  • gezondheid van moeder controleren

  • groei en ontwikkeling van de baby beoordelen

  • afwijkingen of complicaties vroeg herkennen


Belangrijk

Niet alle onderzoeken zijn verplicht. Sommige onderzoeken zijn een keuze van de ouders.

Psychische veranderingen tijdens de zwangerschap

Veel voorkomende veranderingen

  • stemmingswisselingen

  • onzekerheid

  • angst of spanning

  • emotioneler reageren

  • zorgen over de bevalling of het ouderschap


Oorzaak

  • hormonale veranderingen

  • lichamelijke veranderingen

  • voorbereiding op het ouderschap


Belangrijk

Psychische veranderingen tijdens de zwangerschap zijn normaal en verschillen per persoon.

Zorg tijdens de zwangerschap

Belangrijk voor een gezonde zwangerschap

  • gezonde en gevarieerde voeding

  • voldoende rust en slaap

  • regelmatig bewegen

  • geen alcohol, roken of drugs

  • voldoende foliumzuur gebruiken


Waarom is dit belangrijk?

  • ondersteunt de ontwikkeling van de baby

  • vermindert risico op complicaties

  • bevordert de gezondheid van moeder en kind


Belangrijk

Een gezonde leefstijl tijdens de zwangerschap draagt bij aan een goede groei en ontwikkeling van het ongeboren kind.

Wat is een bevalling?

Bevalling

Een bevalling is het proces waarbij de baby, placenta en vruchtvliezen het lichaam van de moeder verlaten.


De bevalling begint meestal met:

  • weeën

  • ontsluiting van de baarmoedermond

  • breken van de vliezen


Gemiddelde duur

  • eerste kindje: vaak 12–18 uur

  • volgende kinderen: vaak korter


Belangrijk

Een bevalling verloopt in 4 baringstijdperken.

1e baringstijdperk: Ontsluiting

Wat gebeurt er?

  • de weeën beginnen

  • de baarmoedermond wordt dunner en zachter

  • de baarmoedermond opent zich tot 10 cm


Weeën

  • zorgen voor samentrekkingen van de baarmoeder

  • helpen de baby richting het geboortekanaal


Duur

  • eerste bevalling: gemiddeld 8–18 uur

  • volgende bevallingen: vaak korter


Belangrijk

Bij 10 cm ontsluiting is de baarmoedermond volledig geopend en kan de uitdrijvingsfase beginnen.

2e baringstijdperk: Uitdrijving

Wat gebeurt er?

  • de baarmoedermond is volledig geopend (10 cm)

  • de moeder krijgt persweeën

  • de baby daalt door het geboortekanaal

  • de baby wordt geboren


Persweeën

  • sterke weeën die helpen de baby naar buiten te duwen

  • de moeder perst actief mee


Duur

  • eerste bevalling: gemiddeld 30 minuten tot 2 uur

  • volgende bevallingen: vaak korter


Belangrijk

Dit tijdperk eindigt wanneer de baby volledig geboren is.

3e baringstijdperk: Nageboorte

Wat gebeurt er?

  • de baby is geboren

  • de baarmoeder trekt opnieuw samen

  • de placenta laat los van de baarmoederwand

  • de placenta en vruchtvliezen worden geboren


Duur

  • meestal 5 tot 30 minuten na de geboorte van de baby


Waarom is dit belangrijk?

  • controle of de placenta volledig is geboren

  • voorkomt complicaties zoals bloedverlies of infecties


Belangrijk

De bevalling is pas volledig afgerond wanneer ook de placenta is geboren.

4e baringstijdperk: Eerste uren na de bevalling

Wat gebeurt er?

  • moeder en baby worden gecontroleerd

  • bloedverlies van de moeder wordt gecontroleerd

  • hartslag, ademhaling en temperatuur worden gecontroleerd

  • eerste contact tussen moeder en baby


Belangrijk in deze fase

  • borstvoeding kan worden gestart

  • herstel van de moeder begint

  • baby past zich aan aan het leven buiten de baarmoeder


Duur

  • ongeveer de eerste 2 uur na de bevalling


Belangrijk

In deze periode wordt gecontroleerd of moeder en baby gezond en stabiel zijn.

Mogelijke complicaties tijdens zwangerschap en bevalling

Tijdens de zwangerschap

  • zwangerschapsdiabetes

  • hoge bloeddruk (pre-eclampsie)

  • vroeggeboorte


Tijdens de bevalling

  • langdurige bevalling

  • onvoldoende ontsluiting

  • noodzaak tot keizersnede


Belangrijk

Niet iedere zwangerschap of bevalling verloopt zonder problemen. Daarom zijn controles tijdens de zwangerschap zo belangrijk.

Een zwangerschap duurt gemiddeld 40 weken.

Een zwangerschap duurt gemiddeld 40 weken.


Waar


Tijdens het eerste trimester worden de belangrijkste organen van de baby aangelegd.

Tijdens het eerste trimester worden de belangrijkste organen van de baby aangelegd.


Waar

Een foetus noemen we in de eerste 4 weken van de zwangerschap.

Een foetus noemen we in de eerste 4 weken van de zwangerschap.


Niet waar / Embryo

Zwangerschapskwalen ontstaan vaak door hormonale veranderingen en de groei van de baby.

Zwangerschapskwalen ontstaan vaak door hormonale veranderingen en de groei van de baby.


Waar

Tijdens het tweede baringstijdperk wordt de placenta geboren.

Tijdens het tweede baringstijdperk wordt de placenta geboren.


Niet waar / Tijdens het 2e baringstijdperk wordt de baby geboren

Bij 10 cm ontsluiting kan de uitdrijvingsfase beginnen.

Bij 10 cm ontsluiting kan de uitdrijvingsfase beginnen.


Waar

Lets go

  • Opdracht met de klas

  • Module 14 / Hoofdstuk 1 zwangerschap en bevalling