5. In het stemhokje is iedereen gelijk. Maar daarbuiten?
Learning objective
5. In het stemhokje is iedereen gelijk. Maar daarbuiten?
Learning objective
Leerdoelen
Je kunt beschrijven op welke manieren actoren invloed kunnen uitoefenen op het proces van politieke besluitvorming.
Je kunt beschrijven welke rol de media spelen binnen het proces van politieke besluitvorming.
Je kunt beargumenteren of en in welke mate lobbyactiviteiten passen in een democratie en je kunt uitleggen dat hier sprake is van een democratisch dilemma.
Lobbyen
Maatschappelijke of economische kwesties op de politieke agenda krijgen
Kamerleden overtuigen
Bijv. Greenpeace of Shell
Bijv. artsen of tabaksindustrie
achter de schermen
Lobbyen
Tegenstanders
Lobbyisten worden niet gekozen, maar beïnvloeden wel beleid.
Organisaties met veel geld en macht kunnen meer lobbyen.
Lobbyen gebeurt vooral achter de schermen. Er is geen democratische controle.
Voorstanders
Houdt politici in contact met de samenleving.
Geeft burgers en organisaties een stem.
Politici krijgen informatie en argumenten.
Democratisch dilemma
Is het democratischer als:
burgers alleen tijdens verkiezingen invloed uitoefenen?
of wanneer groepen en organisaties uit de samenleving doorlopend hun wensen en belangen kunnen laten weten aan de politiek?
Democratisch dilemma
Niet elke burger dezelfde mogelijkheden om invloed uit te oefenen
politieke beslissingen grote gevolgen. Past binnen democratie om invloed op uit te oefenen.
Politiek beïnvloeden
Veelal organiseren mensen zich gezamenlijk via pressiegroepen: Groepen die druk uit proberen te oefenen op de politiek.
Zoals:
belangengroepen
actiegroepen
Politiek beïnvloeden
Pressiegroepen (of individuele burgers) zetten vaak de volgende methodes in:
lobbyen
burgerinitiatief
demonstreren
(actief) lid worden van een politieke partij
media-aandacht zoeken
Rol van de media
Functies van massamedia en sociale media voor democratie:
Informerende functie:
Media informeren burgers over wat er in de samenleving speelt.
Agendafunctie:
Media zorgen dat vraagstukken op de politieke agenda komen.
Meningsvormende functie:
Media helpen burgers bij het vormen van hun mening.
Waakhondfunctie:
Media controleren of machthebbers hun werk wel naar behoren doen.
Rol van de media
Sociale media hebben positieve en negatieve effecten op de democratische functie van media:
mogelijkheden om contact tussen politici en burgers te verbeteren
verspreiding van nepnieuws