Les 1, Start Burgerschap 2.9

• New lesson editor
• Burgerschap
• ISK

Wat is burgerschap voor jou?

Open de les met een welkom terug in het nieuwe schooljaar. Verbind burgerschap meteen aan het leven van leerlingen: school, samenleven, mening geven en meedoen.

Dit ga je leren

Ik kan vertellen wat we dit jaar bij burgerschap doen en waarom dat belangrijk is voor mijn plek in de samenleving.

Wat is burgerschap ook alweer?

Laat leerlingen één of twee woorden typen. Bespreek daarna woorden zoals samenleven, regels, respect, mening en meedoen.

Welkom terug bij burgerschap

Bij burgerschap leer je over:

• samenleven

• meedoen

• je mening geven

• omgaan met anderen

Burgerschap gaat dus over jou én over de mensen om je heen.

Gebruik eenvoudige voorbeelden uit school: afspraken in de klas, luisteren naar elkaar, respect tonen en meepraten.

Burgerschap in het dagelijks leven

• in de klas samenwerken

• regels begrijpen en volgen

• verschillen respecteren

• zeggen wat jij belangrijk vindt

Waarom is burgerschap belangrijk?

In Nederland leven veel verschillende mensen samen. Daarom is het belangrijk dat je leert:

• luisteren naar anderen

• respectvol reageren

• meedenken over regels

• je eigen mening duidelijk zeggen

Waarom is burgerschap belangrijk?

A

Om samen te leven

B

Om meer huiswerk te krijgen

C

Om alleen te werken

D

Om regels te vergeten

De goede keuze sluit aan bij samenleven, luisteren, respect en meedenken over regels.

Wat past het best bij burgerschap in de klas?

1

Samenwerken

2

Te laat komen

3

Niet luisteren

4

Alleen zijn

Jouw stem in de school

In de komende tijd praten we over de leerlingenraad.

De leerlingenraad praat mee over:

• regels op school

• de sfeer op school

• wat leerlingen belangrijk vinden

Leg uit dat een leerlingenraad een groep leerlingen is die namens andere leerlingen meepraat met de school.

Meepraten en invloed

Soms kun je meedenken over wat beter kan op school. Dat heet invloed uitoefenen: zorgen dat er iets verandert door jouw mening of actie.

Noem eenvoudige voorbeelden: een idee voor pauzeregeling, activiteiten op school of een prettige sfeer in de klas.

Je mening goed presenteren

Bij burgerschap leer je hoe je jouw mening duidelijk zegt.

Dat doe je door:

• rustig te praten

• uit te leggen waarom je iets vindt

• voorbeelden te geven

• naar anderen te luisteren

Wat is discussiëren?

Discussiëren is een gesprek waarbij mensen verschillende meningen hebben. Ze luisteren naar elkaar en reageren met argumenten.

Benadruk dat discussiëren niet hetzelfde is als ruzie maken. Het gaat om luisteren, reageren en respect houden.

Wat betekent invloed uitoefenen?

A

Regels overslaan

B

Iets veranderen

C

Stil blijven

D

Niet meedoen

Controleer of leerlingen begrijpen dat jouw mening of actie kan zorgen voor verandering.

Wat betekent invloed uitoefenen?

A

Regels overslaan

B

Iets veranderen

C

Stil blijven

D

Niet meedoen

Controleer of leerlingen begrijpen dat jouw mening of actie kan zorgen voor verandering.

Wat betekent discussiëren?

A

Zonder luisteren roepen

B

Iemand bevelen geven

C

Stil alleen werken

D

Samen praten over meningen

Vul de juiste woorden in

In de leerlingenraad praten leerlingen mee over school. Zo kun je invloed uitoefenen. Bij discussiëren luister je naar anderen en reageer je met argumenten.

leerlingenraad

invloed uitoefenen

discussiëren

portfolio

begroting

actualiteit

Alle drie de woorden zijn kernbegrippen uit dit blok over meepraten en je mening geven.

Geldzaken en de actualiteit

Dit jaar leren we ook over:

• de waarde van geld

• omgaan met geld

• nieuws en gebeurtenissen van nu

De waarde van geld

Geld heb je nodig om dingen te betalen. Daarom is het belangrijk dat je leert nadenken over:

• wat iets kost

• wat je nodig hebt

• waar je je geld aan uitgeeft

Wat is een begroting?

Een begroting is een overzicht van:

• geld dat je krijgt

• geld dat je uitgeeft

Met een begroting zie je beter of je genoeg geld hebt.

Gebruik een eenvoudig voorbeeld, zoals zakgeld of geld voor schoolspullen.

Nieuws

Daarnaast volgen we actualiteit: dingen die nu gebeuren in het nieuws of in de samenleving.

Leg kort uit dat nieuws leerlingen helpt om de wereld om hen heen beter te begrijpen.

Wat is een begroting?

A

Een schoolregel

B

Een online map

C

Een geldoverzicht

D

Een nieuwsbericht

Een begroting gaat over geld dat je krijgt en geld dat je uitgeeft.

Vul de juiste woorden in

Bij burgerschap leer je over de waarde van geld. Een begroting helpt je kijken wat je krijgt en uitgeeft. Ook volg je de actualiteit in het nieuws.

geld

begroting

actualiteit

portfolio

excursie

leerlingenraad

Laat leerlingen de woorden koppelen aan geld, plannen en nieuws van nu.

Binnen en buiten het klaslokaal

Bij burgerschap leer je op verschillende manieren.

We werken:

• met een digitale methode

• aan een digitaal portfolio

• soms met een gastles

• soms met een excursie

Digitaal werken

We gebruiken vaak een digitale methode.

Ook maak je een portfolio: een map, vaak online, met jouw opdrachten en wat je hebt geleerd.

Beoordeling

Je krijgt hier ook cijfers voor.

• aanwezigheid

• meedoen met de opdracht

• een verslag maken

• je portfolio (online)

Dit komt ook op je cijferlijst te staan

Gastles en excursie

Een gastles is een les van iemand van buiten de school.

Een excursie is een bezoek aan een plek buiten school, bijvoorbeeld in Arnhem.

Noem als voorbeeld een historische stadswandeling in Arnhem, zoals in de planning staat.

Leren op verschillende plekken

Je leert dus niet alleen uit een boek of van een scherm.

Soms leer je van een spreker. Soms leer je juist door ergens te kijken en mee te maken.

Krijg je een cijfer voor Burgerschap?

A

Ja

B

Nee

Wat is het verschil tussen gastles en excursie?

A

Gastles is online

B

Excursie is een toets

C

Gastles is op school

D

Er is geen verschil

Een gastles is een les van iemand van buiten de school; een excursie is een bezoek aan een plek buiten school.

Vul de juiste woorden in

We werken met een digitale methode en maken een portfolio. Soms krijg je een gastles van iemand van buiten de school. Soms ga je op excursie naar een plek buiten school.

portfolio

gastles

excursie

begroting

actualiteit

leerlingenraad

Deze woorden horen bij de manieren waarop leerlingen dit jaar gaan leren.

Jouw mening telt

Burgerschap gaat over jouw plek in de Nederlandse samenleving.

Daarom is jouw mening belangrijk. Wat jij denkt en zegt, helpt bij samenleven en meedoen.

Sluit inhoudelijk af door terug te gaan naar de kern: burgerschap is niet alleen een vak, maar ook een manier van meedoen in school en samenleving.

Jij hoort erbij

In de samenleving leven mensen samen en maken ze afspraken. Bij burgerschap leer je hoe jij daaraan kunt meedoen.

Wat je dit jaar gaat doen

• meepraten over school

• je mening presenteren

• discussiëren

• leren over geld

• nieuws volgen

• werken binnen en buiten de klas

Welk onderwerp uit deze les vond jij het interessantst?

Bespreek antwoorden zoals: meepraten op school, geld, nieuws, samenwerken, mening geven, excursies. Het gaat om persoonlijke keuze en motivatie.

Woordenlijst over burgerschap en school

• Actualiteit - dingen die nu gebeuren in het nieuws of in de samenleving.

• Begroting - een overzicht van geld dat binnenkomt en geld dat je uitgeeft.

• Burgerschap - leren hoe je samenleeft en meedoet in school en samenleving.

• Cijfers - resultaten die je krijgt voor opdrachten.

• Discussiëren - luisteren naar verschillende meningen en reageren met argumenten.

• Excursie - een bezoek aan een plek buiten school om te leren.

• Gastles - een les van iemand van buiten de school.

• Invloed uitoefenen - zorgen dat er iets verandert door jouw mening of actie.

• Leerlingenraad - een groep leerlingen die meepraat over school.

• Portfolio - een map, vaak online, met je werk en wat je hebt geleerd.

• Samenleving - alle mensen die samen in een land wonen en de regels die zij met elkaar hebben afgesproken.

Wat heb jij vandaag geleerd?

Reflectie op leren. Mogelijke elementen: leerlingenraad, begroting, discussiëren, portfolio, actualiteit, gastles of excursie.

Wat hielp jou het beste om deze les te begrijpen?

Laat leerlingen nadenken over hun eigen leerproces, bijvoorbeeld luisteren, voorbeelden, woorden op de slides of klassengesprek.