Manieren van begroeten

• New lesson editor
• Asv
• Buitengewoon secundair onderwijs

Hoe begroet je iemand?

Centrale vraag van de les: welke begroeting past bij welke situatie? De les focust op sociale vaardigheid: kijken, herkennen en gepast kiezen.

Lesdoel

Ik kan kiezen hoe ik iemand gepast begroet in verschillende situaties.

Welke begroetingen ken jij al?

Gebruik de antwoorden als start: woorden zoals hallo, dag, zwaaien, hand geven, glimlach, goedemorgen kunnen verschijnen. Vraag kort in welke situaties leerlingen deze gebruiken.

begroetingen over de hele wereld

Slide tekst

Begroeten

• Een begroeting is het eerste contact met iemand.

• Je toont dat je de ander ziet.

• Je begroeting kan vriendelijk, rustig en gepast zijn.

• Niet elke situatie vraagt dezelfde begroeting.

Open bij de leefwereld van de leerlingen: thuis, op school, in de winkel, bij familie. Benadruk dat begroeten helpt om contact veilig en duidelijk te maken.

Waarom begroeten belangrijk is

• Je maakt een goed begin.

• De ander voelt zich welkom.

• Je toont respect.

• Je laat zien dat je de situatie begrijpt.

Verschillende manieren

• zwaaien

• hallo zeggen

• goedemorgen zeggen

• een hand geven

• knikken

• glimlachen

• ken je er nog?

Houd het eenvoudig en concreet. Het gaat niet om alle mogelijke begroetingen, maar om herkenbare vormen die leerlingen kunnen gebruiken.

Je let op meer dan woorden

• stem: zacht of luid

• gezicht: vriendelijk kijken

• lichaam: rustig staan

• ogen: even naar de ander kijken

Leg uit dat een begroeting niet alleen woorden zijn. Ook houding en mimiek bepalen of de begroeting passend voelt.

Context

Dezelfde begroeting past niet altijd. Je kijkt naar wie de ander is, waar je bent en wat de situatie is. Zo kies je een begroeting die past.

Dit is de kern van de les: de context bepaalt de keuze. Gebruik eenvoudige voorbeelden die later in filmpjes of rollenspel terugkomen.

Wat bepaalt welke begroeting past?

A

de context

B

de kleur

C

de muziek

D

de tas

Sluit aan bij slide 6: je kijkt naar wie, waar en wat de situatie is.

Kies de juiste woorden

Een begroeting is het eerste contact met iemand. Je toont respect en je kiest wat past bij de situatie. Ook je lichaam en gezicht zijn belangrijk.

contact

respect

situatie

lichaam

school

vriend

winkel

woorden

Echoot de kernwoorden uit slides 2-6.

Wie is de ander?

• vriend of vriendin

• broer, zus, familie

• klasgenoot

Minder bekend

Bekend

• leerkracht

• buur

• iemand in een winkel

• bezoeker

Benadruk dat leerlingen bij bekende mensen vaak spontaner zijn, maar dat bij minder bekende mensen meer beleefdheid of afstand kan passen.

Waar ben je?

• thuis: vaak warm en los

• op school: vriendelijk en duidelijk

• in een winkel: beleefd

• op straat: kort en rustig

Formeel en informeel

• Informeel: bij vrienden of familie

• Formeel: bij volwassenen of onbekenden

• Informeel is vaak losser.

• Formeel is vaak beleefder.

Gebruik simpele taal. Vermijd te veel nuance, maar maak wel duidelijk dat 'goedemorgen' of 'dag mevrouw' formeler klinkt dan 'hallo'.

Voorbeelden van gepaste keuze

• vriend op de speelplaats → `hé` of `hallo`

• leerkracht in de klas → `goedemorgen`

• oma op bezoek → glimlachen en hallo zeggen

• iemand aan de kassa → `goeiedag`

De pijlvorm helpt hier om situatie en keuze te koppelen. Houd het bij eenvoudige, herkenbare situaties.

Wat past waar?

Bij vrienden is een begroeting vaak kort en los. Op school begroet je vaak duidelijk en in een winkel vaak beleefd.

kort

los

duidelijk

beleefd

luid

lang

boos

stil

Sluit aan bij slides 8-11 over plaats en formeel/informeel.

Wat zie je in een filmpje?

• Welke groet past in welke context?

• Hoe kijkt en beweegt iemand?

• bespreek dit met de klas.

• Welke groet voelt voor jou comfortabel/ oncomfortabel?

Deze slide ondersteunt observatiecriteria voor de filmpjes, zonder de klas al in een activiteit te zetten op de slide zelf.

Signalen in beeld

• een glimlach toont vriendelijkheid

• een rustige stem klinkt beleefd

• afstand houden kan gepast zijn

• een handgebaar, knik of zwaai kan ook een begroeting zijn

Leg uit dat leerlingen in filmpjes kleine signalen leren zien. Dat is belangrijk voor transfer naar echte situaties.

Verschil tussen situaties

• school: vaak duidelijk en beleefd

• vrienden: vaak kort en los

• onbekenden: vaak rustiger en formeler

Koppel hier expliciet terug naar context. Dezelfde leerling kan dus op verschillende manieren begroeten, afhankelijk van de situatie.

Van kijken naar doen

Wat je in filmpjes ziet, kan je zelf ook gebruiken. Je leert voorbeelden herkennen en daarna een gepaste begroeting kiezen in het echt.

Brug naar rollenspel: observatie wordt toegepast gedrag. Noem eventueel dat oefenen helpt om zekerder te worden.

Waar let jij op in een filmpje?

Bespreek dat leerlingen kunnen noemen: wie begroet wie, waar het gebeurt, welke woorden ze horen, en signalen zoals glimlach, stem, houding, zwaai of knik.

Wat kan ook een begroeting zijn zonder woorden?

A

een knik

B

weglopen

C

fluisteren

D

wijzen

Gebaseerd op slides 13-15: signalen in beeld en begroeten zonder alleen woorden.

Rollenspel

In een rollenspel speel je een situatie na. Zo kan je oefenen hoe je iemand begroet op een manier die past bij de context.

Maak duidelijk dat rollenspel veilig oefenen is: fouten maken mag, want het doel is leren kiezen en proberen.

Situaties om te oefenen

• je komt de klas binnen

• je ziet een vriend op de speelplaats

• je groet oma of opa

• je zegt hallo in een winkel

• je gaat binnen bij de directeur

• Je komt je leerkracht tegen bij de bakker

• je ziet je vriend op een festival

• ...

Kies herkenbare contexten. Houd de situaties kort en duidelijk zodat de aandacht naar de begroeting gaat.

Wat maakt een begroeting gepast?

• de woorden passen bij de situatie

• je stem klinkt vriendelijk

• je lichaam is rustig

• je houdt rekening met de ander

Dit zijn de succescriteria van de les. Gebruik consequent dezelfde taal als op eerdere slides.

Soms kies je anders

• niet iedereen wil een hand geven

• soms is een glimlach of zwaai beter

• je past je aan de persoon en de situatie aan

• respect is altijd belangrijk

Wie maakte het al mee dat hij/ zij verplicht wordt om een kus te geven aan een tante die je amper kent? Wat deed je dan?

Belangrijk voor sociale veiligheid en grenzen. Houd het eenvoudig: een gepaste begroeting houdt rekening met comfort en context.

Goed gekozen

Een goede begroeting past bij de persoon, de plaats en het moment. Zo maak je contact op een vriendelijke en respectvolle manier.

Laat hier de les landen: niet één begroeting is altijd juist, maar de gepaste keuze is het doel.

Woordenlijst

begroeting - de manier waarop je iemand welkom zegt

context - de situatie waarin iets gebeurt

formeel - beleefd en netjes, vaak bij volwassenen of onbekenden

informeel - los en gewoon, vaak bij vrienden of familie

respect - tonen dat je rekening houdt met de ander

rollenspel - een situatie naspelen om te oefenen

signaal - iets wat je ziet of hoort en dat iets toont