De volwassene PP
De volwassene
3/7/2025
1
Items in this lesson
De volwassene
3/7/2025
1
Fysieke ontwikkeling
Bekijk de foto op p.
3/7/2025
2
Welke verschillen zie je op deze foto
3/7/2025
3
3/7/2025
4
3/7/2025
5
Terugblik
3/7/2025
6
Wat komt in je op bij het bekijken van deze foto?
Wat heeft dit te maken met vooroordelen en discriminatie?
3/7/2025
7
Casus p. 213
3/7/2025
8
Experiment
Gisela Labouvie-Vief legde aan proefpersonen van 12 tot 40 jaar een aantal scenario’s voor. Die scenario’s waren variaties op een basisscenario met een koppel in de hoofdrol:
Tineke en Ben. Ben is een zware drinker. Tineke waarschuwt hem dat, als hij nog een keer dronken thuiskomt, ze met de kinderen zal vertrekken. Gisteren is Ben naar een werkfeestje geweest. Hij komt stom dronken thuis. Is Tineke vertrokken?
3/7/2025
9
Vervolg
Jongeren voorspelden dat Tineke, als Ben dronken thuiskwam, meteen haar spullen zou pakken en met de kinderen zou vertrekken, want dat had ze gezegd. Volwassenen gaven aan dat Tineke in de situatie waarschijnlijk niet onmiddellijk met haar spullen en de kinderen zou vertrekken, ook al had ze daarmee gedreigd.
3/7/2025
10
Waarom is de reactie tussen jongeren en volwassenen verschillend?
3/7/2025
11
Hoe denken volwassenen?
3/7/2025
12
Hoe denken volwassenen?
Volgens Piaget blijft ons denken vanaf het einde van de adolescentie grotendeels hetzelfde: mensen blijven in de formeel-operationele denkfase zitten.
Gisela Labouvie-Vief, ontwikkelingspsychologe, stelt dat de denkontwikkeling van volwassenen verder gaat dan het formeel-operationeel denken volgens Piaget.
Ze vulde zijn theorie aan met het stadium van het postformeel denken.
3/7/2025
13
14
3/7/2025
Vijfde fase: postformeel denken.
3/7/2025
15
Aard van het denken verandert kwalitatief
3/7/2025
16
‘Leren’
Leren blijft een belangrijk onderdeel van het leven, ook na het afstuderen.
De maatschappij verandert razendsnel.
Daarom moeten volwassenen zich steeds verder blijven ontwikkelen, of ze raken achterop.
Hoewel de hersenen rond het 25ste levensjaar volledig gerijpt zijn, blijft het belangrijk dat ze nadien nog nieuwe prikkels krijgen.
Dat houdt de hersenen actief.
3/7/2025
17
Levenslang ‘leren’
Levenslang leren is belangrijk voor de loopbaan, maar het helpt ook om aan de maatschappij deel te kunnen nemen:
Het helpt om aanvaard te worden en te blijven.
Het zorgt ervoor dat je je goed voelt.
Het versterkt je kennis en vaardigheden.
Het zorgt voor een hogere zelfredzaamheid.
3/7/2025
18
Oefening
3/7/2025
19
Persoonlijkheidsontwikkeling van volwassenen
3/7/2025
20
8 fasen van identiteitontwikkeling
21
Conflicten tijdens volwassenperiode
3/7/2025
22
Vroege volwassenheid: intimiteit versus isolement (18/20 jaar – 40 jaar)
3/7/2025
23
Vroege volwassenheid: intimiteit versus isolement (18/20 jaar – 40 jaar)
3/7/2025
24
Oefening
3/7/2025
25
Wat is een persoonlijkheidsontwikkeling?
Het einde van de ontwikkelingsfase van de jongere luidt het begin in van de volwassenheid.
De volwassenheid is een lange levensloopfase. De volwassenheid is een drukke periode waarbij volwassenen verantwoordelijkheid dragen op verschillende vlakken, zowel persoonlijk als maatschappelijk.
De context waarin je het begrip volwassenheid ziet, heeft een invloed op de invulling van het begrip:
Fysieke volwassenheid
Juridische volwassenheid
Persoonlijke volwassenheid
Maatschappelijk volwassenheid
3/7/2025
26
Begrip
Fysieke volwassenheid:
deze volwassenheid slaat op de volgroeidheid van een persoon.
Het brein is nog in ontwikkeling.
Bijvoorbeeld: je bent 19 jaar, je lichaam is volgroeid.
Juridische volwassenheid:
wettelijke leeftijdsgrenzen waarop je verondersteld wordt om persoonlijk en maatschappelijk volwassen te zijn.
Bijvoorbeeld: in België ben je juridisch volwassen of meerderjarig vanaf 18 jaar.
3/7/2025
27
Begrip
Persoonlijke volwassenheid:
Je niveau van functioneren is aangepast aan je leeftijd en mogelijkheden.
Bijvoorbeeld: Marilou (19 jaar) houdt van een wild feestje. Donderdagavond is dan ook steevast dé uitgaansavond voor haar en haar vriendinnen. Marilou is chauffeur van dienst. Ze drinkt enkel frisdrank.
Maatschappelijke volwassenheid:
Je kunt onder je eigen verantwoordelijkheid een plaats innemen in de maatschappij.
Je hebt het vermogen om zelfstandig te zijn.
Bijvoorbeeld: Melanie en Dirk (35 jaar) hebben beiden een vaste job en dus ook een vast inkomen. Hierdoor kunnen ze samen een appartement huren.
3/7/2025
28
3/7/2025
29
quarterlifecrisis
3/7/2025
30
3/7/2025
31
Midlifecrisis
3/7/2025
32
Oefening
3/7/2025
33
Resultaat
3/7/2025
34
WELKE KEUZES MAKEN VOLWASSENEN OM EEN ZINVOL LEVEN TE KRIJGEN?
3/7/2025
35
Oefening
3/7/2025
36
Welke keuzes maken volwassenen om een zinvol leven te krijgen?
Tijdens de fase van de vroege volwassenheid nemen volwassenen belangrijke beslissingen die een impact hebben op de rest van hun leven.
Ze nemen eigen verantwoordelijkheden op en gaan zelfstandig door het leven.
Volwassenen maken verschillende levenskeuzes:
Beroep
Relaties
Kinderen of niet?
Vriendschappen
…
3/7/2025
37
Beroepskeuze
Een beroepskeuze gaat over eigenwaarde, jezelf verder ontplooien en voldoening voelen.
Een goede beroepskeuze is van groot belang. Het beroep kan een centrale rol spelen in het sociale leven omdat je veel tijd op de werkvloer doorbrengt. Die omgeving kan een bron van vriendschappen en sociale contacten zijn.
Als volwassenen tevreden zijn met hun beroepskeuze krijgen ze een gevoel van veiligheid, zelfwaardering en trots.
Ontevredenheid kan leiden tot onzekerheid, een verminderde zelfwaardering, boosheid en frustratie.
Volwassenen hebben vaak een drukke agenda met werk, sociale activiteiten, hobby’s, reizen ...
Ook de thuissituatie vraagt geleidelijk aan meer aandacht. Volwassenen zoeken een balans tussen hun werk en hun persoonlijke leven.
3/7/2025
38
Relaties
3/7/2025
39
Twijfel
De vrijheid om levenskeuzes te maken kan ook tot onzekerheid en keuzestress leiden.
Tijdens de fase van de middenvolwassenheid stelt men de eerder gemaakte keuzes in vraag. Daardoor kan de volwassene twijfelen over de toekomst.
Wanneer de kinderen bijvoorbeeld het huis verlaten, ervaren sommige koppels relatieproblemen, maar veel ouders ontdekken ook dat er positieve, nieuwe dingen op hun levenspad komen.
Ze gaan weer meer werken of opnieuw studeren, ze ontwikkelen nieuwe hobby’s of rakelen oude vriendschappen op.
Het kan ook zijn dat beide partners weer dichter naar elkaar toe groeien omdat ze meer tijd voor elkaar hebben.
3/7/2025
40
Welke veranderende rollen kennen middelvolwassenen?
De middenvolwassenheid is een periode van veranderende rollen, waarbij de volwassene bijvoorbeeld:
de kinderen uit het ouderlijk huis ziet vertrekken
grootouder, plusouder of plusgrootouder wordt
voor de eigen ouders zorgt.
3/7/2025
41
Sandwichgeneratie
3/7/2025
42
Lege nest
Voor sommige ouders kan het vertrek van de kinderen uit het ouderlijk huis een belangrijke mijlpaal vormen in de middenvolwassenheid.
Het is een emotionele gebeurtenis.
Het huis – het nest – is plots leeg als alle kinderen zijn uitgevlogen.
Sommige volwassenen, vooral vrouwen, kunnen daar depressief van worden.
Zij lijden aan het legenestsyndroom. Het is te vergelijken met een rouwproces waarbij twee gevoelens overheersen:
het fysieke gemis van de kinderen, hun aanwezigheid, hun verhalen
de doelloosheid, de moeilijkheid om de plots vrijgekomen tijd in te vullen met andere zinvolle activiteiten.
3/7/2025
43
Boemerangkinderen
Soms komen kinderen opnieuw thuis wonen nadat ze even apart gewoond hebben.
Zij worden boemerangkinderen genoemd.
Vaak zijn economische redenen of een stukgelopen relatie de oorzaak van de terugkeer naar het ouderlijk nest.
3/7/2025
44
Oefening
3/7/2025
45
Oplossing
3/7/2025
46
Wat is de invloed van kansarmoede op het leven van volwassenen?
3/7/2025
47
Wat is een behoefte?
Een behoefte is iets wat je nodig hebt.
Materiële behoeften:
Zijn behoeften die bevredigd worden met een voorwerp, iets dat je kunt vastnemen, bijvoorbeeld: een gsm, kleding, voeding, een fiets, een boek ...
Immateriële behoeften:
Zijn behoeften die je niet echt kunt vastnemen, bijvoorbeeld: een doktersbezoek, een knuffel, rust, een babbeltje, humor, lichaamsbeweging ...
3/7/2025
48
Wat is een nood?
Wat is een verlangen?
Een nood is een behoefte in een ernstige of moeilijke situatie, een toestand van gebrek.
Bv.: zuiver drinkwater in tijden van droogte.
Een verlangen is iets wat je graag zou hebben, maar wat je niet nodig hebt om te overleven.
Bv.: de nieuwste iPhone.
3/7/2025
49
Wat is armoede?
Als je niet kunt voorzien in de basisbehoeften ontstaat armoede.
Armoede gaat over geldtekort waardoor je leeft in een toestand van gebrek aan voeding, onderdak, gezondheidszorg, gepaste kledij en/of onderwijs.
3/7/2025
50
Wat is kansarmoede?
Kansarmoede is meer dan een tekort aan geld.
Het is een langdurige situatie waarbij mensen over onvoldoende kansen beschikken om deel te nemen aan de maatschappij.
Bv.: als de opvoeders geen of beperkt Nederlands spreken, hebben de kinderen minder kansen ook al hebben de opvoeders allebei een job met een deftig inkomen waardoor ze perfect in het onderhoud van hun kinderen kunnen voorzien.
3/7/2025
51
Wat is kansarmoede?
Een gezin is kansarm als het zwak scoort op verschillende levensdomeinen zoals opleidingsniveau, tewerkstelling, inkomen, gezondheid of huisvesting.
Dat zorgt voor een zwakke positie in de maatschappij waardoor deze mensen steeds minder kansen krijgen.
Opgroeien in armoede heeft negatieve gevolgen voor de ontwikkeling van een kind.
Weinig mensen slagen erin om de vicieuze cirkel van armoede te doorbreken.
Daarom zijn de omstandigheden waarin een kind opgroeit van groot belang.
3/7/2025
52
Welke organisaties helpen hierbij?
In onze maatschappij zijn er organisaties die hulp bieden aan mensen in kansarmoede zoals
Al-arm
Betonne jeugd
Recht Op
…
Zij bieden onder andere maaltijden, kledij en verzorgingsproducten.
3/7/2025
53
Oefening
3/7/2025
54
HOE SOCIAAL RECHTVAARDIG IS ONZE MAATSCHAPPIJ?
3/7/2025
55
HOE SOCIAAL RECHTVAARDIG IS ONZE MAATSCHAPPIJ?
https://www.youtube.com/watch?app=desktop&v=SFVRCqZqLfw
3/7/2025
56
Wat is sociale zekerheid?
https://www.youtube.com/watch?v=bMP2adgXdag&t=4s
3/7/2025
57
Oefening
3/7/2025
58
Oplossing
3/7/2025
59
Hoe sociaal rechtvaardig is onze maatschappij?
In een sociaal rechtvaardige samenleving heeft elke mens, ongeacht zijn identiteit, recht op en middelen om in zijn basisbehoeften te voorzien.
Zo is welzijn voor iedereen gegarandeerd.
3/7/2025
60
Wat is welzijn?
Onder welzijn verstaan we een toestand waarin het geestelijk, lichamelijk en sociaal goed met je gaat.
Als aan sommige basisbehoeften niet voldaan wordt, spreken we van een sociaal onrechtvaardige samenleving.
Om het welzijn van iedereen te garanderen is er in België de sociale zekerheid.
Via sociale bijdragen, die zowel door werknemers, werkgevers als de overheid worden betaald, kan de sociale zekerheid zorgen voor:
een vervangingsinkomen, bv.: bij ziekte, ontslag en pensioen
een aanvulling op het inkomen, bv.: vakantiegeld of groeipakket.
3/7/2025
61
Solidariteitsprincipe
Het socialezekerheidssysteem is gebaseerd op het solidariteitsprincipe.
Dat wil zeggen dat iedereen solidair moet zijn en elkaar moet steunen volgens eigen vermogen.
3/7/2025
62
RSZ
De Rijksdienst voor Sociale Zekerheid, afgekort RSZ, is de Belgische federale instelling die de sociale bijdragen via de werkgevers int en die herverdeelt aan wie het nodig heeft.
3/7/2025
63
Oefening
3/7/2025
64
Oplossing
3/7/2025
65
Oplossing
Werkloosheidsuitkering
Zwangerschapsuitkering
Kraamgeld
Geboortepremie
Kindergeld
Groeipakket
Zorgtoeslag
3/7/2025
66
Oefening
3/7/2025
67
