Bierkennis
Smaakcategorieen, bierstijlen, dubbel en tripel
Bierkennis
Smaakcategorieen, bierstijlen, dubbel en tripel
Lesinhoud
Hoofdstuk 5 – Smaakcategorieën en bierstijlen
Bierstijlen Tripel en Dubbel
Bier proeven
Voor jezelf werken: opdrachten h5
Onderverdelen
Bierstijl - Pils- blond
Biertype Ondergistend- boven
Biersoort- alcoholvrij-trappist-
Smaakcatergorieen
5.3 Smaakcategorieen bier
Soepel & Subtiel
Fris & Fruitig
Amber & Elegant
Blond & Krachtig
Donker & Rijk
Intens & Uitdagend
Opdrachten
5.4 Bierstijlen
Pilsener
Witbier
Weizen
India Pale Ale (IPA)
Blond
Dubbel
Tripel
Quadrupel
Bockbier
Porter
Stout
Lambiek en Geuze
Saison
Opdrachten
Opdracht 5.05
Opdracht 5.06
5.5 Alcoholvrij bier
In Nederland < 0,1% alc.
Veel andere landen < 0,5% alc.
Alcoholvrij varianten in veel bierstijlen, oa.
Pilsener
Witbier
Weizen
Porter
India Pale Ale
5.6 Abdij- en trappistenbier
Alle trappistenbieren zijn abdijbieren, maar niet alle abdijbieren zijn trappistenbieren
Trappistenbier
Naam is beschermd, pas na goedkeuring IVT (internationale vereniging trappist) mag het logo gebruikt worden.
Mag alleen gebrouwen worden binnen (of in de nabijheid) van het abdij
Bewoners abdij ook wel ‘trappisten’
Geen winstoogmerk, opbrengsten moet worden besteeds aan eigen levensonderhoud of onderhoud klooster/abdij.
Productie onder toezicht van ‘trappisten’ hulp van buiten toegestaan omdat monniken 5 keer per dag bidden.
Voorbeeld: Sint Sixtus-abdij Westvleteren
Abdijbier
Iedereen mag zijn bier ‘abdijbier’ noemen
Bier wordt in samenwerking met een abdij gebrouwen (niet noodzakelijk binnen de muren van het abdij)
Wordt vaak gebrouwen volgens recept dat traditioneel is aan desbetreffende abdij – zelfs als het brouwen door commerciële bedrijven gebeurd.
Brouwerij betaalt ‘royalties’ aan abdij – voor liefdadigheid.
Abdij heeft historische verankering met bierbrouwen
Opdrachten
5.28
5.29
5.7 Sterkste bieren ter wereld
Rest alcohol in vaten- Gist tot ca. 12%
Eisbocken
Destilleren
5.9 Bekende (grote pils-)brouwerijen in Nederland
Heineken (Zoeterwoude)
Grolsch (Enschede)
Swinkels Family Brewers (Lieshout)
Brand (Wijlre)
Amstel – (Zoeterwoude)
Hertog Jan – Arcen
Alfa (Schinnen)
Gulpener (Gulpen)
Budels (Budel)
Lindeboom (Neer)
5.9.2 Craftbrouwerijen
Texelse Bierbrouwerij (Texel)
Jopen (Haarlem)
De Leckere (Utrecht)
Kompaan (Den Haag)
Bronckhorster Brewing Company (Rha)
5.10 Grootste bierconcerns ter wereld
Anheuser-Busch InBev
Heineken
China Resources Snow Breweries
Carlsberg
Molson Coors Brewing
Tsingtao Brewery Group
Asahi
Yanjing
Kirin
Groupe Castel
Bierstijl Dubbel
Gebrouwen met donkere moutsoorten
Schuim: donker en mouse achtig
Co2: normaal- tot hoog
Geur: licht getoast, karamel, chocolade
Smaak: karamel, chocolade, koffie, kruidnagel
Facts:
Gebruik van caramout, gebrande mout of geroosterde gerst.
Robuuste smaken komen door hoge temperatuur van het eesten Maillard reactie.
Bierstijl Tripel
Onderdeel van abdij/trappistenreeks (blond, dubbel, tripel en quadruple)
Herkenbaar aan veel schuim
CO2: hoeveelheid ligt hoger
Blond tot goud, vaak licht troebel.
Geur: fruitige en kruidige aroma’s (hop heeft nooit de overhand)
Smaak: fruiting, kruidig, alcoholisch zachte moutigheid
Facts:
Tripel heeft een hoger alcohol percentage (hier komt waarschijnlijk ook de naam vandaan)
Tripel heeft (veel) meer koolzuur, dit is vanwege een typische giststam van trappistenbrouwerijen deze hebben de neiging om meer co2 te produceren tijdens de vergisting
De techniek van het proeven
Kijken: kleur bepalen boven een witte ondergrond. Keur zegt veel over het biertype en bitterheid
Ruiken: de meeste geuren zitten bovenin het glas. Eerste reuk/indruk zegt iets over de (on)zuiverheid
Walsen: complexe aroma’s worden o.a. gedragen door zuurstof. Walsen maakt deze aroma’s los en waarneembaar voor de hersenen
Proeven: bepaal welke basisaroma’s je proeft (proeven doe je altijd met slurpen. Extra zuurstof is extra smaak!
Naproeven: hoe lang blijft de smaak hangen (afdronk) hangen?
Conclusie: gebruik gedurende deze oefening elke keer een proefform.
Bier proeven
Karmeliet Tripel
Westmalle dubbel
*Neutrale adem, weinig parfum, schone handen (roken)
Karmeliet triple
Karmeliet Tripel
Oorsprong van de naam
De naam "Karmeliet" verwijst naar de Karmelietenorde, een katholieke religieuze orde die in de middeleeuwen actief was in Europa. Hoewel het niet rechtstreeks door de orde werd gebrouwen, inspireerden de Karmelieten de naam en wellicht ook enkele van de oude brouwmethoden.
Ontwikkeling van Tripel Karmeliet
Tripel Karmeliet werd in 1996 geïntroduceerd door de Brouwerij Bosteels, gevestigd in Buggenhout, België. Het recept is gebaseerd op een historisch brouwsel uit 1679 van een Karmelietenklooster in Dendermonde. Het unieke van Tripel Karmeliet ligt in het gebruik van drie verschillende graansoorten: tarwe, haver en gerst. Dit verleent het bier een complexe en zachte smaak, met fruitige en kruidige aroma’s.
Kenmerken van Tripel Karmeliet
Drie graansoorten: De combinatie van haver, tarwe en gerst is ongebruikelijk en geeft het bier zijn unieke karakter.
Smaakprofiel: Het bier heeft een romig, fruitig en licht kruidig karakter, met een hint van vanille en citrus.
Presentatie: Het bier wordt vaak geserveerd in een speciaal ontworpen kelkglas met een fleur-de-lis patroon, wat de elegante uitstraling versterkt.
Brouwerij Bosteels
Brouwerij Bosteels werd opgericht in 1791 en bleef meer dan 200 jaar in handen van dezelfde familie. Naast Tripel Karmeliet is de brouwerij ook bekend van andere beroemde bieren zoals Pauwel Kwak en Deus Brut des Flandres. In 2016 werd de brouwerij overgenomen door AB InBev, wat heeft geholpen om de internationale distributie van Tripel Karmeliet te vergroten.
Karmeliet Tripel
Proefnotitie Tripel Karmeliet
Kleur (EBC):
Tripel Karmeliet heeft een helder goudgele kleur met een lichte troebelheid en een EBC-waarde van ongeveer 8-12, wat een heldere en uitnodigende uitstraling geeft. De schuimkraag is rijk, romig en wit, met een fijne, compacte structuur.
Bitterheid (IBU):
De bitterheid ligt rond de 16-20 IBU, wat een zachte en subtiele balans biedt tussen de zoetheid en kruidigheid.
Aroma:
Het aroma is fris en complex, met duidelijke tonen van rijp geel fruit zoals banaan, peer en appel. Er is ook een kruidige dimensie afkomstig van de gist, met hints van koriander en witte peper. Daarnaast zijn er bloemige en citrusachtige hoparoma’s die bijdragen aan de levendigheid.
Smaak:
De smaak is verfijnd en harmonieus. Een zachte moutzoetheid (honing en lichte karamel) gaat hand in hand met fruitige esters zoals banaan en sinaasappel. De karakteristieke kruidigheid, afkomstig van de gebruikte drie granen (gerst, tarwe en haver), geeft een rijke en complexe structuur. De hopbitterheid is mild en ondersteunend, zonder te overheersen.
Mondgevoel:
Medium body met een fluweelachtige textuur dankzij de haver. De koolzuur is levendig en zorgt voor een verfrissend en sprankelend mondgevoel.
Afdronk:
Droog, licht kruidig en elegant fruitig met een zachte, aanhoudende bitterheid.
Samenvatting:
Tripel Karmeliet is een meesterwerk van balans en finesse, met zijn unieke karakter door het gebruik van drie granen. Het is een verfrissende, kruidige en licht fruitige tripel die toegankelijk en toch verfijnd is. Perfect als begeleider bij lichte maaltijden of op zichzelf.
Westmalle
De geschiedenis van Westmalle is nauw verbonden met de abdij van Onze-Lieve-Vrouw van het Heilig Hart in Westmalle, een trappistenabdij in De oprichting van de abdij
1794: De abdij van Westmalle werd gesticht door een kleine groep cisterciënzers (Trappisten) die vanuit Frankrijk naar België waren gevlucht vanwege de Franse Revolutie. In 1836 werd de priorij officieel een abdij.
1836: De monniken begonnen met brouwen. Het brouwen van bier was een traditionele activiteit van trappistenmonniken, bedoeld om in hun levensonderhoud te voorzien en om liefdadigheid te steunen.
België. Westmalle is een van de bekendste en oudste trappistenbrouwerijen ter wereld.
Introductie van Dubbel en Tripel1926: Westmalle introduceerde haar Dubbel, een donker en moutig bier dat de basis zou vormen voor wat nu een van de klassieke bierstijlen is.1934: De Tripel werd geïntroduceerd, waarmee Westmalle opnieuw een nieuwe standaard zette in de bierwereld. Dit bier werd in 1956 verder verfijnd tot de Tripel zoals we die nu kennen. Westmalle Tripel wordt vaak beschouwd als de "moeder van alle tripels"
Westmalle Dubbel
Proefnotitie Westmalle Dubbel
Kleur (EBC):
Westmalle Dubbel heeft een diep kastanjebruine kleur met een robijnrode gloed en een EBC-waarde van ongeveer 40-45. De schuimkraag is rijkelijk beige, fijn en stevig.
Bitterheid (IBU):
De bitterheid ligt rond de 20-25 IBU, wat een zachte, milde bitterheid biedt die goed in balans is met de moutige zoetheid.
Aroma:
De geur is complex en verleidelijk. Je ruikt karamel, donkere suiker, gedroogd fruit zoals vijgen en rozijnen, en een lichte kruidigheid. Er is ook een vleugje geroosterde mout en een hint van chocolade.
Smaak:
De smaak opent met een rijke moutigheid en tonen van donkere karamel en toffee. Hiernaast proef je gedroogd fruit (dadels en rozijnen) en een subtiele kruidigheid. De bitterheid is mild en zorgt voor een evenwichtige balans. Een lichte toets van cacao en geroosterde mout komt naar voren in de afdronk.
Mondgevoel:
Vol en romig met een zachte, fluweelachtige textuur. De koolzuur is matig tot levendig, wat zorgt voor een aangename frisheid ondanks het volle karakter.
Afdronk:
Lang, licht zoet met een fijne geroosterde en kruidige nasmaak.
Westmalle Dubbel is een klassiek voorbeeld van een Belgische Dubbel: vol, verwarmend en perfect gebalanceerd tussen moutige zoetheid en lichte bitterheid.