Werkvormen: Twee waarheden en één leugen

• New lesson editor
• Mentorles
• Basisschool
• Middelbare school
• MBO
• vmbo, mavo, havo, vwo
• Groep 6-8
• Leerjaar 1-6
• Studiejaar 1-4

Introduction

De werkvorm Twee waarheden en één leugen is een speelse, activerende werkvorm waarbij leerlingen moeten ontdekken welke van drie stellingen niet klopt. Je presenteert drie uitspraken over een onderwerp: twee zijn waar, één is een leugen. Aan de leerlingen de taak om kritisch na te denken en de onjuiste uitspraak te ontmaskeren. Het leuke? Maak het nét een beetje onverwacht. Kies niet voor overduidelijke feiten, maar juist voor informatie waarvan leerlingen denken: “Dat kan toch niet waar zijn?” Zo ontstaat verwondering én betrokkenheid.

Instructions

Waarom werkt dit zo goed?

Deze werkvorm combineert nieuwsgierigheid met inhoudelijke verdieping. Leerlingen worden uitgedaagd om actief na te denken in plaats van passief informatie te ontvangen. Doordat ze moeten kiezen welke stelling niet klopt, gaan ze automatisch vergelijken, analyseren en redeneren.

Bovendien zorgt het spelelement voor energie in de klas. Het voelt als een quiz, maar ondertussen wordt de lesstof herhaald, verdiept of juist geïntroduceerd. Ook leerlingen die normaal minder snel hun hand opsteken, doen graag mee wanneer er iets te “ontmaskeren” valt.

Wat leren de leerlingen?

Deze werkvorm stimuleert onder andere kritisch denken, het onderscheiden van feiten en fictie en het onderbouwen van keuzes. Leerlingen leren argumenteren waarom een stelling volgens hen niet klopt. Daarnaast trainen ze hun voorkennis en ontdekken ze nieuwe, soms verrassende informatie.

Doordat je de juiste antwoorden nabespreekt, ontstaat er ruimte voor verdieping en correctie van misvattingen.

Hoe maak je het?

In LessonUp maak je eenvoudig een quizvraag met drie antwoordopties. In die quizvraag zet je twee ware uitspraken en één onware uitspraak. Leerlingen kiezen welke stelling volgens hen niet klopt.

Wil je het extra uitdagend maken?

• Formuleer alle drie de stellingen zo geloofwaardig mogelijk.
• Gebruik details of verrassende feiten.
• Laat leerlingen na hun keuze kort uitleggen waarom zij denken dat iets de leugen is.

Je kunt de quiz individueel laten maken of klassikaal bespreken. Door de antwoorden direct zichtbaar te maken, ontstaat er vaak meteen een gesprek.

Hoe zet je het in per vak?

• Geschiedenis: Geef drie uitspraken over een historisch persoon, bijvoorbeeld Napoleon Bonaparte, waarvan er één niet klopt.
• Taalvakken: Gebruik drie uitspraken over een gelezen boek, zoals Het Achterhuis, waarvan één gebeurtenis niet echt plaatsvond.
• Natuurkunde: Formuleer drie beweringen over een natuurkundig principe, waarvan één natuurkundig onmogelijk is.
• Biologie: Geef drie uitspraken over het menselijk lichaam of een ecosysteem, met één misvatting ertussen.
• Aardrijkskunde: Presenteer drie feiten over een land, bijvoorbeeld Japan, waarvan er één onjuist is.
• Kunstvakken: Toon een kunstwerk en geef drie uitspraken over de maker, zoals Vincent van Gogh, waarvan er één niet klopt.

Hoe zet je het in?

Deze werkvorm is ideaal als lesstarter om voorkennis te activeren, als energizer halverwege de les of als afsluitende herhaling. Ook aan het begin van een nieuw hoofdstuk werkt het goed. Leerlingen ontdekken meteen dat ze nog niet alles weten en worden nieuwsgierig naar wat ze gaan leren.

Sla deze les op via de bewaar knop om hem eenvoudig aan te passen voor je eigen les.

Twee waarheden

en één leugen

Werkvormen

Wat is de leugen over ...

Napoleon Bonaparte?

Twee waarheden en één leugen

A

Napoleon was gemiddeld van lengte voor een man in zijn tijd

B

Napoleon werd verbannen naar twee verschillende eilanden

C

Napoleon verkocht ooit het huidige Louisiana aan Groot-Brittannië

Wat is de leugen over ...

Japan?

Twee waarheden en één leugen

A

Japan heeft meer vulkanen dan IJsland

B

Tokio is niet officieel de hoofdstad van Japan volgens de wet

C

Japan bestaat uit meer dan 6.000 eilanden

Wat is de leugen over ...

Vincent van Gogh

Twee waarheden en één leugen

A

Van Gogh verkocht tijdens zijn leven waarschijnlijk maar één schilderij

B

Van Gogh maakte in zijn leven meer dan 800 schilderijen

C

Van Gogh sneed zijn oor volledig af

Wat is de leugen over ...

het hart?

Twee waarheden en één leugen

A

Je hart pompt per dag ongeveer 7.000 liter bloed rond

B

Het hart zit precies in het midden van je borstkas

C

Het hart kan buiten het lichaam nog korte tijd zelfstandig blijven kloppen

Wat is de leugen over ...

het Achterhuis?

Twee waarheden en één leugen

A

Anne herschreef een deel van haar dagboek met het idee dat het later gepubliceerd zou worden

B

Het Achterhuis bevat brieven die Anne direct naar koningin Wilhelmina stuurde

C

Anne gaf de onderduikers in haar dagboek schuilnamen

Vind meer inspiratie op ons Inspiratiekanaal.

Alle werkvormen van Lessonup vind je op het gloednieuwe kanaal WoW.

Werkvormen