Les 8 C0092 Begeleiden collega

• New lesson editor
• Welzijn
• Middelbare school
• MBO
• Leerjaar 3,4

Begeleiden collega

Les 2

Text

Lesdoelen

• De student kan de criteria uit het CGI examen begeleiden collega toepassen in de beroepspraktijk

• De student kan verschillende begeleidingsstijlen inzetten in de coaching van collega’s vrijwilligers en studenten.

• De student kan zijn begeleiding aanpassen op de persoon en situatie

• De student kan aansluiting zoeken bij de leerdoelen van de student, collega en vrijwilliger

• De student kan feedbackvaardigheden toepassen en integreert daarbij gespreks- en communicatietechnieken in de communicatie met informele en formele zorgverleners.

Examen begeleiden collega is een..

A

Praktijk examen

B

CGI op werk

C

CGI op school

D

School examen

Geef voorbeelden van bewijsstukken voor dit examen

Wat te doen

1. Verzamel verschillende en gevarieerde bewijsstukken waaruit blijkt dat jij een bijdrage hebt geleverd aan het begeleiden van een nieuwe collega.

• Om een GO te verkrijgen lever je minimaal 1 bewijsstuk met onderbouwen bij Amber aan

2. Vul per bewijsstuk een bewijsformulier in (zie bijlage I: bewijsformulier). 

3. Bepaal welke bewijsstukken je wilt inleveren met betrekking tot het begeleiden van een nieuwe collega.(maximaal vijf bewijsstukken). Beschrijf per bewijsstuk in de verantwoording welke beoordelingscriteria er gedekt worden en op welke wijze.(maximaal één A4).

4. Vul bijlage II: overzicht bewijsstukken in.

5. Lever bij de beoordelaar(s) minimaal tien werkdagen voor het CGI de documenten in.

6. Neem deel aan het CGI. 

Uitvoeringstappen in de praktijk

CGI examen Begeleiden collega

Criteria uit het examen:

1.onderbouwt hoe zij de begeleiding van een collega doelbewust heeft afgestemd op de persoon;

2.onderbouwt hoe zij passend heeft gereageerd op verbale en non-verbale signalen van een collega;

3.onderbouwt hoe zij de nieuwe collega actief heeft gestimuleerd zich te ontwikkelen door het geven van heldere instructies, informatie en adviezen;

4.onderbouwt hoe zij een collega actief heeft gestimuleerd tot het inbrengen van eigen ideeën, expertise en het stellen van vragen;

5.onderbouwt hoe zij doelgericht verschillende begeleidingsvormen heeft ingezet bij de begeleiding van een collega.

6.Onderbouwt hoe zij concrete afspraken heeft gemaakt over de doelen en resultaten die en collega wil behalen

7.Onderbouwt hoe zij op een professionele manier feedback heeft gegeven op het beroepsmatig handelen van een collega

Begeleidingsstijlen bij coaching

• Een begeleidingsstijl is de manier waarop je iemand helpt om te leren of beter te worden in het werk.

• Je kiest een stijl op basis van: de ervaring van de ander, de motivatie, de taak of situatie.

• Het is altijd belangrijk om de begeleiding aan te passen aan wat iemand nodig heeft om te groeien en zich te ontwikkelen.

Welke begeleidingsstijlen ken je?

Vier veel gebruikte begeleidingsstijlen

• Een bekend model is gebaseerd op situationeel leidinggeven (Hersey & Blanchard).

• 1. Instrueren (sturend)

  • Jij bepaalt wat er moet gebeuren.

  • Je geeft duidelijke uitleg en stappen

  • Geschikt bij beginners

Voorbeeld: Je legt een collega stap voor stap uit hoe een taak moet.

• Je legt uit en luistert

• Je geeft feedback en stelt vragen

• Geschikt bij iemand die al iets kan, maar nog onzeker is.

• Voorbeeld: Je bespreekt samen hoe een vrijwilliger een gesprek aanpakt.

2. Begeleiden (coachend)

3. Ondersteunen (motiverend)

• Je geeft ruimte en vertrouwen.

• Je stimuleert eigen ideeën.

• Geschikt als iemand ervaring heeft maar motivatie mist

• Voorbeeld: Je vraagt een collega hoe die zelf een probleem wil oplossen.

4. Loslaten (delegeren)

• Je geeft verantwoordelijkheid

• Je bemoeit je weinig met de uitvoering

• Geschikt bij ervaren en zelfstandige mensen

• Voorbeeld: Je laat een ervaren collega zelfstandig een activiteit organiseren.

Nuancering van begeleidingsstijlen

• Stijlen lopen in elkaar over

• In theorie zijn er vier stijlen, maar in de praktijk:

  • je gebruikt vaak meerdere stijlen tegelijk

  • je wisselt tijdens één gesprek

  • Voorbeeld: Je begint met uitleg (instrueren) Daarna stel je vragen (coachend)Vervolgens geef je ruimte (ondersteunen)

Afstemming groeifase

Je kunt begeleiding koppelen aan leerfasen:

Fase 1: Start (onzeker, onbekend)→ veel structuur en uitleg nodig

Fase 2: Oefenen (leren door doen)→ feedback en vragen

Fase 3: Verdiepen (meer inzicht)→ stimuleren zelf nadenken

Fase 4: Zelfstandig→ loslaten en vertrouwen geven

Feedback

7. Onderbouwt hoe zij op een professionele manier feedback heeft gegeven op het beroepsmatig handelen van een collega

Examen organisatie gebonden taken: Criteria 3: geeft collega’s op een professionele manier feedback

Noem één voorbeeld van feedback die jou echt geholpen heeft. Waarom werkte dat?”

‘Wat zijn de basisregels voor feedback?

Text

Feedback is in de zorg een professionele vaardigheid, omdat goede communicatie nodig is voor veilige en goede zorg en samenwerking met collega’s en andere betrokkenen

Feedback

• Feedback geven betekent dat je een ander vertelt wat je ziet in gedrag en welk effect dat heeft.

• Het doel is dat de ander kan leren en verbeteren.

• Belangrijk:

  • Feedback is gericht op gedrag, niet op de persoon;

  • Feedback is concreet en duidelijk;

  • Feedback helpt bij ontwikkeling en samenwerking;

Denk aan:

• Geef feedback zo snel mogelijk na de situatie;

• Beschrijf alleen het gedrag dat je ziet, niet de persoon;

• Wees concreet en duidelijk (geen vage woorden zoals “altijd” of “nooit”);

• Gebruik voorbeelden om je feedback te verduidelijken;

• Geef zowel positieve feedback als ontwikkelpunten;

• Spreek vanuit jezelf (gebruik “ik zie”, “ik merk”);

• Houd de toon respectvol en rustig;

• Zorg dat de ander de kans krijgt om te reageren;

• Controleer of je boodschap goed is begrepen;

• Denk mee over hoe het de volgende keer beter kan;

• Geef feedback met het doel om te helpen verbeteren, niet om te oordelen.

Feedback met een knipoog

Gesprekstechnieken feedback

• Bij het geven van feedback hoort het voeren van een goed gesprek.

• Tijdens de combinatiemodule IOZZ heb je communicatie gevolgd. In deze module zijn verschillende gesprekstechnieken behandeld:

• LSD

• Open vragen stellen

• Samenvatten en terugkoppelen etc..

• Dit zijn technieken die je inzet om het gesprek goed vorm te geven.

Feedback ontvangen

1. Hoor de feedback aan; luister zonder je te gaan verdedigen.

2. Vraag door naar wat de ander precies bedoelt.

3. Bevestig de ontvangst door samen te vatten.

4. Reflecteer op gevoelens: - wat jij vermoedt dat de ander voelt - hoe je jezelf voelt

5. Vertel eventueel wat je met de feedback doet.

6. Beoordeel de feedback. Je bepaalt zelf of je er iets mee doet of niet.

7. Bedank degene die feedback geeft.

Ik Ik Jij Methode

•1. Ik zie/merk dat ……. (beschrijf hier concreet gedrag van de ander: wat heb je precies gezien/gehoord?)

•2. Ik vind daarvan……./Dat komt op mij over……. (effect van dit gedrag op jou: waar heb je last van?)

• 3. Herken je dat? Klopt dat? (zoek toenadering tot de ander en vraag herkenning; als de ander in de verdediging schiet, ga dan terug naar stap 1 en 2)

•4. Vraag om ander gedrag. (wat is je wens? hoe zou het je anders willen?)

Voorbeeld

1. Geef aan wat je observeert (‘ik’): Beschrijf het gedrag dat je ziet.

“Ik merk op dat je de afgelopen weken regelmatig 10 minuten te laat bent voor onze ochtendvergaderingen waarin ik de voorzitter ben.”

2. Vertel wat dit gedrag met jou doet (‘ik’): Leg uit hoe dat gedrag jou beïnvloedt.

“Dit zorgt ervoor dat ik mij gestrest voel, omdat we daardoor vaak moeten wachten voordat we kunnen beginnen.”

3. Vraag of de ander zich hierin herkent (‘jij’): Stel een open vraag om te zien of de ander zich bewust is van zijn gedrag. 

"Herken jij je in dit patroon?

Opdracht

·Vorm een groep van 3 studenten

·Kies een casus waarmee jullie willen oefenen met feedback geven en ontvangen

·Schrijf eerst voor jezelf mbv de ik-ik- jij methode uit hoe je de feedback zou geven

·Speel in 2-tallen de rollenspelen uit (dus 2 rollenspelen binnen jullie groep)

·Welke verschillen zien jullie? Wat werkt? En wat niet?

·Hoe werd de feedback ontvangen? Plenaire terugkoppeling

Opbrengsten

• Welke modellen zijn er gevonden?

• Wat valt hierin op?

• Wat zijn verschillen?

• Wat spreekt je aan en waarom?

Nabespreken

• Wat ging volgens jullie goed tijdens de rollenspellen?

• Welke zinnen of aanpakken werkten goed?

• Welke tips kun je aan andere studenten geven?

Feedback modellen

• Feedback kun je geven middels verschillende modellen;

• Ga op onderzoek uit welke modellen er zijn, welke ken je al wel en welke niet?

• De opdracht wordt door de docent uitgedeeld.

Joharivenster

https://www.youtube.com/watch?v=vsWDT73FKJU

Hoe zou je het Joharivenster kunnen inzetten in de begeleiden van de collega met een ondersteuningsvraag?

“Welke vragen helpen om openheid te vergroten?”

“Hoe kun je feedback vragen aan anderen?”

“Wanneer deel jij iets persoonlijks en waarom?”

“Hoe kun je nieuwe dingen over jezelf ontdekken?”

In welk venster zit bij jou de meeste informatie?

A

Open

B

Blind

C

Verborgen

D

Onbekend

Evaluatie

lesdoelen