3.5 Extraheren en adsorberen

• Scheikunde
• Middelbare school
• vmbo t, mavo
• Leerjaar 3

§3.5 Extraheren en adsorberen

Hoofdstuk 3 Mengsels scheiden

Doelen

Aan het einde van de les kan ik:

• voorbeelden geven van huishoudelijke toepassingen van extractie.
• benoemen op welke stofeigenschap extraheren is gebaseerd.
• beschrijven hoe je een stof ergens uit kunt winnen door middel van verschillende scheidingsmethoden. 
• de werking van absorptiemiddelen beschrijven. 

Hoofdstuk 3 Extraheren en adsorberen

§3.5 Extraheren en adsorberen

Scheidingsmethodes

Scheidingsmethode: de manier waarop je mengsels kunt scheiden. 

• Bezinken + afschenken
• Filtreren
• Indampen
• Extraheren
• Destilleren
• Adsorberen

Nieuwe mengsel:

Mengsel van vaste stoffen

Definitie:

Mengsel met minstens twee vaste stoffen.

            

Extraheren

Scheiden van een mengsel van vaste stoffen

Extraheren: scheidingsmethode die berust op verschil in oplosbaarheid van de stoffen in een bepaald oplosmiddel.

•  Extraheren: letterlijk ‘’ergens iets uit trekken’’.
• Het oplosmiddel dat je gebruikt bij de extractie, noem je het extractiemiddel.

Voorbeelden

Voorbeelden

Scheiding die berust op verschil in oplosbaarheid

Scheiden van mengsel van vaste stoffen

Extraheren

Scheiding die berust op verschil in oplosbaarheid

Wordt vaak gevolgd door

Filtreren

                          Indampen

2 stoffen gescheiden

Scheiden van mengsel van vaste stoffen

Extraheren

Adsorptie

Een manier om geur-, kleur- en smaakstoffen te verwijderen, is door een adsorptiemiddel toe te voegen. Dat is een vaste stof waaraan deze kunnen hechten. Dit proces noemen wij adsorberen.

Scheiding die berust op verschil in aanhechtingsvermogen

Wordt vaak gevolgd door

Filtreren

 om adsorptiemiddel (bv. norit/actieve kool) met de aangehechte stof eruit te halen

eruit halen van geur-/kleurstoffen

Adsorberen

Adsorbtiemiddel

• Werking door aanhechtingsvermogen 

       aan het oppervlak van adsorptiemiddel.

• Meer oppervlak zorgt voor meer contact

       met de te verwijderen stof -> betere werking.

• Absorptie gaat niet oneindig door, omdat 

       het oppervlak "vol" kan raken.

Noritpoeder vs noritblok

Noritpoeder heeft meer

oppervlak om te reageren.

Noritpoeder reageert sneller.

1 m3 heeft een opp van 6m2

1000 * 1 cm3 heeft een opp van 600 m2

Norit als medicijn tegen diarree en misselijkheid

Lezen:

3.5 Extraheren en adsorberen

De stof cafeïne bevindt zich in koffie. Cafeïne is dus ... oplosbaar in water.

1. goed
2. niet goed

Cafeïne is ook aanwezig in het koffiedik. Hoe kan dat?

1. Koffiedik is deels opgelost in water.
2. Water is deels opgelost in koffiedik.
3. Cafeïne is deels opgelost in koffiedik.
4. Cafeïne is deels opgelost in water.

Koffie is een

1. zuivere stof.
2. mengsel.

Welk adsorptiemiddel werkt beter als filter?

Poeders actieve kool
of
Korrels actieve kool

1. Poeder
2. Korrel
3. Werkt allebei even goed

Maken:

3.5 Extraheren en adsorberen