De tijd van burgers en stoommachines
De tijd van burgers en stoommachines
Wat weet jij al over de industriële revolutie?
Leerdoel
Aan het einde van de les kun je uitleggen wat de industriële revolutie was, welke veranderingen er plaatsvonden in samenleving en politiek, en welke stromingen en bewegingen toen opkwamen.
Wat was de industriële revolutie?
Overgang van handmatige productie naar machinale productie. Fabrieken, stoommachines en urbanisatie veranderden het leven van veel mensen.
De agrarische revolutie en urbanisatie
Betere landbouwmethodes zorgden voor meer voedsel, bevolkingsgroei en meer arbeiders voor fabrieken.
Arbeiders trokken massaal naar de stad om te werken. Steden groeiden snel.
Agrarische revolutie
Urbanisatie
De sociale kwestie: armoede en arbeidsomstandigheden
Slechte leef- en werkomstandigheden leidden tot discussies over kinderarbeid, lonen en bescherming van arbeiders. Eerste wetten werden ingevoerd.
Modern imperialisme: strijd om koloniën
Kolonies werden onder Europees bestuur geplaatst. Dit leidde tot overheersing en verzet in koloniën.
Reden voor modern imperialisme
Europese landen wilden grondstoffen en afzetmarkten. Politiek en militair aanzien groeiden.
Gevolgen
Emancipatiebewegingen en feminisme
Vrouwen en arbeiders streden voor gelijke rechten. De schoolstrijd leidde tot gelijke financiering. Feministen wilden vrouwenkiesrecht.
Opkomst van politieke stromingen
Liberalisme, nationalisme, confessionalisme en socialisme doen hun intrede. Deze stromingen beïnvloeden politiek en maatschappij tot nu toe.
Democratisering in Nederland
Van monarchie met weinig inspraak naar een constitutionele democratie. Steeds meer mannen en uiteindelijk ook vrouwen kregen kiesrecht.
Waar begon de industriële revolutie?
In Engeland
In Duitsland
In Frankrijk
In Nederland
Wat was een gevolg van de industriële revolutie?
Afname van landbouwproductie
Minder bevolkingsgroei
Steden groeiden door urbanisatie
Verlies van arbeidsplaatsen
Wat zorgde voor een arbeidsoverschot?
Stijgende werkloosheid
Technologische stilstand
Agrarische revolutie
Afname van bevolkingsgroei
Wat werd verbeterd voor snel transport?
Luchthavens en havens
Spoorlijnen en kanalen
Fietspaden en wegen
Vaarwegen en tunnels
Wat was essentieel voor fabrieken?
Stoommachines
Windmolens
Handmatige arbeid
Zonnepanelen
Wat is de sociale kwestie?
Slechte leef- en werkomstandigheden van arbeiders
De rijkdom van de bourgeoisie
Wie hielpen arbeiders NIET tijdens de sociale kwestie?
Socialistische partijen
De aristocratie
Rooms-katholieke kerk
Vakbonden
Wat verbiedt het Kinderwetje van Van Houten?
Kinderarbeid onder de 12 jaar
Nachtarbeid voor volwassenen
Welke wet verbiedt nachtarbeid voor vrouwen?
Kinderwetje van Van Houten
Arbeidswet van 1889
Wat was een gevolg van de industrialisatie?
Verscherping van sociale tegenstellingen
Gelijke verdeling van rijkdom
Wat was een kenmerk van modern imperialisme?
Politieke overheersing
Vrije handel
Beperkte invloed
Totale overname van grondgebied
Waar ontstond de schoolstrijd over?
Onderwijs voor confessionelen
Politieke samenwerking
Financiering van scholen
Vrouwenemancipatie
Welke groep streefde naar gelijke rechten?
Kolonisten
Feministen
Arbeiders
Liberalen
Wat leidde tot de opkomst van vakbonden?
Politieke invloed
Bewustwording van arbeiders
Strijd voor eigen belangen
Vrouwenkiesrecht
Wat gebeurde er vanaf 1965 in Nederland?
Ontzuiling
Versterking van zuilen
Vermindering van geloofsinvloed
Toename van religie
Wat gebeurde in 1848 in Nederland?
België werd herkend
Koning werd afgezet
Democratie werd volledig geïnstalleerd
Grondwet werd aangepast
Wat is censuskiesrecht?
Stemrecht voor arbeiders
Stemrecht voor rijke mannen
Stemrecht voor alle vrouwen
Stemrecht voor jongeren
Wanneer werd het vrouwenkiesrecht ingevoerd?
1887
1919
1830
1901
Wie leidde de grondwet in 1848?
Johan Thorbecke
Lodewijk Napoleon
Willem II
Willem I
Wat is een kenmerk van het liberalisme?
Overheid moet alles regelen
Grote individuele vrijheid voor mensen
Wat streeft nationalisme na?
Gelijkheid voor alle volkeren
Trouw aan eigen staat of volk
Wat is een doel van het socialisme?
Vrije markt zonder overheidsinterventie
Eerlijke verdeling van macht en goederen
Wie richtte de ARP op?
Abraham Kuyper
Karl Marx
Wat is een doel van confessionalisme?
Godsdienstige overtuigingen in de politiek
Afschaffing van alle religies