Feit & Fictie
Dimensie 1
Blz: 12-19
Feit & Fictie
Dimensie 1
Blz: 12-19
Versies van de werkelijkheid
Kunst nodigt uit om na te denken over de wereld om je heen
Kunst Houdt een spiegel voor
Bootst soms de werkelijkheid na
Of vertekend deze juist (fantasiewereld)
Beiden gevallen:
Genieten van het verhaal of de voorstelling
Iets van leren
René Magritte, ‘’Verboden af te beelden’’ (1937), olieverf op doek
Feiten nabootsen
Voorbeelden:
(Hyper)realisme (2D/3D)
Hoe zien wij feitelijk de werkelijkheid
Kostuumdrama (waar alle historische feiten kloppen)
Leren over het verleden
Jason de Graaf, ‘’A Wave Of Refreshment’’, olieverf op doek
Hyperrealisme
Tjalf Sparnaay (autodicact), 'Fried Egg' (2015), Olieverf op doek
(Verwijzing naar de 17de -eeuwse stillevens)
Ook fotorealisme/superrealisme
Stroming in de schilder/beeldhouwkunst
Jaren ‘60/70 (oorsprong VS)
Figuratieve stijl die probeert de werkelijkheid op een zo realistisch en neutraal mogelijke manier weergegeven
Adriaen Coorte, Schelpen, (1697), olieverf op doek
Ron Mueck, ‘’A girl,’’, 2006, gemengde technieken
Arinze Stanley, (Nigeria)
Aan het werk
Kostuumdrama
Kostuumdrama’s: spelen zich af in een andere tijdsperiode
Om de suggestie van een ander tijdperk te wekken zijn kostuums en decors nodig.
Bij een kostuumdrama is daaraan extra veel aandacht besteed.
Proberen een zo realistisch mogelijke weergave te bereiken.
Documentaire: verteld een waargebeurd (feitelijk) verhaal.
Fictie
Fantasiewereld
Surrealisme (droomwerelden)
Sprookjes (Wijze levenslessen)
Sciencefictionfilms (Confronteren met problemen uit onze tijd, die grote gevolgen kunnen hebben)
Kunstenaars gebruiken vaak fictie om je na te laten denken over de werkelijkheid
Sciencefictionfilms
Surrealisme
Kunststroming (schilderkunst/beeldhouwkunst/literatuur)
Ontstaan als literaire stroming (1920’s)
Kenmerken
Fantasie de vrije loop laten
Creëren van droombeelden. (Freud)
Vrije associatie. (Beelden samenstellen in onverwachte, verrassende, zo niet schokkende combinaties)
Meestal uitgevoerd in een hyperrealistische stijl
Rene Magritte, Golconda, 1953
Salvador Dali, De volharding der Herinnering, (1931), olieverf op doek
Jean Arp, Feuille se reposant, (1959), Brons
Joan Miró, Painting, 1933, olieverf op doek
Wereld in een nieuw licht
Kunstenaars spelen graag met de grens feit vs. fictie
Kunstzinnige interpretatie hebben vaak meer impact dan droge feiten
Door fantasie aan de werkelijkheid toe te voegen zie je wereld in een nieuw licht
Werkelijkheid en verbeelding samenbrengen
Reclamebranche
Exit Through the Giftshop. Door kunstenaar Banksy
Fotograaf: Christophe Gilbert
Studio Staudinger &
Franke
Garrigosa Studios
Voor 7Up
La Souris sur le Gateau voor WNF
Banaan door LSD studios
Registratie of manipulatie
Wat is echt wat is echt, wat is nep?
Steeds moeilijker te onderscheiden
De waarheid liegen
AI
Deepfake
Deepfake
Complottheorieën
Nepnieuws
Wat zijn de risico's van deepfakes?
Nepnieuws
Nepnieuws kan verschillende vormen hebben
Desinformatie: onware of onnauwkeurige informatie die expres wordt gemaakt/verspreid om geld te verdienen.
Iemand/ groep mensen/ organisatie/ land te beschadigen.
Slechte bedoelingen?
Als grap?
Campagne
Rijksoverheid: ‘’Blijf nieuwsgierig. Blijf kritisch.’’
https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/desinformatie-nepnieuws
Wie hebben er belang bij fake-nieuws?
AI en de filmindustrie
Slide tekst
AI en de muziekindustrie
De muziek/film industrie moet strenger handhaven op AI gebruik
Eens
Oneens
Sociale media
Nep nieuws vooral online (sociale media)
Niet iedereen krijgt online hetzelfde te zien
Sociale media en websites houden bij wat je eerder aangeklikt/ geliket/gedeeld hebt
Deze algoritmes onthouden wat je leuk vindt
Filter bubble: Je ontvangt vervolgens meer berichten die daarop lijken. Andere berichten krijg je dan juist weer niet te zien. (passen hier advertenties/suggesties op aan)
Satire
Veel kunstenaar gebruiken hun verbeelding om je over de werkelijkheid te laten nadenken.
Satire: loopje met de werkelijkheid
Op het verkeerde been zetten
Sommige kunstenaars gaan een stapje verder: liegen om de waarheid aan het licht te brengen.
Documentaire vs. Mockumentary
‘’Truth is stranger than fiction - and invented truth is stranger than both.’’
Opdracht 1
Wetenschappers vinden het vaak lastig uit te leggen waar hun onderzoek over gaat. Het gezaghebbende wetenschappelijke tijdschrift Science heeft daarom een ludieke actie bedacht: de Dance your Ph. D. contest. Dit is een prijsvraag die wetenschappers oproept om hun promotie onderzoek in een dansfilm uit te beelden.
Maak een dansfilm waarin je lesstof uit een van je schoolvakken uitbeeldt. Bedenk eerst hoe je de inhoud kunt vertalen naar dans en maak een storyboard. Film vervolgens jullie choreografie en presenteer je dansfilm aan de klas.
Storybord
Duur 2:00 minuten
Maximaal groepjes van 4
Opdracht 2
Dit was een fragment uit The Yes Men Fix The World. Op 12 november 2008 wordt een wel heel bijzondere editie van de New York Times gratis uitgedeeld in New York: de krant bevat alleen maar positief nieuws. Het blijkt opnieuw een stunt van The Yes Men, die mensen willen wakker schudden en laten zien hoe een betere wereld eruit zou kunnen zien.
Ontwerp een fictieve voorpagina van een Nederlandse krant, waarbij je het nieuws manipuleert. Denk na over het verhaal dat je wilt vertellen: is het positief of negatief ? Je word zowel op de inhoud als de vormgeving beoordeeld.
Tip : kijk ter inspiratie op de satirische nieuwssite De Speld.
Tekst en beeld
Meerdere items
Verzorgd
A3
tweetallen
Opdracht 3
Bij programma’s als ‘30 minuten’ en ‘Draadstaal’, spelen bewust met de grens tussen feit en fictie. De interviews die je in deze programma’s ziet, met ogenschijnlijk ‘gewone’ mensen zijn natuurlijk in scene gezet met een komisch effect tot gevolg.
Maak zelf een sketch à la Draadstaal. Zet een (humoristisch) interview in scene en denk goed na over de balans tussen feit en fictie. Denk ook aan hoe je de theatrale en filmische middelen die we vorig jaar behandeld hebben kan gebruiken hierbij.
Storyboard
Duur: 2:00 minuten
Maximaal groepjes van 4
Opdrachten
1 t/m 10 + 15 (hoofdstuk Feit & Fictie)
Deze gemaakte opdrachten tellen mee voor de eindbeoordeling
Zorg voor goede argumentatie en volledigheid