Geluk en woordenschat

Geluk en woordenschat

1 / 26
next
Slide 1: Slide
New lesson editorNederlandsMiddelbare schoolmavo, havoLeerjaar 3

This lesson contains 26 slides, with interactive quizzes and text slides.

time-iconLesson duration is: 45 min
Report this lesson

Items in this lesson

Geluk en woordenschat

null

Lesdoel

Ik kan woorden over het thema geluk begrijpen en gebruiken in een zin.

This item has no instructions

Welk woord past volgens jou bij geluk?

Gebruik de antwoorden als startpunt: gevoelens, rust, vrienden, energie, zorgen, lachen. Koppel daarna terug aan het lesdoel: woorden over geluk begrijpen en gebruiken.

Wat heeft geluk met taal te maken?

Bij het thema geluk praat je over gevoelens, mensen en situaties.


Met nieuwe woorden kun je beter vertellen:

  • hoe iemand zich voelt

  • wat zorgen kleiner maakt

  • wat energie geeft

Leg kort uit dat woordenschat helpt om preciezer te spreken en te schrijven over geluk, stemming en situaties in het dagelijks leven.

Geluk in verschillende vormen

Geluk is niet voor iedereen hetzelfde.


  • De één voelt geluk door rust.

  • De ander voelt geluk door vrienden.

  • Soms is geluk groot, soms klein.

  • Taal helpt om dat verschil duidelijk te maken.

This item has no instructions

Woord: economie

(de) economie gaat over de inkomsten en uitgaven van een land.


Voorbeeld:

Als de economie sterk is, hebben sommige mensen minder geldzorgen.

Benadruk dat economie hier als maatschappelijk begrip wordt gebruikt. Koppel het aan hoe geld en zekerheid invloed kunnen hebben op geluk.

Woord: filosofie

(de) filosofie is de wetenschap die nadenkt over het leven en het wezen van dingen.


Voorbeeld:

In de filosofie denken mensen na over de vraag wat geluk is.

Maak duidelijk dat filosofie niet om feiten alleen gaat, maar ook om nadenken over grote vragen zoals 'Wat is een goed leven?'.

Woord: generatie

(de) generatie is een groep mensen met ongeveer dezelfde leeftijd.


Voorbeeld:

Elke generatie heeft eigen ideeën over geluk.

This item has no instructions

Welke zin gebruikt het woord 'filosofie' goed?

A

De filosofie maakt je direct vrolijk.

B

In de filosofie denk je na over geluk.

C

Mijn filosofie is dertien jaar oud.

D

De filosofie geeft nieuwe energie.

De juiste optie sluit aan bij de uitleg dat filosofie gaat over nadenken over het leven en grote vragen. De andere opties verwarren filosofie met gevoel, generatie of oppepper.

Vul de juiste woorden in

De generatie van mijn opa denkt soms anders over geluk. In de filosofie denken mensen na over wat een goed leven is. Als een land minder geldzorgen heeft, kan de economie daarbij een rol spelen.

generatie
filosofie
economie
goedgemutst
kortzichtig
aan de slag
ideaal

Alle drie de woorden komen uit dezelfde eerste woordgroep, maar passen elk maar op één plek door de betekenis in de zin.

Woord: ideaal

ideaal betekent: zo goed als je maar wensen kunt.


Voorbeeld:

Voor haar is een rustige dag met vrienden ideaal.

Wijs erop dat 'ideaal' vaak een bijvoeglijk naamwoord is.

Woord: kortzichtig

kortzichtig betekent: zonder begrip voor anderen.


Voorbeeld:

Het is kortzichtig om alleen aan je eigen geluk te denken.

Leg uit dat dit hier niet letterlijk over slecht kunnen zien gaat, maar figuurlijk over beperkt of egoïstisch denken.

Uitdrukking: aan de slag

aan de slag betekent: aan het werk gaan.


Voorbeeld:

We gaan aan de slag met manieren om gelukkiger te leven.

This item has no instructions

Uitdrukking: als sneeuw voor de zon verdwijnen

als sneeuw voor de zon verdwijnen betekent: er blijft niets meer van over.


Voorbeeld:

Na het goede nieuws verdwenen zijn zorgen als sneeuw voor de zon.

Bespreek dat dit een vaste uitdrukking is en dus niet letterlijk bedoeld wordt.

Uitdrukking: de zorgen wegnemen

de zorgen wegnemen betekent: de ongerustheid laten verdwijnen.


Voorbeeld:

Een goed gesprek kan de zorgen wegnemen.

This item has no instructions

Wat betekent 'kortzichtig' in deze les?

A

slecht kunnen zien

B

zonder begrip zijn

C

aan het werk gaan

D

heel vrolijk zijn

Benadruk het figuurlijke gebruik: niet letterlijk slecht zien, maar alleen aan jezelf denken of weinig begrip hebben voor anderen.

Welke zin past het best bij 'de zorgen wegnemen'?

A

Een goed gesprek nam haar zorgen weg.

B

Hij was de hele dag goedgemutst.

C

Wij gingen meteen aan de slag.

D

Dat idee was voor haar ideaal.

De juiste zin laat zien dat ongerustheid verdwijnt. De andere opties horen bij andere woorden uit dezelfde reeks.

Maak de uitdrukkingen af

Na het goede nieuws gingen we meteen aan de slag. Dat gesprek kon ook de zorgen wegnemen. Soms lijken problemen daarna als sneeuw voor de zon te verdwijnen.

aan de slag
de zorgen wegnemen
als sneeuw voor de zon te verdwijnen
goedgemutst
een oppepper geven
filosofie
generatie

Deze invuloefening checkt vaste uitdrukkingen. Laat leerlingen letten op de betekenis van de hele zin, niet op losse woorden.

Uitdrukking: een oppepper geven

een oppepper geven betekent: nieuwe energie geven.


Voorbeeld:

Een compliment kan iemand een oppepper geven.

This item has no instructions

Woord: goedgemutst

goedgemutst betekent: in een vrolijke bui zijn.


Voorbeeld:

Na de vakantie kwam hij goedgemutst terug op school.

This item has no instructions

Welke omschrijving past bij 'goedgemutst'?

A

in een vrolijke bui

B

zonder begrip voor anderen

C

nadenken over het leven

D

aan het werk gaan

This item has no instructions

Kies de juiste woorden

Na de vakantie kwam Sam goedgemutst terug op school. Een lief bericht kan echt een oppepper geven. Zo leer je woorden beter kennen als je ze in een zin ziet.

goedgemutst
een oppepper geven
zin
kortzichtig
economie
generatie
ideaal

De eerste twee blanks herhalen kernwoorden in context. De laatste blank sluit aan bij de slide over woorden gebruiken in zinnen.

Welk woord onthoud jij het best?

Laat leerlingen één woord of uitdrukking noemen en kort bespreken waarom die is blijven hangen. Goede antwoorden verwijzen naar betekenis, voorbeeldzin of herkenbaarheid.

Bespreken: Thema A Geluk P2

Opdracht 1 t/m 5


Klaar: verder met fictie of Meer dan lezen P1

This item has no instructions

Glossarium

economie - wat te maken heeft met de inkomsten en uitgaven van een land

filosofie - wetenschap die zich bezighoudt met het wezen van alle dingen en het leven

generatie - groep mensen met ongeveer dezelfde leeftijd

ideaal - zo goed als je maar wensen kunt

kortzichtig - zonder begrip voor anderen

aan de slag - aan het werk gaan

als sneeuw voor de zon verdwijnen - er blijft niets meer van over

This item has no instructions

Glossarium

de zorgen wegnemen - de ongerustheid laten verdwijnen

een oppepper geven - iets waar je nieuwe energie van krijgt

goedgemutst - in vrolijke bui zijn

This item has no instructions