2. Romaans, Gotiek en Renaissance

Romaans, Gotiek & Renaissance
900-1530
1 / 35
next
Slide 1: Slide
TekenenMiddelbare schoolhavoLeerjaar 5

This lesson contains 35 slides, with text slides.

time-iconLesson duration is: 80 min

Items in this lesson

Romaans, Gotiek & Renaissance
900-1530

Slide 1 - Slide

Middeleeuwen 405-1453

Byzantijnse Kunst 500-1453
Karolingische kunst 800-900
Romaanse Kunst 900-1150
Gotiek 1100-1400

Slide 2 - Slide

Romaanse Kunst
900-1150
Middeleeuwen
910: De wereldlijke en geestelijke macht zijn vermengd en moet hervormd worden.

Ontstaan van kloosters en Monniken die veel kunsten beoefenden.

Het schristendom staat centraal, kerken en christelijke verbeedlingen.

Slide 3 - Slide

Romaanse Kunst
900-1150
Kenmerken:
- Zware bouw, ronde bogen
- Beeldhouwkunst maakt deel uit van de architectuur
- Anatomie is niet belangrijk bij de weergave van mensen
- Miniaturen
- Opkomst reliekverering

Cluny II 1098-1131

Slide 4 - Slide

Romaanse Kunst
Architectuur
- Kerken en Kapellen
- Groeiende christelijke gemeenschap
- Latijnse kruisvorm
- dik en zwaar
- Klassieke systeem van maatverhoudingen
St. ternin in Toulouse, 1080-1120
Je ziet Gordelbogen die het Tongewelf ondersteunen, halfzuilen.

Slide 5 - Slide

Romaanse Kunst
Architectuur
Begrippen:
- Straatkapellen
- Kooromgang
- Dwarsschip of Transept: ruimte dwars door het midden van de kerk waardoor kruisvorm ontstaat
- Arcaden: rij zuilen/pilaren die door bogen verbonden zijn
- Pilaster
- Tongewelf

Slide 6 - Slide

Romaanse Kunst
Schilderkunst
Het christusfiguur staat eigenlijk altijd centraal > Majestas Domini.
Kenmerkend zijn de aureool boven het hoofd of de Mandorla (amandelvormige omlijsting)

Afbeeldingen waren van groot belang omdat veel mensen ongeletterd waren.

San Angelo in Formis

Slide 7 - Slide

Romaanse Kunst
Schilderkunst
Begrippen:
- Fresco
- Tempera
- Symmetrie
- Lineaire vormgeving
- Naturalistisch
- Symbool
- Contouren
- Levendige kleuren


Plafondschildering Saint Savin sur Gartempe
De ongeletterde konden zo ook leren over de verhalen

Slide 8 - Slide

Romaanse Kunst
Beeldhouwkunst
De kerken zijn redelijk sober, zeker aan de buitenkant.
De Kapitelen en zuilen worden versierd met reliëfs en bijbelse verhalen. 
Opvalens is dat je de figuren van een kant bekijkt en er geen emotie is.


Kathedraal van Chartres, Timpaan, 1194-1220

Slide 9 - Slide

Romaanse Kunst
Beeldhouwkunst
Begrippen:
- Reliëf
- Voorgevel
- Middenportaal
- Zuilen
- Halfzuilen
- timpaan
- Frontaal
- Symbool


Slide 10 - Slide

Romaanse Kunst
Textielkunst
Eveneens religieuze afbeeldingen, enkele uitzonderingen.

Begrippen
- Tapijt
- Borduren


Tapis de Bayeux, 1077
Verbeelding van de slag bij Hastings

Slide 11 - Slide

Gotiek
1100-1400

Ontstaat in Noord Frankrijk.
'Dichterbij God komen door de schoonheid van het licht te ervaren.'
Donker <> Licht
Rondbogen <> Spit & Luchtbogen
Zwaar <> Licht
vlak en stijf <> dynamisch en expressief

Skeletbouw wordt voor het eerst gebruikt
Dom in Keulen 1248- 1322
Gebruik van Spitsbogen

Slide 12 - Slide

Gotiek
1100-1400
Kenmerken Gotiek:

- Goddelijk Licht
- Lichte skeletbouw
- Beelden komen losser te staan
- Vroege Gotiek: primitieve uitbeelding van perspectief en anatomie
- Late Gotiek: aandacht voor Perspectief en Anatomie
- Colonnetfiguren worden steeds minder statisch en komen losser te staan
- Glas in lood
- Olieverf

Les Tres Riches Heures, gebroeders van Limburg, 1412-1416
Boek voor Hertgo van Berry, een afbeelding voor iedere maand.

Slide 13 - Slide

Gotiek
Architectuur
Christelijke verhalen zijn nog altijd belangrijk, maar ook vooraanstaande koningen en Adel worden belangrijker.

Kenmerkend zijn de verticale richtingen in de bouwwerken.
Plek vol symboliek

Slide 14 - Slide

Gotiek
Architectuur
Begrippen:
- Luchtbogen
- Spitsbogen
- Constructie
- Kruisribgewelven
- Gebrandschilderd
- Glas- in- loodraam
- Lichtval
- Pinakels
- Triforium
- Lichtbeuk
- Travee

Slide 15 - Slide

Gotiek
Schilderkunst
Opkomst van steden en rijke burgerij.
Als gevolg dat re naast religieuze schilderkunst ook profane schilderkunst is.

1300: Giotto > verandering in schilderkunst. Plastische weergave van mensfiguren, licht en donkertinten, overlapping, één standpunt. 

Judaskus- Giotto, 1304-1306
Diepte door overlapping

Slide 16 - Slide

Gotiek
Schilderkunst
Vlaamse Primitieven in Noord-Europa

Overgang van Gotiek naar Renaissance
- Gebruik maken van ruimtesuggestie d.m.v. perspectief
- Olieverf i.p.v. Eitempera > nauwkeuriger, vloeiend en correcties
- Kunstenaar als individu wordt belangrijk > het gebruik maken van een handtekening

Portret van Arnolfini- Jan van Eyck, 1434

Slide 17 - Slide

Gotiek
Schilderkunst
Begrippen:
- Olieverf
- Portret
- Plastisch
- Standpunt
- Ruimtesuggestie
- Pigment
- symbolen


Bekende schilders:
- Petrus Christus
- Gebroeders van Limburg
- Jan van Eyck
- Giotto
- Rogier van der Weyden
- Hans Memlinc

Slide 18 - Slide

Gotiek
Beeldhouwkunst
Religieuze voorstelling nog steeds centraal.

De beelden komen meer los van de architectuur > Colonnetfiguur

Late Gotiek > beelden dynamischer door gedraaide houding of S-bocht


Reims Kathedraal, figuren, 1200-1300

Slide 19 - Slide

Gotiek
Beeldhouwkunst
Begrippen:
- Colonnetfiguur
- Schematisch
- Proporties
- Realistisch
- Dynamiek
- S-bocht


Slide 20 - Slide

Gotiek
Textielkunst
Tapijt hield het huis warm > vloer en muur.
Religieuze voorstellingen.

Begrippen:
- Tapijtkunst
- Borduren
- Wol
- Linnen


Apocalyps van Johannes, 1385

Slide 21 - Slide

Renaissance, Barok, Neoclassicisme
1400- 1840

Renaissance 1400-1530
Maniërisme 1530-1600
Barok 1600- 1720
Rococo 1720-1750
Neoclassicisme 1760 -1840

Slide 22 - Slide

Renaissance
1400-1530
= Wedergeboorte

Goddelijke maakt plaats voor het individu
Het geloof maakt plaats voor de ratio

Kennis opdoen is het belangrijkste, de kunstenaar is meer dan een kunstenaar.
Klassieke Oudheid herleeft.

Di Medici: rijke familie die kunstenaars ondersteunde

Vanaf 1500 Renaissance in Noord-Europa
Madonna met de stoel- Rafaël, 1513-1514

Slide 23 - Slide

Renaissance
1400-1530

Kenmerken Renaissance:
- Hergeboorte van klassieke idealen
- Geïdealiseerd mensbeeld
- Mens staat centraal
- Harmonie en symmetrie
- Contrapost houding
- Nieuwe aandacht voor anatomie en perspectief

Fresco in Dom van Florence, 1296-1472

Slide 24 - Slide

Renaissance
Architectuur
Vroege Renaissance:
Grote blokvormige gebouwen rondom atrium

Hoog Renaissance: 
Interesse voor Romeinse Architectuur > centraalbouw. Meer versieringen en alles binnen ideale maatverhoudingen.
Tempietto: Donato Bramante, 1502-1503

Slide 25 - Slide

Renaissance
Architectuur
Begrippen:
- Prenten
- Atrium
- Kroonlijst
- Centraalbouw
- Koepel
- Halfzuilen
- Palazzo

dom van Floence, koepel van Bruneleschi 1296-1472

Slide 26 - Slide

Renaissance
Schilderkunst
Het individu en het zelfbewustzijn van de mens wordt groter.
Meer prortretten in de schilderkunst. 
Klassieke Oudheid en Christendom worden gecombineerd in schilderijen. Denk hierbij aan De Geboorte van Venus van Botticelli


De geboorte van Venus: Botticelli, eind 15e eeuw

Slide 27 - Slide

Renaissance
Schilderkunst
Kunstenaars willen lichaam zo realistisch mogelijk weergeven en perspectief wordt toegepast.

Lijnenperspectief in De School van Athene, verdwijnen in een verdwijnpunt.
Atmosferisch perspectief in Mona Lisa.


De school van Athene: Rafaël, 1509-1511
Symbolische verwijzingen > Allegorie

Slide 28 - Slide

Renaissance
Schilderkunst
Begrippen:
- Lijnenperspectief
- Verdwijnpunt
- Atmosferisch perspectief
- Sfumato
- Schildertechnieken
- Paneel
- Olieverf
- Tempera
- Fresco
- Secco

- Inkt
- Krijt
- Houtgravure
- Houtsnede
- Allegorie

Kunstenaars:
- Leonardo Da Vinci
- Botticelli
- Rafael
- Donatello
- Michelangelo


Slide 29 - Slide

Primavera: Botticelli, 1478

Slide 30 - Slide

Slide 31 - Slide

Renaissance
Beeldhouwkunst
Mythologische en Christelijke verbeeldingen

Geinspireerd door de Grieke Beeldhouwkunst.

Beelden komen los te staan en de contraposthouding wordt veel gebruikt.

Het lichaam is niet alleen maar een omhulsel maar heeft een eigen schoonheidswaarde.


Pietá: Michelangelo, 1500
Symbolische verwijzingen > Allegorie

Slide 32 - Slide

Renaissance
Beeldhouwkunst
Begrippen:
- Contrapost houding
- Brons
- Plasticiteit
- Realistisch



Laocoön: Giovanni Battista 1720

Slide 33 - Slide

Renaissance
Textielkunst
Thema  wat vaak centraal staat is Werelde Liefde. Fantasieverhalen, sprookjes, mythes.

Beroemde  kunstenaars maken ontwerpen > figuren worden anatomisch juist en het perspectief klopt.

Slide 34 - Slide

Renaissance
Textielkunst
Begrippen:
- Wandtapijt
- Carton
- Perspectivische ruimte




Christ Charges Peter: Rafaël

Slide 35 - Slide