LUK1_VPK_Week 1.5_Bijeenkomst 4_KR Verpleegkundige diagnoses

Verpleegkunde LUK 1 lesweek 1.5 : Diagnostische fase

1 / 27
next
Slide 1: Slide
New lesson editorVerpleegkundeHBOStudiejaar 1

This lesson contains 27 slides, with interactive quizzes and text slides.

time-iconLesson duration is: 100 min
Report this lesson

Items in this lesson

Verpleegkunde LUK 1 lesweek 1.5 : Diagnostische fase

This item has no instructions

Literatuur

(Her) bestudeer uit Van der Burgh, A., Eisenberg, I., Luitjes-van Engelen, M., & Van 't Hul, L. (2026). Kritisch denken binnen het verpleegkundig proces. Pearson:

  • Hoofdstuk 1.8  Kritisch denken als bachelor verpleegkundige 

  • Hoofdstuk 2.5 Gegevens ordenen

  • Hoofdstuk 2.5.2 Classificaties

  • Hoofdstuk 3.1 t/m 3.3 De structuur van de verpleegkundige diagnose

  • Hoofdstuk 3.5 Verschillende soorten verpleegkundige diagnosen t/m hoofdstuk 3.5.3 Welzijnsdiagnosen. Slide tekst

This item has no instructions

Leerdoelen

Je kent de basisprincipes van klinisch redeneren en het Verpleegkundig proces als methodiek (verpleegkundige diagnose) .


  • Je kent de verschillende classificatiesystemen om gegevens te ordenen (gezondheidspatronen van Gordon en Omaha).  

  • Je kan de structuur van een verpleegkundige diagnose uitleggen

  • Je kan uitleggen wat een verpleegkundige diagnose is.

  • Je herkent de verschillende soorten verpleegkundige diagnosen 

  • Je kan de samenhang tussen de gegevens verzameling en verpleegkundige diagnosen uitleggen

This item has no instructions

En hoe zit je erbij vandaag?

This item has no instructions

Programma

  1. Welkom en check in

  2. Verpleegkundige diagnose

  3. Soorten verpleegkundige diagnoses

  4. Classificatiesystemen

  5. Structuur van een verpleegkundige diagnose

  6. Afsluiting


10 minuten : introductie

                        5 minuten : groepjes vormen en onderwerpen verdelen

                      25 minuten: les ontwikkelen

   

                        5 X 10 minuten presenteren per groep

Verpleegkundige Diagnose

This item has no instructions

Definitie

Een klinisch oordeel aangaande een menselijke reactie op gezondheidscondities/levensprocessen, of een verhoogde kans op die reactie, die wordt herkend bij een persoon, gezin of gemeenschap.


Een vpk diagnose is een oordeel over een reactie van een zorgvrager op een gezondheidsprobleem.


Leg uit wat NANDA I is , wordt nu niet getoetst maar legde link met de andere classificatiemethoden die er zijn.


Besprek met de groep wat opvalt aan deze definitie.


Afkomstig uit:

Herdman, H. T., Kamitsuru, S. , &  Lopes, T. C. (reds.). (2026). NANDA International: Verpleegkundige diagnoses en classificaties 2024-2026. Bohn Stafleu van Loghum.


Hoofdstuk 1.4.1


Een verpleegkundige diagnose vormt de basis voor de selectie van verpleegkundige interventies waarmee zorgresultaten worden bereikt waarvoor de verpleegkundige verantwoordelijkheid draagt.


Een verpleegkundige diagnose is meer dan alleen symptoom



L


Hoe stelt de verpleegkundige een diagnose?

D.m.v. diagnostisch redeneren:


  1. gegevens in anamnese analyseren

  2. ordenen en clusteren van gegevens

  3. hypothetische diagnose stellen

  4. bevestigen/verwerpen van potentiële diagnoses

  5. prioriteren van diagnoses

  6. documenteren van de diagnoses  

Dit overzicht komt uit NANDA-International H 2.2.


Studenten hoeven dit in Luk 1 nog niet echte te kennen (wordt dus niet getoetst) maar is wel de opmaat naar LUK 2.

Soorten verpleegkundige diagnoses

This item has no instructions


Soorten verpleegkundige diagnosen

 

Dit overzicht komt uit NANDA-International H 2.2.


Studenten hoeven dit in Luk 1 nog niet echte te kennen (wordt dus niet getoetst) maar is wel de opmaat naar LUK 2.

Een diagnose met verschijnselen en gezondheidsproblemen.

A

Feitelijke diagnose

B

Welzijnsdiagnose

C

Hypothetische diagnose

D

Risicodiagnose

This item has no instructions

Pauze: 10 minuten

This item has no instructions

Classificatiesystemen

Leg uit wat het belang is van de classificatiesystemen.


Een classificatie is een ordening van termen in een logische samenhang. Het biedt een gezamenlijke taal waardoor communicatie eenduidiger en duidelijker wordt.


Classificaties voor de zorg bieden daarmee een hulpmiddel voor het vastleggen van en communiceren over zorg en hulpverlening aan personen.


Door classificatiesystemen te gebruiken wordt wetenschappelijk verpleegkundig onderzoek zeer goed mogelijk.

Een classificatie is een ordening van termen in een logische samenhang. Het biedt een gezamenlijke taal waardoor communicatie eenduidiger en duidelijker wordt.


Classificaties voor de zorg bieden daarmee een hulpmiddel voor het vastleggen van en communiceren over zorg en hulpverlening aan personen.


Er zijn verschillende classificatiesystemen in de zorg:

•Artsen: International classification of diseases (ICD)

•Zorgprofessionals GGZ: Diagnostic and Statistical Manual of Mental disorders (DSM 5-TR)

•Verpleegkundigen: NANDA-I, NIC NOC



This item has no instructions

Welke classificatiesystemen ken jij inmiddels al? Geef een naam in de woordwolk

This item has no instructions

Welke classificatiesystemen gebruiken we?

Omaha

Gezondheidspatronen van Gordon

Verpleegkundigen en onderzoekers Visiting Nurse Association of OMAHA (VS)

  • eenduidig beschrijven van zorg

  • 4 domeinen: psychosociaal, fysiologisch, gezondheidsgerelateerd, gedragsdomein

  • 42 aandachtsgebieden

  • vooral in de wijk gebruikt




Marjory Gordon

  • Onderlegger voor NANDA-I

  • Methode om systematisch gegevens te ordenen en versmallen

  • Gericht op 11 gezondheidspatronen in het functioneren


Eenduidig beschrijven van zorg voor cliënten in hun omgeving. Vanuit een holistische visie zijn er in totaal 42 unieke aandachtsgebieden benoemd, verdeeld over 4 domeinen:

Omgevingsdomein

Psychosociaal domein

Fysiologisch domein

Gezondheidsgerelateerd gedragsdomein


Bron: https://www.omahasystem.nl/werken-met-omaha-system/klinisch-redeneren

Structuur van de verpleegkundige diagnose

leg uit wat het belang is van de classificatiesystemen.


Naadloze communicatie binnen het zorgteam mogelijk maakt


Standaard termen zoals NANDA NIC NOC zijn cruciaal voor het verlenen van inzicht verpleegkundige aandachtspunten en behandelplan


Ondersteunt wetenschappelijk onderzoek doordat reacties van patiënten kunnen worden onderzocht met identieke reacties in verschillende zorgomgevingen en landen.


Consistentie tussen verschillende zorgverleners, verpleegkundigen, artsen, fysiotherapeuten en psychologen.


Bevordert gemeenschappelijk begrip van de patiëntenzorg in verschillende zorgomgevingen


Er zijn verschillende classificatiesystemen in de zorg:

•Artsen: International classification of diseases (ICD)

•Zorgprofessionals GGZ: Diagnostic and Statistical Manual of Mental disorders (DSM 5-TR)

•Verpleegkundigen: NANDA-I, NIC NOC


Afkomstig uit:

Herdman, H. T., Kamitsuru, S. , &  Lopes, T. C. (reds.). (2026). NANDA International: Verpleegkundige diagnoses en classificaties 2024-2026. Bohn Stafleu van Loghum.


Deel 1

De structuur van een feitelijke verpleegkundige diagnose   = PES

P = probleem ( stel je vraag - wat is hier echt het probleem)

E = etiologie ( waar komt dit probleem vandaan ) 

S= symptomen :

  1. objectief  ( signs) -feitelijk - meetbaar -  rol van verpleegkundige 

  2. subjectief (symptoms)- hoe ervaart de zorgvrager het probleem  


De belangrijkste vraag natuurlijk is hoe de verpleegkundige verpleegkundige diagnoses stelt.



P = Probleem:
Verstoord slaappatroon.

E = Etiologie (oorzaak):
Piekeren en spanning door problemen op het werk.

S = Symptomen (verschijnselen):

  1. Objectief (signs) → wat de verpleegkundige waarneemt of meet

    • Zorgvrager gaapt regelmatig tijdens het gesprek.

    • Zorgvrager maakt een vermoeide indruk.

    • Zorgvrager valt overdag regelmatig in slaap.

  2. Subjectief (symptoms) → wat de zorgvrager zelf vertelt en ervaart

    • "Ik lig 's nachts uren wakker."

    • "Ik voel me overdag erg moe."

    • "Ik word 's nachts steeds wakker."


De belangrijkste vraag natuurlijk is hoe de verpleegkundige verpleegkundige diagnoses stelt.



Wat is dan de structuur van een risicodiagnose?

A

Ook een PESS

B

Een PE

C

PESS of PE

D

Eigenlijk alleen maar SS

This item has no instructions

Een diagnose zonder verschijnselen maar wel een hoge kans op problemen.

A

Feitelijke diagnose

B

Welzijnsdiagnose

C

Hypothetische diagnose

D

Risicodiagnose

Er volgen nu twee vragen over soorten verpleeg de diagnoses.

Leg aan de hand van deze vragen uit dat we vier soorten diagnoses onderscheiden:


1. feiltelijke

2. risico

3. welzijns diagnoses

4. mogelijke hypothetische diagnoses


De laatste wordt door NANDA-I specifiek genoemd als diagnoses die " aan het bed" gesteld wordt. De verpleegkundige clustert nl al bij het verzamelen van gegevens en herkent patronen.


In de praktijk wil het ngo wel eens gebeuren dat de daarop volgende fase " bevestigen/verwerpen van potentiële diagnoses" niet gedaan wordt. Dit verhoogt de kans op het maken van foute verpleegkundige diagnoses.


Hiervoor is conceptuele kennis nodig van classificatiesystemen, verpleegkundige theorieën, kennis en ervaring. Daarom is het voor een beginnende student in de verpleegkundige opleiding lastig om verpleegkundige diagnoses te stellen.


Zie ook dia 9.

Even oefenen

In de volgende slide krijg je een mini casus (hangt ook in BS)


je kan ook de eigen anamnese les 2 daarvoor gebruiken


Inventariseer alle signs (objectieve) en symptoms (subjectieve verschijnselen)

This item has no instructions

Casus: mevrouw De Vries

Mevrouw De Vries is 78 jaar en woont alleen in een appartement. Haar dochter komt normaal gesproken twee keer per week langs.

Mevrouw is drie dagen geleden gevallen in haar badkamer. Ze heeft daarbij haar rechterheup gekneusd. Er is geen breuk vastgesteld. Sinds de val heeft mevrouw veel pijn bij het lopen en durft ze nauwelijks uit bed of uit haar stoel te komen.

De verpleegkundige merkt dat mevrouw de afgelopen drie dagen bijna niet heeft gelopen. Ze gebruikt normaal gesproken een wandelstok, maar deze gebruikt ze nu niet omdat ze bang is opnieuw te vallen.

Mevrouw vertelt dat ze slecht slaapt omdat ze 's nachts bang is om opnieuw te vallen. Ze wordt meerdere keren wakker. Overdag voelt ze zich hierdoor moe.


even oefenen met PESSEN


Signs:


woont alleen

dochter komt twee keer langs

drie dagen geleden gevallen

pijn in heup

durft niet uit bed of stoel te komen

heeft drie dagen bijna niet gelopen

wandelt met stok

bang om te vallen


Symptoms:

slaap slecht door angst om te vallen

wordt meerdere keren wakker

voelt zich moe


Analyseren gegevens mevrouw de Vries

Bespreek samen met de studenten de uitkomsten. Kunnen ze het verschil tussen subjectief en objectief zien?


Ik vermoed dat na deze de koek op is. Maar als je wil kan je nog naar de fase van hypothetische diagnoses maken gaan.



Hypothetische diagnoses:


mevrouw is bang om te vallen: risico op vallen


mevrouw slaapt slecht omdat ze bang is om te vallen


mevrouw voelt zich moe omdat ze slecht slaapt


mevrouw beweegt te weinig omdat ze bang is om te vallen

Afsluiting




Leg eens de samenhang tussen de gegevens verzameling en verpleegkundige diagnosen uit aan je buurman of buurvrouw.



Dit is waarschijnlijk het belangrijkste leerdoel van allemaal. ALs ze dit goed kunnen uitleggen aan jou of aan hun collega dan hebben ze de theorie van het diagnosticeren redelijk in de gaten.


Je kan verder nog de leerdoelen door studenten laten beantwoorden als je dat wil.


Ik hoop dat je het een leuke les vond.

gr Annemiek

Afsluiting van de les: wat vond je ervan?

This item has no instructions