Tijd van Regenten en vorsten
1. Over zeeën en oceanen
Tijd van Regenten en vorsten
1. Over zeeën en oceanen
Hoe wordt de Republiek rijk? (1)
1568-1648: Nederlandse Opstand
Oorlog is in principe slecht voor de handel, maar de oorlog werd vooral in de Zuidelijke Nederlanden uitgevochten (huidige België)
Haven van Antwerpen werd afgesloten: handelschepen wijken uit naar Amsterdam
Hoe wordt de Republiek rijk? (2)
Nederland heeft niet heel veel producten/grondstoffen
Vooral veel zuivelproducten
Oplossing: stapelmarkt en moedernegotie, handelskapitalisme.
Amsterdam wordt één grote marktplaats voor Europese producent
Europese landen willen zelf winst maken
De Portugezen ontdekken de route naar Azië
Vasco da Gama maakt als eerste Europeaan de zeereis naar India (1498)
Portugezen houden deze Carreira da India strikt geheim
Eerste Nederlanders in Azië
Cornelis de Houtman komt in 1596 als eerste Nederlander in Oost-Indië aan
Opbrengst net voldoende om de kosten eruit te krijgen, vooral door verkeerde ruilmiddelen.
Toch is het doel bereikt: een route via Kaap de Goede Hoop is bewezen
Nieuw probleem!
Steeds meer Nederlandse bedrijven (compagnieën) gaan naar Indië varen.
Hierdoor ontstaat veel concurrentie tussen Nederlanders onderling
De prijs van de specerijen daalt hierdoor snel, de winst dus ook
Verenigde Oostindische Compagnie (1602)
Nederlandse regering (Staten-Generaal) grijpt in.
Compagnieën moeten samengaan in één bedrijf.
Hierdoor gaan ze concurrentie tegen en kunnen de winsten ook gebruikt worden in de oorlog tegen Spanje
Doel: monopolie op de specerijenhandel ten oosten van Kaap de Goede Hoop
Hoe?
Uitschakelen van concurrenten (EIC, East India Company)
Bouwen van handelposten
Contracten met inheemse vorsten
Opbouwen van handelsnetwerk in Azië
Indien nodig: veel geweld
Ook in het westen
In 1621 richt de Staten-Generaal ook de WIC, West-Indische Compagnie op.
Voor de handel met West-Afrika en Amerika
Kaapvaart
Driehoekshandel en slavenhandel wordt deels van Spanje overgenomen