Inkomen, koopgedrag en gevolgen

Inkomen, kopen en gevolgen

1 / 33
next
Slide 1: Slide
New lesson editorEconomieVoortgezet speciaal onderwijsLeerroute 4

This lesson contains 33 slides, with interactive quizzes and text slides.

time-iconLesson duration is: 45 min
Report this lesson

Items in this lesson

Inkomen, kopen en gevolgen

Open met het idee dat leerlingen elke dag keuzes maken met geld, maar dat die keuzes samenhangen met inkomen, beïnvloeding en gevolgen voor anderen en het milieu.

Welkom GT4

par 1.1 wat heb je te besteden


leerdoelen:

•wat voor verschillende inkomens er zijn

•waardoor je koopgedrag kan veranderen

•waarom bepaalde doelgroepen belangrijk zijn

•dat jouw aankopen gevolgen hebben voor anderen en voor het milieu

This item has no instructions

Leerdoel

Ik kan verschillende soorten inkomen en consumentengedrag herkennen en uitleggen welke gevolgen aankopen hebben voor doelgroepen, andere mensen en het milieu.

This item has no instructions

Welk woord past voor jou bij slim kopen?

Gebruik de woorden als startpunt: vraag waarom leerlingen juist aan prijs, reclame, milieu, inkomen of behoefte denken.

Soorten inkomen

  • Loon uit werk: geld dat je verdient met een baan

  • Zakgeld: geld dat je regelmatig krijgt, vaak van ouders

  • Uitkering: geld van de overheid bij een bepaalde situatie

  • Winst: geld dat overblijft voor een ondernemer

  • Rente: vergoeding die je krijgt over spaargeld

Benadruk dat inkomen niet alleen salaris is. Laat leerlingen de voorbeelden koppelen aan herkenbare situaties.

Waar komt inkomen vandaan?

  • Werken levert loon op

  • Sparen kan rente opleveren

  • Een eigen bedrijf kan winst geven

  • Zonder werk of bij bijzondere omstandigheden kan iemand een uitkering krijgen

Maak duidelijk dat de bron van inkomen verschilt per persoon. Dat verschil heeft later invloed op hoeveel iemand kan besteden.

Bruto- en netto-inkomen

Bruto-inkomen is het bedrag vóór belasting en premies.


Netto-inkomen is het bedrag dat je echt overhoudt en kunt uitgeven.

Noem dat leerlingen op latere leeftijd vooral met netto-inkomen te maken krijgen, omdat dat het bedrag is dat op de rekening komt.

Van bruto naar netto

Bruto-inkomen → belasting en premies eraf → netto-inkomen


Het netto-inkomen is belangrijk voor consumenten, omdat zij daarmee hun aankopen betalen.

Houd het eenvoudig: leerlingen hoeven hier vooral het verschil en het gevolg voor bestedingen te begrijpen.

Wat is netto-inkomen?

A

geld na belasting

B

geld op spaarrente

C

winst van bedrijf

D

loon vóór belasting

Controleert het verschil tussen bruto en netto. Afleider 'loon vóór belasting' verwijst naar bruto-inkomen.

Inkomen en uitgeven

Iemand kan inkomen krijgen uit werk, spaargeld of een eigen bedrijf. Geld uit werk heet . Geld dat je krijgt op spaargeld heet . Van je bruto-inkomen gaan belasting en premies af. Wat je echt kunt uitgeven, is je .

Iemand kan inkomen krijgen uit werk, spaargeld of een eigen bedrijf. Geld uit werk heet
. Geld dat je krijgt op spaargeld heet
. Van je bruto-inkomen gaan belasting en premies af. Wat je echt kunt uitgeven, is je
winst
uitkering
bruto-inkomen

De drie kernwoorden uit dit blok zijn loon, rente en netto-inkomen.

Wat is koopgedrag?

Koopgedrag is de manier waarop mensen kiezen wat, wanneer en waarom ze iets kopen.

Gebruik een alledaags voorbeeld, zoals het kiezen tussen een merkproduct en een goedkoper alternatief.

Prijs en inkomen

  • Een lagere prijs kan mensen sneller laten kopen

  • Bij een hoger inkomen kunnen mensen vaak meer besteden

  • Bij een lager inkomen letten mensen meestal sterker op de prijs

  • Wat iemand kan kopen, hangt dus vaak samen met inkomen

Leg het verband met het vorige deel: netto-inkomen bepaalt mede hoeveel ruimte iemand heeft om keuzes te maken.

Reclame, vrienden en trends

  • Reclame probeert aandacht en interesse te wekken

  • Vrienden kunnen invloed hebben op wat je wilt kopen

  • Trends maken producten tijdelijk extra populair

  • Koopgedrag verandert dus niet alleen door geld

Benadruk dat koopgedrag zowel economisch als sociaal beïnvloed wordt. Dat past bij het vak economie: keuzes maken onder invloed van omstandigheden.

Behoefte stuurt aankopen

Mensen kopen vaak iets omdat ze een behoefte hebben.


Soms gaat het om iets noodzakelijks, soms om iets dat je graag wilt hebben. Daardoor maakt niet iedereen dezelfde keuze.

Je kunt hier het verschil noemen tussen iets nodig hebben en iets graag willen, zonder nieuwe begrippen toe te voegen als dat te ver buiten de les gaat.

Waardoor kan koopgedrag veranderen?

A

alleen door geld

B

prijs en trends

C

alleen door leeftijd

D

winst en rente

Goed antwoord koppelt economische en sociale invloed. 'Winst en rente' horen bij inkomen, niet direct bij koopgedrag.

Waarom koopt niet iedereen hetzelfde product?

Bespreek dat een goed antwoord noemt dat behoefte kan verschillen per persoon en dat daardoor ook aankopen verschillen. Voorbeelden: iets noodzakelijks tegenover iets dat je graag wilt hebben.

Waarom bedrijven doelgroepen kiezen

Bedrijven verkopen niet aan iedereen op dezelfde manier.


Ze kijken naar doelgroepen: groepen mensen met kenmerken die belangrijk zijn voor hun product.

Maak de overstap van consument naar producent: bedrijven bestuderen koopgedrag om beter te verkopen.

Kenmerken van doelgroepen

  • Leeftijd

  • Inkomen

  • Wensen

  • Leefstijl

Leg per kenmerk kort uit hoe het koopgedrag kan verschillen, bijvoorbeeld jongeren en volwassenen of hoge en lage inkomens.

Product en reclame aanpassen

  • Bedrijven passen producten aan op de doelgroep

  • Ook reclame wordt afgestemd op de doelgroep

  • Jongeren zien vaak andere reclame dan volwassenen

  • Een bedrijf kiest dus bewust wie het wil bereiken

Noem herkenbare voorbeelden, zoals sportkleding voor jongeren of luxe producten voor mensen met een hoger inkomen.

Waarom dit voor bedrijven telt

  • Gerichte reclame werkt vaak beter

  • Een passend product verkoopt makkelijker

  • Bedrijven willen weten wie hun klanten zijn

  • Doelgroepen helpen dus bij het maken van keuzes

Koppel dit terug aan de kern van economie: bedrijven maken keuzes om opbrengsten te vergroten en klanten te bereiken.

Waarom kiest een bedrijf een doelgroep?

A

om belasting te verlagen

B

om goedkoper te werken

C

om beter te verkopen

D

om meer winst te sparen

Sluit aan op het idee dat gerichte reclame en passende producten beter werken.

Doelgroepen herkennen

Bedrijven kijken naar : groepen mensen die belangrijk zijn voor hun product. Ze letten bijvoorbeeld op , inkomen, wensen en leefstijl. Daarna passen ze hun product en aan.

Bedrijven kijken naar
: groepen mensen die belangrijk zijn voor hun product. Ze letten bijvoorbeeld op
, inkomen, wensen en leefstijl. Daarna passen ze hun product en
behoefte
winst
verpakking

De correcte woorden zijn doelgroepen, leeftijd en reclame.

Aankopen hebben gevolgen

Een aankoop lijkt een persoonlijke keuze, maar heeft vaak gevolgen voor meer mensen.


Denk aan de manier waarop een product wordt gemaakt, vervoerd, verpakt en weggegooid.

Dit is de inhoudelijke draai van de les: van 'wat koop ik?' naar 'wat betekent die keuze voor anderen en het milieu?'.

Gevolgen voor andere mensen

  • Productie gebeurt door mensen die ergens werken

  • Arbeidsomstandigheden kunnen goed of slecht zijn

  • Vervoer en verkoop zorgen dat veel mensen bij een product betrokken zijn

  • Een aankoop kan dus invloed hebben op anderen

Gebruik het begrip arbeidsomstandigheden duidelijk: hoe veilig, eerlijk en gezond mensen kunnen werken.

Gevolgen voor het milieu

  • Productie kost grondstoffen en energie

  • Vervoer kan zorgen voor uitstoot

  • Verpakking geeft extra afval

  • Afval van producten belast het milieu

Houd het concreet en herkenbaar. Laat zien dat milieu-effecten op meerdere momenten in de levensweg van een product ontstaan.

Bewust kiezen als consument

Consumenten kiezen niet alleen op prijs of reclame.


Ze kunnen ook letten op gevolgen voor doelgroepen, andere mensen en het milieu.

Sluit de inhoud af door de onderdelen samen te brengen: inkomen beïnvloedt keuzes, bedrijven sturen keuzes, en keuzes hebben gevolgen.

Wat is een gevolg voor het milieu van een aankoop?

A

meer zakgeld

B

extra afval

C

hogere rente

D

meer netto-inkomen

Laat leerlingen het verschil zien tussen gevolgen voor milieu en begrippen over inkomen.

Gevolgen van aankopen

Een aankoop heeft niet alleen gevolgen voor jezelf. Bij de productie spelen een rol. Ook kan zorgen voor uitstoot. Daarna geeft vaak extra afval.

Een aankoop heeft niet alleen gevolgen voor jezelf. Bij de productie spelen
een rol. Ook
kan zorgen voor uitstoot. Daarna geeft
doelgroepen
reclame
inkomen

De kernwoorden zijn arbeidsomstandigheden, vervoer en verpakking.

Welke les uit vandaag ga jij onthouden?

Bespreek antwoorden als: op verpakking letten, minder kopen, producten kiezen met betere arbeidsomstandigheden, of letten op vervoer en afval.

Welk onderdeel hielp jou het meest begrijpen?

Laat leerlingen kort terugkijken op wat voor hen werkte, bijvoorbeeld voorbeelden, begrippen of de schema's bruto-netto en doelgroep-reclame.

Wat vond jij het moeilijkste van deze les?

Gebruik dit als afsluitende check op lastige punten, zoals bruto/netto, doelgroep, behoefte of gevolgen voor milieu en anderen.

Begrippen

inkomen - geld dat iemand ontvangt

loon uit werk - geld dat je verdient met werken

zakgeld - geld dat je regelmatig krijgt, vaak van ouders

uitkering - geld van de overheid in een bepaalde situatie

winst - geld dat een ondernemer overhoudt

rente - vergoeding op spaargeld

bruto-inkomen - inkomen vóór belasting en premies

This item has no instructions

Begrippen

netto-inkomen - inkomen dat je echt overhoudt

koopgedrag - de manier waarop mensen kiezen wat ze kopen

behoefte - iets dat iemand nodig heeft of graag wil

doelgroep - groep mensen waarop een bedrijf zich richt

leefstijl - manier waarop iemand leeft en keuzes maakt

arbeidsomstandigheden - omstandigheden waarin mensen werken

milieu - de natuur en leefomgeving die beïnvloed worden door menselijk gedrag

This item has no instructions