Fietsverlichting, - Klas 1 - Thema fiets - les 1 - Yuverta stijl

Techniek


Thema fiets
les 1 fietsverlichting

1 / 58
next
Slide 1: Slide
TechniekMiddelbare schoolvmbo, mavoLeerjaar 1,2

This lesson contains 58 slides, with interactive quizzes, text slides and 1 video.

time-iconLesson duration is: 180 min

Items in this lesson

Techniek


Thema fiets
les 1 fietsverlichting

Slide 1 - Slide

Wat weet je al over het onderwerp?

Slide 2 - Mind map


Inleiding
Doelstellingen
Competenties
  1. Fietsverlichting theorie 
  2. Stroomkring
  3. Dynamo
  4. Geleiding van elektriciteit
  5. Lampentest/ lamp aansluiten
  6. Opruimen
Praktijkopdracht
Zelfbeoordeling competenties
Toegepast rekenen
Huiswerkopdracht
Begrippenlijst
Inhoudsopgave

Slide 3 - Slide

In deze les krijg je kennis over fietsverlichting. Je weet hoe je de verlichting kan aansluiten en kleine stroringen kan verhelpen. 

Dit doe je niet alleen, maar samen met een klasgenoot.
Je moet dus ook leren samenwerken en samen naar oplossingen proberen te zoeken.
Het samenwerken of oplossingen zoeken zijn competenties.
Jullie gaan dus niet alleen jullie kennis vergroten met deze les, jullie gaan ook werken aan (het verbeteren van jullie) competenties.

Lees eerst de les goed door en maak vervolgens de theorieles.
Maak daarna pas de praktijkles.
Als je klaar bent, vul je de reflectievragen in.

Bij deze les horen ook toegepaste rekenvragen. 
Met deze rekenvragen krijg je inzicht wat het kost als je de werkzaamheden door een ander zal laten uitvoeren of wat het je bespaart als je het zelf kan.  
Inleiding

Slide 4 - Slide


Tijdens deze les ga je het volgende leren:

  1.  Je leert hoe stroom kan worden opgewerkt voor fietsverlichting 
  2.  Je leert een stroomkring te maken 
  3.  Je leert verlichting aan te sluiten 
  4.  Je leert een lampentest uit te voeren 
  5.  Je leert een storing te verhelpen 
  6.  Je leert gereedschappen te benoemen en te gebruiken       
Doelstellingen

Slide 5 - Slide

Competenties
Aan deze competenties ga je werken:
• K 2.3 Hoe goed kan je samenwerken 
• K 2.9 Hoe zet je materialen en middelen in 
• K 2.16 Instructies en procedures opvolgen 
 

Slide 6 - Slide

Om veilig aan het verkeer te kunnen deelnemen moet je zorgen dat je goed zichtbaar bent voor andere weggebruikers. 

Hiervoor heb je deugdelijke fietsverlichting en reflectoren nodig. 
Hiervoor heb je dus een koplamp, een achterlicht, een reflector achterop je fiets en reflectoren in je wiel of op je buitenband nodig. Hierdoor kunnen weggebruikers jou in het donker goed zien. 

Wit licht is voor de voorkant en rood licht voor de achterkant. 
Door deze verschillende kleuren kan iedereen goed zien welke richting je op fietst. 

Al deze onderdelen moeten goed vast zitten aan je fiets en mogen niet knipperen om andere weggebruikers in de war te brengen.
1. Fietsverlichting theorie
koplamp
dynamo
achterlicht

Slide 7 - Slide

Om een lamp te kunnen laten branden hebben we een stroomkring nodig.

In een stroomkring loopt stroom van een spanningsbron, door een stroomdraad naar een verbruiker (bijvoorbeeld een lamp) en vervolgens vanaf de verbruiker weer terug naar de spanningsbron. 

Een voorbeeld van een spanningsbron is een batterij.
Een simpele weergave van een stroomkring is in onderstaand plaatjes te zien. 

Stroom loopt van de "+" van de batterij door het rode draadje naar de lamp. De stroom gaat door de lamp heen en gaat vervolgens van de lamp, door het zwarte draadje terug naar de "-" van de batterij

Klik op de afbeelding om te vergroten



2. Stroomkring

Slide 8 - Slide

Door het ronddraaien van het wieltje aan de dynamo wordt stroom opgewekt. De dynamo is dus de spanningsbron. 

Vanaf de dynamo gaat de stroom door een draadje naar de koplamp of het achterlicht.  
De koplamp of achterlicht is bevestigd aan het fietsframe.
Via het metalen frame van de fiets gaat de stroom weer terug naar de dynamo welke ook op het fietsframe is gemonteerd. 

Je hebt nu een stroomkring gemaakt. 
De dynamo is de "+" en het frame is de "-" 

Op de volgde slide zie je een video hoe dit werkt.

Klik op de foto's om deze te vergroten

3. De Dynamo

Slide 9 - Slide

0

Slide 10 - Video

Om een stroomkring te kunnen tekenen gebruiken we symbolen. Dit is makkelijker dan een plaatje te tekenen.
3. De Dynamo
symbool lamp
symbool dynamo

Slide 11 - Slide

Sleep het juiste symbool naar het juiste plaatje

Slide 12 - Drag question

Sleep de symbool op de juiste plek in de stroom kring, niet in alle hokjes hoort een symbool te staan
voorkant van de fiets
achterkant van de fiets
afbeelding van een stroomkring van een fiets

Slide 13 - Drag question

De elektriciteit moet vanaf de dynamo naar de koplamp en achterlicht. 
Dit gebeurt via de elektradraden. 
In deze draad zit materiaal dat elektriciteit goed geleid. In een elektra draad is dat koper. 

De buitenkant van een stroomdraad is van kunststof gemaakt, dit geleidt de stroom slecht. Dit noemen we een isolator.  

Nadat de koplamp en achterlicht branden gaat de stroom via het fietsframe weer terug naar de dynamo. 

Het frame is de "–" en wordt ook wel massa genoemd. 

Als er wat roest zit tussen een lamp en het frame is de massa verstoord. De fietslamp zal dan niet branden. 

Omdat er laagspanning door het frame gaat voelen wij dit niet. 
Laagspanning is stroom wat lager is dan 42V en bij fiets verlichting is dit 6V.
4. Geleiding van
    elektriciteit

Slide 14 - Slide

Geleiden van elektriciteit betekend dat er WEL/GEEN stroom door het materiaal gaat.
A
wel
B
geen

Slide 15 - Quiz

Isolatiemateriaal geleidt WEL/GEEN elektriciteit.
A
wel
B
geen

Slide 16 - Quiz

De elektriciteitsdraad vanaf de dynamo naar de koplamp geleidt WEL/GEEN elektriciteit.
A
wel
B
geen

Slide 17 - Quiz

Het fietsframe geleidt de stroom WEL/NIET terug naar de dynamo.
A
wel
B
niet

Slide 18 - Quiz

Als er roest tussen de koplamp en het frame zit, geleidt de stroom WEL/NIET terug naar de dynamo.
A
wel
B
niet

Slide 19 - Quiz

Bedenk nog eens 3 punten waardoor een fietslamp niet kan branden?

Slide 20 - Open question

Pak het kunststofbakje "fietsverlichting" uit het magazijn.
Je gaat oefenen een fietslamp te controleren en aan te sluiten








5. Lampentester/
    lamp aansluiten
bakje fietsverlichting
lampentester
schroevendraaier met spanningzoeker
stroomdraadjes
koplamp
achterlicht
dynamo

Slide 21 - Slide


Omdat er verschillende oorzaken kunnen zijn dat een lamp niet kan branden gaan we een aantal tests uitvoeren om de problemen op te kunnen lossen.

Hiervoor heb je het kunststofbakje nodig. Hierin zit een lampentester, koplamp, achterlicht, dynamo, stroomdraadjes, een schroevendraaier met spanningzoeker, een striptang en een zijkniptang. 


5. Lampentester/
    lamp aansluiten

Slide 22 - Slide

Controleren of de lamp kapot is.

Uit te voeren stappen:
1. Pak de lampetester uit het bakje. 
2. Zet het lampje vanuit de koplamp in het gaatje van de lampetester E10. 

Als de lampentester gaat piepen is het lampje nog heel. 
Ter controle gaat er ook een groen ledlampje op de tester branden. 

3. Controleer ook of het lampje uit het achterlicht ook nog goed is.

1x kort controleren is genoeg. Het geluid is redelijk hinderlijk, ook voor je klasgenoten.
5. Lampentester/
    lamp aansluiten

Slide 23 - Slide

Aansluiten stroomdraad koplamp

Uit te voeren stappen:
1. Neem de koplamp uit de kunststof bak.
2. Haal de onderdelen uit elkaar en zorg ervoor dat alle onderdelen liggen zoals te zien in onderstaand foto.

Klik op de afbeelding om de foto te vergroten

 
5. Lampentester/ 
    lamp aansluiten

Slide 24 - Slide

Aansluiten stroomdraad koplamp
(klik op de foto om te vergroten)
3.   Pak een elektradraadje en controleer dat er ongeveer 1,5 cm koperdraad of aluminium zichtbaar is 
      bij beide uiteinden, zie foto 1
4.   Steek het elektradraadje door het kleine gaatje van de lamphouder (de fitting), zie foto 2
5.   Vouw het draadje om zodat deze aan de binnenkant van de fitting komt te zitten, zie foto 3
6.   Draai het fietslampje in de fitting, zodat de zijkant van het lampje het elektradraadje raakt, zie foto 4
7.   Zet de fitting in de binnenspiegel, zoals te zien bij foto 5
8.   Zet de plastic doorzichtige kap op de binnenspiegel, zoals te zien bij foto 6
9.   Haal de andere kant van het stroomdraadje door het gaatje van de houder, zoals te zien in foto 7
10. Zet de plastic doorzichtige kap op de houder zoals te zien bij foto 8 en zorg ervoor dat de achterkant 
      van de lamp het ijzertje in de houder raakt




              1                     2                    3                    4                    5                     6                  7                   8





 
5. Lampentester/ 
    lamp aansluiten

Slide 25 - Slide

Aansluiten stroomdraad dynamo
(klik op de foto om te vergroten)

Uit te voeren stappen:
1. Neem de dynamo uit het bakje
2. Duw onderop de dynamo op het uitstekende ijzertje, zodat er een opening ontstaat, zie foto
3. Duw het draadje van de koplamp door de opening en laat het ijzertje los.







 
5. Lampentester/ 
    lamp aansluiten

Slide 26 - Slide

Optioneel
Aansluiten stroomdraad achterlicht

Kijk of je genoeg tijd over hebt. 
Als dat zo is, dan kun je nu zelfstandig het stroomdraadje van het achterlicht aansluiten. 

Je hebt de schroevendraaier nodig om het schroefje achterop los te draaien.







 
5. Lampentester/ 
    lamp aansluiten

Slide 27 - Slide


Uit te voeren stappen:

1. Haal het stroomdraadje weer uit de dynamo door onderop het ijzertje te drukken
2. Maak de stroomdraad los van de koplamp. 
4. Zet de koplamp weer in elkaar zonder de stroomdraad.
3. Indien van toepassing, maak de stroomdraad van het achterlicht los en zet het achterlicht              weer in elkaar, inclusief het terugdraaien van het schroefje.
4. Doe alles weer in het kunststof bakje en zet het bakje terug op de juiste plek in het 
    magazijn.
5. Laat je werkplek netjes achter


6. Opruimen

Slide 28 - Slide

Het fietslampje in de lampentester ging WEL / NIET branden
A
wel
B
niet

Slide 29 - Quiz

Doordat ik een piepgeluid hoor weet ik dat de fietslamp HEEL / STUK is
A
heel
B
stuk

Slide 30 - Quiz

Als er geen goede massa is brand de fietsverlichting WEL / NIET.
A
wel
B
niet

Slide 31 - Quiz

Als er een breuk in de stroomdraad zit wordt de stroom WEL / NIET geleid naar de koplamp
A
wel
B
niet

Slide 32 - Quiz

Voorop je fiets moet ROOD / WIT licht gemonteerd zitten.
A
rood
B
wit

Slide 33 - Quiz

Achterop je fiets moet ROOD / WIT licht gemonteerd zitten.
A
rood
B
wit

Slide 34 - Quiz

Reflectoren in je wiel zijn ervoor zodat je WEL / NIET beter on het donker opvalt.
A
wel
B
niet

Slide 35 - Quiz

Wat heb je nodig voor de praktijkles:

                                                                        Een rek           Practicumbord van fietsverlichting    Plaats het rek op de werkbank en en hang het practicum bord er in 
en pak de volgende gereedschappen uit de kast:




Praktijkopdracht
Fietsverlichting
steeksleutel maat 8 / 9
ringsleutel maat 8 / 9
striptang
Schroevendraaier

Slide 36 - Slide

Dynamo monteren op fietsframe
(klik op foto om te vergroten)

Bij het monteren moet uiteindelijk het wiel van de 
dynamo de band raken zodra er op de knop van de 
dynamo is gedrukt. Zie foto 1.

Uit te voeren stappen:
1. Demonteer de dynamo van de blauwe
    beugel. Hiervoor heb je een steeksleutel en
    een ringsleutel nodig. 
    Hou met de ringsleutel de moer vast en draai
    het boutje met de steeksleutel aan de
    voorkant linksom los.  Zie foto 2
    Bewaar het boutje en moertje, want die heb je 
    ook nodig om de dynamo te monteren aan het frame.



   


Fietsverlichting
Praktijkopdracht
Foto 1
Foto 2

Slide 37 - Slide

Dynamo monteren op fietsframe

Uit te voeren stappen:
2 . Monteer de dynamo aan het beugeltje van de voorvork door de 
     dynamo tegen het beugeltje aan te houden en een boutje door de 
     gaatjes van het zwarte beugeltje en de dynamo te duwen. Zie foto 1

3. Draai het moertje voor zover mogelijk met de hand om 
    het boutje heen.

4. Zet het geheel vast door de steeksleutel achterop op het boutje te 
    zetten, de steeksleutel vast te houden en aan de voorkant te draaien 
    met de ringsleutel aan het moertje. Zie foto 2

5. Controleer of het wieltje van de dynamo de band raakt, nadat je
    op het knopje hebt gedrukt en of het wieltje van de dynamo gaat
    draaien als je aan het fietswiel draait. Zie foto 3.
Fietsverlichting
Praktijkopdracht
Foto 1
Foto 2
Foto 3

Slide 38 - Slide

Koplamp monteren op fietsframe
(klik op foto om te vergroten)
Uit te voeren stappen:
1. Demonteer de koplamp van de blauwe beugel. Gebruik hier de ring- en steeksleutel voor. Zie foto 1.
2. Positioneer het boutje en de koplamp zoals bij foto 2.
3. Draai met de hand voor zover mogelijk het moertje op het boutje, zie foto 3.
4. Positioneer de ringsleutel op het boutje zoals te zien bij foto 4.
5. Zet de koplamp omhoog, hou met de ringsleutel het boutje tegen en zet het moertje vast met de steeksleutel. Zie ook foto 5.
6. Controleer dat de koplamp recht staat en goed vast zit. Zie foto 6.






              1                             2                              3                             4                              5                             6        
Fietsverlichting
Praktijkopdracht

Slide 39 - Slide

Achterlicht monteren op fietsframe
(klik op foto om te vergroten)
Uit te voeren stappen:
1. Demonteer het achterlicht van de blauwe beugel. Gebruik hier weer de ring- en steeksleutel voor. Zie foto 1.
2. Positioneer het boutje en het achterlicht zoals bij foto 2.
3. Draai met de hand, voor zover mogelijk, het moertje op het boutje, zie foto 3.
4. Positioneer de ringsleutel op het boutje zoals te zien bij foto 4.
5. Zet het achterlicht omhoog, hou met de ringsleutel het boutje tegen en zet het moertje vast met de steeksleutel. Zie ook foto 5.
6. Controleer dat de koplamp recht staat en goed vast zit. Zie foto 6.






              1                             2                              3                             4                              5                             6        
Fietsverlichting
Praktijkopdracht

Slide 40 - Slide

Elektriciteitsdraad aansluiten op de koplamp
Uit te voeren stappen:
1. Pak een elektradraadje en controleer dat er ongeveer 1,5 cm koperdraad of aluminium zichtbaar is bij 
    beide uiteinden. zie foto 1. 
2. Maak de koplamp open, haal de fitting uit de binnenspiegel en draai het lampje uit de fitting. Zie foto 2
3. Steek het elektradraadje door het kleine gaatje van de de fitting, zie foto 3
4. Vouw het draadje om zodat deze aan de binnenkant van de fitting komt te zitten, zie foto 4
5. Draai het fietslampje in de fitting, zodat de zijkant van het lampje het elektradraadje raakt, zie foto 5
6. Zet de fitting in de binnenspiegel, zoals te zien bij foto 6
7. Zet de plastic doorzichtige kap op de binnenspiegel, zoals te zien bij foto 7
8. Haal de andere kant van het stroomdraadje door het gaatje van de houder, zoals te zien in foto 8
9. Zet de plastic doorzichtige kap op de houder zoals te zien bij en zorg ervoor dat de achterkant van de lamp het ijzertje (foto 9)      in de houder raakt.



           1                2                   3                4                 5                 6                 7                 8                  9
Fietsverlichting
Praktijkopdracht

Slide 41 - Slide

Elektriciteitsdraad aansluiten op het achterlicht

Uit te voeren stappen:
1. Pak een elektradraadje en controleer dat er ongeveer 1,5 cm koperdraad of aluminium zichtbaar is bij 
    beide uiteinden. zie foto 1. 
2. Maak het achterlicht open door het schroefje los te draaien draai het lampje uit de fitting. Zie foto 2
3. Steek het elektradraadje door het van de houder acherop, zie foto 3
4. Vouw het uiteinde van het draadje om de zwarte fitting en draai het lampje in de fitting. Zorg ergvoor de het elektradraadje de      zijkant van het lampje raakt. zie foto 4. 
5. Zet de rode kap weer op het achterlicht en deze weer vast met het schroefje. Zie foto 5 en 6




           1                2                   3                4                 5                 6                 
Fietsverlichting
Praktijkopdracht

Slide 42 - Slide

Elektriciteitsdraden aansluiten op de dynamo

Uit te voeren stappen:
1. De draden gaan we nu voorlangs aansluiten op de dynamo. Zie foto 1. 
    Bij je eigen fiets zou je je draden door het frame wegwerken. 
2. Draai de 2 uiteinden van de draadjes in elkaar zoals te zien bij foto 2.
3. Druk het metalen knopje onderop de dynamo in zodat er een opening ontstaat. Zie foto 3.
4. Stop de draadjes door het gaatje en laat los. De draden zitten nu vast aan de dynamo. Zie foto 4. 







                          1                                          2                                         3                                          4                  
               
Fietsverlichting
Praktijkopdracht

Slide 43 - Slide

Controleren van de fietsverlichting

Uit te voeren stappen:
1. Draai het wiel rond en controleer of beide lampen gaan branden.
2. Laat je docent het controleren.

Doet het licht het niet?
- Zijn de lampjes heel? controleer de lampjes met een lampentester
- Zit alles juist aangesloten?
- Draait het wieltje van de dynamo rond als je aan de band draait?
- Zit er een breuk in de kabel?


Fietsverlichting
Praktijkopdracht

Slide 44 - Slide

Opruimen

Uit te voeren stappen:
1. Demonteer de koplamp, achterlicht en
    dynamo en monteer deze weer aan de
    blauwe beugel vast. Hang de
    elektriciteitsdraadjes weer aan het bord.
    Zie ook de foto.
2. Ruim alle gereedschappen en het
    practicumbord weer netjes op.
3. Laat je werkplek schoon achter 
Fietsverlichting
Praktijkopdracht

Slide 45 - Slide

Zelfbeoordeling van de competenties:
K.2.3 Hoe goed kan je samen werken
Wat vond je goed gaan?
Wat kan je nog verbeteren?

Slide 46 - Open question

Zelfbeoordeling van de competenties:
K.2.9 Hoe zet je materialen en middelen in
Waarom heb je deze materialen gebruikt?
Op welke veiligheids punten moet je letten bij deze
materialen en middelen?

Slide 47 - Open question

Zelfbeoordeling van de competenties:
K.2.16 Instructies en procedures opvolgen
Welke werkzaamheden heb je uitgevoerd in de les?
Op welke voorschriften moet je letten?

Slide 48 - Open question

Toegepast rekenen
Laat bij je antwoord altijd de berekening zien

Slide 49 - Slide

Rekenvraag fietsverlichting
Nu heb jij geleerd je eigen fietsverlichting te maken. Stel dat je dit nog niet kon en naar de fietsenmaker had moeten gaan. Wat had je dan aan de fietsenmaker moeten betalen?
De fietsenmaker rekent, arbeidskosten, materiaalkosten en btw.
(Over de arbeidskosten en materiaal kosten moet btw betaald worden) Tip reken eerst 1% uit.
 
Reken uit wat jij moet gaan betalen aan de fietsenmaker?
• De fietsenmaker werkt een halfuur aan jouw verlichting, hij kost €40 per/uur.
• 2 lampjes vervangen per stuk €1,25
• Elektrodraad vervangen € 2,25
• Nieuwe dynamo € 7,50
. btw = 21%



Toegepast rekenen

Slide 50 - Slide

Reken uit wat jij moet gaan betalen aan de fietsenmaker?
stap 1 arbeidskosten
Stap2 materiaalkosten
stap 3 BTW (tip reken eerst 1% uit)
stap 4 wat moet je aan de fietsenmaker totaal betalen

Slide 51 - Open question

Sleep de afbeelding naar de juiste naam. Klik op de afbeelding om te vergroten.
Je houdt vier woorden over.
Huiswerkopdracht 1 
Spanningzoeker
Dynamo
Achterlicht
Steeksleutel
Symbool lamp
lampfitting
Symbool dynamo
Symbool massa
afsluitdopje
Symbool T
Reflector
Koplamp
Priem

Slide 52 - Drag question

Sleep de afbeelding naar de juiste naam, je houd vier woorden over
Huiswerkopdracht 2 
Lampetester
Steeksleutel
fietslampje
Striptang
Stroomdraad
Ringsleutel
Reflector
Kruiskop
schroevendraaier
Fiets
Platte schroevendraaier
Massaklem
Fietsframe
Lamp 230V

Slide 53 - Drag question

A
B
C
D
Demonteren 
Het losmaken van de onderdelen. 
Dynamo 
Dit onderdeel wekt stroom op om bijvoorbeeld een lamp te kunnen laten branden 
E
E10 
Is een voorbeeld van de maat van de lampvoet. Je hebt ook bijvoorbeeld E27 of Gu10 
F
Begrippenlijst

Slide 54 - Slide

G
Geleiding 
Doorlaten/ doorgeven, bijvoorbeeld stoom door een stroomdraad van de ene naar de andere kant van de draad 
H
I
Isolator 
Afsluiting, bijvoorbeeld dat de stroom niet door het kunststof materiaal van een stroomdaad komt. Voor komt een stroom schok 
J
K
Koper 
Is een metaal dat bijvoorbeeld in een stroomdraad zit 
L
Lampetester 
Met dit apparaatje kan je controleren of de lamp niet stuk is. Je hoort een pieptoon en er gaat een controlelampje branden. De lamp zelf gat niet branden  
Lamphouder 
Ook wel fitting genoemd. Hierin zit een lamp in vast gedraaid 
M
Massa 
Is de nul-lijn van stroom zeg maar de – pool  
Monteren 
Het vast maken van onderdelen. 

Slide 55 - Slide

N
O
P
Q
R
Reflector 
Weerkaats de licht stralen die hierop schijnen zodat je de ander nog beter in het donker kan zien 
S
Spanningzoeker 
Met dit gereedschap kan je zien op welk onderdeel stroom staat. Er gaat in de schroevendraaier dan een lampje branden 
Strippen 
Weghalen van de rubber buitenmantel van het stroomdraadje. 
T
U

Slide 56 - Slide

V
W
X
Y
Z
Zichtbaar 
Dat je iets goed kan zien bijvoorbeeld in het donker 

Slide 57 - Slide

Techniek
Controleer of je alle vragen en opdrachten heb gemaakt van thema fiets les 1 fietsverlichting

lever dan je opdrachten digitaal in

Slide 58 - Slide